Konrad Tom

Konrad Tom
Prawdziwe nazwisko	Konrad Runowiecki
Data i miejsce urodzenia	9 kwietnia 1887 Warszawa
Data i miejsce śmierci	9 sierpnia 1957 Hollywood
Zawód	aktor, piosenkarz, reżyser, scenarzysta dyrektor teatru
Współmałżonek	Zula Pogorzelska
Lata aktywności	1903-1946
Profil w bazie filmpolski.pl
Profil w bazie e-teatr.pl
Profil w bazie Filmweb.pl

Konrad Tom, właściwie Konrad Runowiecki (ur. 9 kwietnia 1887 w Warszawie, zm. 9 sierpnia 1957 w Hollywood) - scenarzysta, piosenkarz, reżyser filmowy, aktor kina polskiego oraz żydowskiego (w Polsce i na emigracji), autor tekstów kabaretowych (w tym m.in. szmoncesu "Sęk") i słów wielu piosenek. Jego żoną była aktorka Zula Pogorzelska.

Biografia

Ukończył szkołę handlową i w 1909 wstąpił do Szkoły Aplikacyjnej w Warszawie. W latach 1909-1914 w Łodzi współpracował jako dziennikarz z ”Nowym Kurierem Łódzkim”, redagował „Tygodnik Śmiechu”. Działał, pisząc teksty i występując jako aktor w teatrach i kabaretach warszawskich: Momus(1909-1911), Teatr Komedia (1914/15), Teatr Nowoczesny, Kabaret „Chochoł”, w ogrodzie Bagatela (1915/16), Teatr ”Czarny Kot” (1917/18), Teatr ”Miraż” (1915/16 i 1918/19), Teatrzyk Qui Pro Quo (1919-1923) i (1928-1931), kier. Teatrzyku ”Stańczyk” (1923/24), kier. kabaretu ”Perskie Oko” (1925-1927), Teatr Nowości (1927/28), Teatr Banda (1931-33). W latach 1933-1939 w teatrach Rex, Cyganeria, Stara Banda, Hollywood, Cyrulik Warszawski, 13 rzędów, wielka Rewia, Operetka przy Karowej. 4 maja 1938 w sali Filharmonii obchodził trzydziestopięciolecie pracy artystycznej.

Po wybuchu II wojny światowej znalazł się we Lwowie gdzie od grudnia 1939 był kierownikiem, reżyserem i aktorem polskiego Lwowskiego Państwowego Teatru Miniatur. Od zimy 1941 występował w zespole przy Armii Polskiej w ZSRR, z którą w 1942 wyruszył na Bliski Wschód, do Iranu, Iraku, Syrii, Palestyny, Egiptu i Włoch, występując dla jednostek frontowych. We Włoszech w 1946 napisał scenariusz do filmu Wielka droga. Po wojnie zamieszkał w USA gdzie zmarł w Los Angeles.

”Był jedną z najbardziej znanych postaci polskiego kabaretu w okresie międzywojennym, przede wszystkim ze względu na swoją wszechstronną działalność w tej dziedzinie. Przystojny, elegancki, nawet wytworny, był dobrym posenkarzem, aktorem (przede wszystkim wykonawcą skeczów, w których odtwarzał role elegantów i typy żydowskie), także dowcipnym, inteligentnym konferansjerem.”

Scenariusze filmowe:

• Rywale 1925
• Antek policmajster 1935 (razem z Emanuelem Szlechterem)
• Czy Lucyna to dziewczyna? 1935
• Ada! To nie wypada! 1936
• Judel gra na skrzypcach 1936 (autor pierwowzoru – noweli) scenariusz Józef Green
• Książątko 1937
• Mamełe (jidisz) 1938
• Włóczęgi 1939
• Wielka droga 1946 - na emigracji

Teksty piosenek:

• Kocha, lubi, szanuje (wraz z Emanuelem Szlechterem) - Mieczysław Fogg
• Nic o tobie nie wiem (wraz z Emanuelem Szlechterem)
• Dlaczego właśnie dziś w filmie Dwie Joasie
• O'key w filmie Czy Lucyna to dziewczyna?
• Złociste włoski, Tyle miłości - Eugeniusz Bodo w filmie Jego ekscelencja subiekt

Aktor w filmie:

• 1918 – Rozporek i ska – Daniel Kokiet
• 1920 – Konsul Pomeranc – reżyseria
• 1932 – Sto metrów miłości – Moniek vel Mieszek Oszczep-Sardinenfis
• 1933 – Jego ekscelencja subiekt – Porecki
• 1933 – Romeo i Julcia – profesor Moniek Platfus
• 1934 – Co mój mąż robi w nocy... – detektyw
• 1935 – ABC miłości – lowelas
• 1935 – Antek policmajster – oficer żandarmerii
• 1935 – Wacuś - dyrektor szkoły kosmetycznej
• 1937 – Pani minister tańczy - dyrektor dancingu
• 1937 – Parada Warszawy

Linki zewnętrzne

• Konrad Tom w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
• Konrad Tom w bazie filmpolski.pl