Kondensacja powierzchniowa pary wodnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Kondensacja powierzchniowa pary wodnej jest to zjawisko polegające na skraplaniu (kondensacji) pary wodnej na powierzchni przegrody od strony cieplejszej.

Zjawisko to jest badane w ramach działu budownictwa o nazwie Fizyka budowli i winno być uwzględniane przy projektowaniu i wykonywaniu przegród budowlanych (a także innych przegród, np. na okrętach, w samolotach itp.).

Kondensacja pary wodnej na powierzchni wewnętrznej może wystąpić, jeżeli powierzchnia przegrody ma temperaturę niższą od temperatury punktu rosy powietrza znajdującego się przy przeszkodzie. To czy taka sytuacja będzie miała miejsce zależy głównie od:

  • czynników wewnątrz pomieszczenia:
    • temperatury wewnętrznej
    • wilgotności powietrza czyli ciśnienia cząstkowego pary
    • ruchu powietrza w pomieszczeniu
  • budowy przegrody:
    • izolacyjność cieplna
  • czynników na zewnątrz
    • temperatury zewnętrznej
    • ruchu powietrza na zewnątrz (wiatru).

W budownictwie wymaga się na ogół, aby projektować i wykonywać przegrody budowlane (stropodachy, dachy, ściany itp.), tak aby nie dochodziło do skraplania się pary wodnej na powierzchni wewnętrznej przegrody. Taka sytuacja prowadzi bowiem do problemów eksploatacyjnych, w tym między innymi do:

  • zawilgoceniu przegrody lub jej elementów
  • powstawania zagrzybienia
  • utraty izolacyjności cieplnej ściany a tym samym nasilenie zjawiska zawilgocenia a w okresie zimy przemarzania
  • niszczenia ściany, a w szczególności jej powierzchni
  • w skrajnych sytuacjach, zalewania pomieszczeń.

W pewnych sytuacjach, szczególnie w pomieszczeniach mokrych, można dopuścić skraplanie się pary na powierzchni wewnętrznej przegrody, pod warunkiem zabezpieczenia jej za pomocą odpowiednich warstw wykończeniowych odpornych na działanie skraplającej się i spływającej z przegrody wody.


Warunki kondensacji[edytuj | edytuj kod]

Możliwość wystąpienia kondensacji sprawdza się porównując temperaturę punktu rosy (wzory w artykule temperatura punktu rosy), która wynika z zawartości pary wodnej w powietrzu pomieszczenia, z temperaturą powierzchni przegrody od strony wewnętrznej, którą można obliczyć według wzoru:

v_{i}=t_{i}-\frac {t_{i}-t_{e}}{\alpha_{i}} k

gdzie

  • v_{i} : temperatura powierzchni wewnętrznej przegrody
  • t_{i} : temperatura powierza wewnątrz pomieszczenia
  • t_{e} : temperatura zewnętrzna
  • \alpha_{i} : współczynnik wnikania ciepła (odwrotność oporu przejmowania ciepła)
  • k : współczynnik przenikania ciepła przegrody.

Jeżeli v_{i} będzie mniejsze od temperatury punktu rosy to wystąpi kondensacja. Oznacza to konieczność takiej zmiany przegrody, która spowoduje zmniejszenie współczynnika przenikania ciepła, czyli zwiększenie izolacyjności cieplnej poprzez odpowiednie docieplenie przegrody. Możliwa jest też zmiana warunków wilgotnościowych pomieszczenia np. poprawa wentylacji.

Do kondensacji może dochodzić w niektórych miejscach pomieszczenia gdy zajdą one w danym miejscu. Następuje to zazwyczaj w dolnej części pomieszczenia gdzie w wyniku ochłodzenia powietrza przez przeszkodę panuje niższa temperatura.

Intensywność skraplania[edytuj | edytuj kod]

Do obliczania ilości pary wodnej ulegającej kondensacji stosuje się metody szacowania, np.

Metoda oparta na teorii dyfuzji Stephana:

Q_{v}=\frac{PDN_{u}}{RTL}\ln \frac {P-p_{s}}{P-p_{i}}

gdzie:

  • Q_{v} : ilość skraplającej się pary
  • P : ciśnienie atmosferyczne = 10 333 kG/m²
  • N_{u} : liczba Nusselta
  • R : stała gazowa pary wodnej = 47,06
  • T : temperatura powierzchni [K]
  • L : wartość liniowa [m]
  • p_{s} : cieśninie pary nasyconej dla temperatury powierzchni v_{i}
  • p_{i} : ciśnienie cząstkowe pary powierza wewnętrznego

Metoda oparta o kryterium bezwymiarowe:

\frac{\phi_{i}-\phi_{s}}{\rho_{w}}
Q_{v}=M(\phi-\phi_{s})\alpha_{iv}\,

gdzie

  • Q_{v} : ilość skraplającej się pary
  • \alpha_{iv} : współczynnik wnikania pary na zewnętrznej powierzchni przegrody
  • M : współczynnik zależny od wartości współczynnika dyfuzji pary i innych czynników (dla przybliżonych obliczeń = 1,0)
  • \phi \, : bezwzględna wilgotność powierza wewnętrznego [g/m3]
  • \phi_{s}\, : wilgotność bezwzględna stanu nasycenia odpowiadająca temperaturze powierzchni przegrody vi [g/m³]
  • \rho_{w} \, : gęstość wody (1,00????)