Kolka niemowlęca

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Kolka niemowlęca - częsta dolegliwość występująca u niemowląt, objawiającą się nadmiernym, napadowym, trudnym do ukojenia płaczem. Kolka nie jest jednoznacznie zdefiniowanym zespołem chorobowym, ustępuje zazwyczaj samoistnie ok. 3-4 miesiąca życia. Dotyczy dzieci karmionych naturalnie jak i sztucznie.

Przyczyny[edytuj | edytuj kod]

Etiologia tego częstego zaburzenia nie jest znana. Tradycyjnie łączy się dolegliwości kolkowe z zaburzeniami dotyczącymi przewodu pokarmowego (kolka jelitowa niemowląt), przyjmując jako przyczynę płaczu bóle brzucha.

Teoria gastroenterologiczna podkreśla niedojrzałość bariery jelitowej, jako potencjalną przyczynę wskazuje także zaburzenia motoryki jelit oraz wydzielania hormonów jelitowych. Jedną z przyczyn kolki może być także refluks żołądkowo-przełykowy.

Obecnie brane są pod uwagę także teorie: psychologiczna (na emocje i płacz dziecka ma wpływać napięcie emocjonalne u rodzica), alergologiczna (alergia i nietolerancja białek mleka krowiego, soi, składników pożywienia matki) i neurologiczna (niedojrzałość układu nerwowego).

Epidemiologia[edytuj | edytuj kod]

Kolka niemowlęca jest jedną z najczęściej występujących dolegliwości u niemowląt. Według różnych autorów częstość występowania w badaniach prospektywnych oceniano na 3-28%, a w badaniach retrospektywnych na 8 do 40% populacji niemowląt[1].

Objawy[edytuj | edytuj kod]

Typowy napad kolki przebiega z podkurczaniem nóżek, napinaniem brzucha i prężeniem ciała. Kolka przebiega często z poszerzeniem obwodu brzucha, ale zwiększona ilość gazów jelitowych nie jest przyczyną, a raczej następstwem płaczu i związanej z nią aerofagii.

Płacz pojawia się cyklicznie, przy czym nasila się wieczorem i w nocy (kolka wieczorna). Objawy kolki występują najczęściej pomiędzy 2 a 16 tygodniem życia (kolka trzymiesięczna, 100 dni płaczu[potrzebne źródło]), przy czym szczyt osiągają około 6 tygodnia.

Kolka nie jest przyczyną zaburzeń wzrostu i rozwoju dziecka. Zwykle samoistnie ustępuje w ciągu pierwszych czterech miesięcy życia.

Diagnostyka[edytuj | edytuj kod]

Kryteria zaproponowane przez Wessela[2] opisuje reguła trzech: niemowlęta cierpiące na kolkę płaczą ponad 3 godziny dziennie, przez więcej niż 3 dni w tygodniu, przez co najmniej 3 tygodnie.

Według kryteriów rzymskich III muszą być jednocześnie spełnione trzy warunki (u niemowląt od urodzenia do ukończenia 4 miesiąca życia)[3]:

  1. rozpoczynające się i kończące bez określonej przyczyny napady grymaszenia, rozdrażnienia lub płaczu
  2. napady trwające co najmniej 3 godziny w ciągu doby, pojawiające się przez minimum 3 dni w tygodniu przez co najmniej jeden tydzień
  3. rozwój dziecka i jego wzrastanie są prawidłowe

Rozpoznanie kolki niemowlęcej stawia się po wykluczeniu innych powodów płaczu (m.in. zapalenie ucha środkowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zakażenie układu moczowego, wgłobienie, zaparcie)[potrzebne źródło].

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Pomimo że kolka ustępuje samoistnie, jest ona silnym źródłem niepokoju i stresu dla rodziców. W celu złagodzenia objawów stosuje się liczne metody, często o niepotwierdzonej skuteczności.

Nie opracowano jednolitego schematu leczenia. Wyniki metaanalizy[4] wskazują na skuteczność ograniczenia narażenia dziecka na bodźce zewnętrzne i żywienia przez tydzień hydrolizatem białek o znacznym stopniu hydrolizy, zamiast mieszanek mlecznych.

W Polsce, w przypadkach uciążliwych kolek stosowana jest trimebutyna i leki uspokajające (hydroksyzyna, neospazmina).

Jak wynika z badań ankietowych skierowanych do rodziców niemowląt nad objawami kolki niemowlęcej, najskuteczniejszym sposobem złagodzenia objawów kolki niemowlęcej jest stosowanie triady metod na którą składa się:

  1. Noszenie dziecka na rękach, bujanie, przytulanie.
  2. Farmaceutyki na bazie symetykonu.
  3. Emisja dźwięków analogicznych do białego szumu.[potrzebne źródło]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Woodgate P, Cooke L, Webster H. Medical therapy for infantile colic. (Protocol) Cochrane Database of Systematic Reviews 2003, Issue 1. Art. No.: CD004382. DOI: 10.1002/14651858.CD004382.
  2. Wessel M.A. Paroxsymal fussing in infancy, sometimes called "colic". Pediatrics 1954
  3. Choroby czynnościowe przewodu pokarmowego. Wytyczne rzymskie III.. „Medycyna Praktyczna”. 8/2007 (wydanie specjalne), s. 81–2, 2007. Kraków: Medycyna Praktyczna. ISSN 0867-499X (pol.). 
  4. Skuteczność różnych metod leczenia kolki niemowlęcej - metaanaliza

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zwolińska B., Woś H. Kolka jelitowa - choroba czy przejaw nadmiernej troski?. Lekarz 3/2003, ISSN 1429-0693
  • Choroby czynnościowe przewodu pokarmowego. Wytyczne rzymskie III "Medycyna Praktyczna". 8/2007 (wydanie specjalne), ss. 81-2, 2007. Kraków: Medycyna Praktyczna;