Kopalnia Węgla Kamiennego Marcel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
KWK Marcel
Data założenia 1858
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Lokalizacja Radlin
Produkty węgiel kamienny
Zatrudnienie 3181 (2014)
Zysk netto 98,1 mln. zł. (1 pół. 2014)
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
KWK Marcel
KWK Marcel
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
KWK Marcel
KWK Marcel
Ziemia 50°02′31″N 18°29′09″E/50,041944 18,485833

Kopalnia Węgla Kamiennego Marcel ( do 1949 Emma) – kopalnia węgla kamiennego znajduje się w Radlinie koło Wodzisławia Śląskiego w województwie śląskim.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początki kopalni sięgają roku 1858. Kopalnia do 1945 roku nosiła nazwę "Emma", a w latach 1945 do 1949 "Ema". 27 kwietnia 1949 roku kopalni nadano nazwę "Marcel" - na cześć działacza komunistycznego Józefa Kolorza o pseudonimie "Marcel". Jest to obok koksowni Radlin największy zakład przemysłowy w Radlinie. W roku 1995 KWK Marcel połączono z Kopalnią Węgla Kamiennego "1 Maja". Kopalnia jest spadkobiercą obszarów górniczych po KWK "1 Maja" oraz częściowo po KWK "Rymer".

Kopalnia "Marcel" wchodziła po II wojnie światowej, kolejno w skład organizacji skupiających zakłady górnicze na naszym terenie: Rybnickie Zjednoczenie Przemysłu Węglowego (działało w latach 1945-1982), Zrzeszenie Kopalń Węgla Kamiennego w Jastrzębiu-Zdroju (działało w latach 1982-1984), Rybnicko-Jastrzębskie Gwarectwo Węglowe (działało w latach 1984-1988), Przedsiębiorstwo Eksploatacji Węgla "Południe" z siedzibą w Jastrzębiu-Zdroju (do chwili uzyskania samodzielności ekonomicznej; działało w latach 1989-1990)[1]. 1 kwietnia 1993 roku kopalnia "Marcel" weszła w skład Rybnickiej Spółki Węglowej S.A. Obecnie kopalnia wchodzi w struktury organizacyjne Kompanii Węglowej S.A.. W latach 1975-1997 nosiła nazwę Kopalnia Węgla Kamiennego Marcel w Wodzisławiu Śląskim (Radlin był wtedy dzielnicą Wodzisławia). W 1995 r. została połączona z KWK 1 Maja.

Czasy obecne[edytuj | edytuj kod]

Aktualnie kopalnia prowadziła i prowadzi wydobycie węgla ze złóż znajdujących się pod miejscowościami Radlin, Wodzisław Śląski, Rybnik-Niedobczyce, Marklowice, Mszana, Świerklany. Największe złoża węgla znajdują się na terenie Gminy Marklowice na dawnych polach wydobywczych KWK 1 Maja.

Jest w zasadzie zakładem dwuruchowym - jeden ruch znajduje się w Radlinie - zakład główny KWK "Marcel", drugi ruch to tzw. część marklowicka gdzie zlokalizowane są szyby Marklowice I (zjazdowo-materiałowy) i Marklowice II (szyb wentylacyjno-wydechowy) w Marklowicach. Główna koncentracja obecnego wydobycia, a także przyszłość kopalni związana jest z częścią marklowicką, gdzie obecnie eksploatuje się pokłady z głębokości od 290 do 700 m pod ziemią. W części marklowickiej wydobycie prowadzone jest z 3 ścian eksploatacyjnych. W części macierzystej wydobycie prowadzi się na 1 ścianie (planuje się jeszcze prowadzenie eksploatacji przez ok. 5-10 lat), po czym całe wydobycie kopalni pochodzić będzie z części marklowickiej. Zakład główny kopalni "Marcel" w Radlinie posiada 3 szyby wydechowe: 2 przeznaczone do zjazdu załogi i materiału (Szyb "Antoni" - poziomy 400, 600 i 800, Szyb "Wiktor" - poziomy 200, 400 i 600) oraz szyb wydobywczy,w którym zamontowane są urządzenia skipowe (Szyb "III" czasem potocznie nazywany Szyb "Julia") przeznaczony do wywozu urobku z części marcelowskiej (awaryjnie do zjazdu załogi). Szyb wydechowy "IV (przez załogę nazywany też Szyb"Bartek") przy którym pracują wentylatory głównego przewietrzania dla całej kopalni znajduje się 400 m od zakładu głównego, przy drodze krajowej nr 78. Szyb ten nie jest przystosowany do regularnej jazdy ludzi ani materiału. Z części marcelowskiej urobek wyjeżdża na powierzchnię za pomocą szybu "Julia". Z kolei dla części marklowickiej została zbudowana upadowa odstawczo-transportowa z powierzchni na poziom 400. Upadowa ma długość 1840m, na całej długości jest poprowadzony nowoczesny taśmociąg - odstawa urobku z części marklowickiej. Na upadowej znajduje się także kolejka spągowa do transportu materiału z i do wyrobisk kopalni. Z upadową wiązane są duże plany ze względu na znacznie niższe koszty transportu materiału kolejką spągową do wyrobisk kopalni a następnie przewozem podziemnym, aniżeli transport szybowy materiału. Zakład przeróbki węgla oraz bocznica kolejowa do załadunku pociągów węglem znajdują się w radlińskiej części kopalni (przez załogę tradycyjnie zwaną Emą). Zasoby bilansowe kopalni to ok. 40 mln ton.

Kopalnia Marcel w I. półroczu 2014 r. zatrudniała 3181 pracowników, przynosiła największy zysk spośród wszystkich kopalń węgla należących do Kompanii Węglowej, który wynosił 74,07 zł na tonie[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Janusz Lubszczyk, Od Rybnickiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego do Jastrzębskiej Spółki Węglowej, „Biuletyn Galerii Historii Miasta” nr 4 (30) z grudnia 2013 r., s. 11-14 (ISSN 2080-3737).
  2. Kompania Węglowa - 12 z 15 kopalń na minusie. Gazeta Wyborcza, 2014.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

KWK Marcel w WNP