Konkordat

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Konkordat (łac. concordatum: uzgodniony) – umowa międzynarodowa zawierana między państwem, a Stolicą Apostolską, regulująca sprawy interesujące obie strony (pozycja Kościoła katolickiego w danym państwie, zapewnienie wolności nauczania religii i wypełniania swojej misji, kwestie własności, ważności małżeństw sakramentalnych, wpływu władz państwowych na obsadę stolic biskupich itp.). Ponadto nazwa konkordat używana jest również jako nazwa techniczna na oznaczenie jakiejkolwiek umowy dwustronnej pomiędzy władzą kościelną i państwową[1].

Nazwa pochodzi z języka łacińskiego, od concordare – zgadzać się. Historycznie używano również innych nazw na oznaczenie tego rodzaju umów: concordia, pactum, pax, concordata, conventio, modus vivendi.

Ze względu na zakres regulowanych spraw, konkordaty można podzielić na:

  • konkordaty całościowe – określające podstawowe zasady relacji oraz regulujące szeroki zakres spraw interesujący państwo i Kościół
  • konkordaty parcjalne – regulujące wybrane zagadnienia w stosunkach państwa i Kościoła

Konkordat, mimo że jest zawierany ze Stolicą Apostolską i dotyczy spraw katolików, najczęściej jest także podstawą do przyznania wyznawcom innych religii takich samych uprawnień jak te zapisane w konkordacie, np. małżeństwa kościelne wszystkich legalnych wyznań w Polsce są traktowane na równi z małżeństwami zawieranymi w urzędach stanu cywilnego, o ile przewidują to właściwe ustawy[potrzebne źródło].

W Polsce obecnie obowiązuje konkordat z 1993 roku.

Lista konkordatów[edytuj | edytuj kod]

Konkordat Papież Strona umowy Data zawarcia Data wejścia w życie
Konkordat z Londynu Paschalis II Anglia – król Henryk I 1 sierpnia 1107
Konkordat wormacki Kalikst II Święte Cesarstwo Rzymskie – cesarz Henryk V 23 września 1122
Fürsten Konkordat Eugeniusz IV Święte Cesarstwo Rzymskie – elektorzy cesarstwa styczeń 1447
Konkordat wiedeński Mikołaj V Święte Cesarstwo Rzymskie – cesarz Fryderyk III 7 kwietnia 1448
Konkordat boloński Leon X Francja – król Franciszek I 18 sierpnia 1516[2]
Konkordat z Królestwem Hiszpanii Benedykt XIV Hiszpania – król Ferdynand VI 11 stycznia 1753
Konkordat z Republiką Francuską Pius VII Francja – konsul Napoleonem Bonaparte 15 lipca 1801
Konkordat z Królestwem Francji Pius VII Francja – król Ludwik XVIII 11 czerwca 1817
Konkordat z Królestwem Bawarii Pius VII Bawaria – król Maksymilian I 28 października 1817
Konkordat Pius IX Rosja – cesarz Mikołaj I 3 sierpnia 1847
Konkordat z Królestwem Hiszpanii[3] Pius IX Hiszpania 16 marca 1851 11 maja 1851
Konkordat[4] Pius IX Gwatemala 7 października 1852
Konkordat z Cesarstwem Austriackim[4] Pius IX Austria – cesarz Franciszek Józef I 5 listopada 1855
Konkordat[4] Pius IX Haiti 28 marca 1860
Konkordat[4] Pius IX Honduras 9 lipca 1861
Konkordat[4] Pius IX Nikaragua 2 listopada 1861
Konkordat[4] Pius IX San Salvador 22 kwietnia 1862
Konkordat[4] Pius IX Wenezuela 26 lipca 1862
Konkordat[4] Pius IX Ekwador 26 lipca 1862
Konkordat[4] Leon XIII Ekwador 2 marca 1881
Konkordat[4] Leon XIII Gwatemala 2 lipca 1884
Konkordat[4] Leon XIII Kolumbia 31 grudnia 1887
Konkordat[4] Leon XIII Ekwador 8 listopada 1890
Konkordat Pius XI Łotwa 30 maja 1922 3 listopada 1922
Konkordat bawarski[4] Pius XI Bawaria 29 marca 1924
Konkordat z Rzecząpospolitą Polską Pius XI Polska 10 lutego 1925 2 lipca 1925
Konkordat[5] Pius XI Rumunia 10 maja 1927
Konkordat Pius XI Litwa 4 czerwca 1927
Konkordat Pius XI Kolumbia 5 maja 1928
Traktaty laterańskie[6] Pius XI Włochy 11 lutego 1929 7 czerwca 1929
Konkordat Pius XI Austria 5 czerwca 1933
Reichskonkordat Pius XI Niemcy 20 lipca 1933
Konkordat Pius XII Portugalia 7 maja 1940
Konkordat z Hiszpanią[7] Pius XII Hiszpania 27 sierpnia 1953 27 października 1953
Konkordat Pius XII Dominikana 1958
Konkordat Paweł VI Kolumbia 12 czerwca 1973
Konkordat z Rzecząpospolitą Polską Jan Paweł II Polska 28 lipca 1993 25 kwietnia 1998
Porozumienie Podstawowe z Państwem Izrael Jan Paweł II Izrael 30 grudnia 1993 10 marca 1994
Porozumienie z Republiką Węgierską Jan Paweł II Węgry 20 czerwca 1997[8] 3 kwietnia 1998
Osobiste porozumienie[9] Jan Paweł II Izrael 10 listopada 1997
Traktat o katolickiej edukacji Jan Paweł II Słowacja 13 maja 2004 9 lipca 2004[10]
Konkordat Jan Paweł II Portugalia 18 maja 2004
Umowa całościowa Benedykt XVI Bośnia i Hercegowina 19 kwietnia 2006 25 października 2007
Konkordat Benedykt XVI Brazylia 13 listopada 2008
Konkordat Benedykt XVI Szlezwik-Holsztyn 12 stycznia 2009

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy