Kosatkowate (rośliny)
| Kosatkowate | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | jednoliścienne |
| Rząd | żabieńcowce |
| Rodzina | kosatkowate |
| Nazwa systematyczna | |
| Tofieldiaceae Takht. Bot. Zhurn. (Moscow & Leningrad) 17 (12): 65 (Jan-Jul 1995) |
|
| Typ nomenklatoryczny | |
| Tofieldia Huds. | |
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Kosatkowate (Tofieldiaceae Takht.) – rodzina roślin jednoliściennych z rzędu żabieńcowców. Obejmuje 5 rodzajów, występujących na półkuli północnej (jedynie Isidrogalvia występuje w Ameryce Południowej)[2]. W polskiej florze rodzina reprezentowana jest przez jeden gatunek – kosatkę kielichową (Tofieldia calyculata (L.) Wahlenb.)[3].
Morfologia [edytuj]
- Liście
- Liście odziomkowe, izobilateralne, zachodzące na siebie u nasady.
- Kwiaty
- Zebrane w groniaste kwiatostany wyrastające na głąbiku, u nasady otoczone przez niewielkie podkwiatki, niekiedy zrośnięte w kieliszek. Okwiat pojedynczy, o wolnych listkach. Owocolistki częściowo zrośnięte, z osobnymi szyjkami słupka (zrośniętymi tylko u Isidrogalvia).
Systematyka [edytuj]
- Pozycja wg APweb (aktualizowany system APG III z 2009)
Klad jednoliściennych (monocots), rząd żabieńcowce (Alismatales Dumort.), rodzina kosatkowate (Tofieldiaceae Takht.). Grupa siostrzana dla wszystkich rodzin z rzędu żabieńcowców z wyjątkiem starszej linii rozwojowej obrazkowatych[1].
| żabieńcowce |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- Inne systemy
Rodzina kosatkowatych włączana była często do innych rodzin. Dahgren i in. (1985) umieścili ją razem z przedstawicielami Nartheciaceae i Petrosaviaceae w rodzinie melantkowatych (Melanthiaceae). W systemie Takhtajana (1997) włączana jest do rzędu melantkowców (Melanthiales ), zaś Tamura (1998) umieścił ją w rodzinie Petrosaviaceae, razem z Nartheciaceae[1]. W systemie Cronquista rośliny tu współcześnie zaliczane włączone były do szeroko wówczas definiowanej rodziny liliowatych (Liliaceae)[5]. W systemie Reveala (1999) rodzina została umieszczona w rzędzie kosatkowców (Tofieldiales Reveal & Zomlefer)[6].
- Podział na rodzaje[7]
- Harperocallis McDaniel
- Isidrogalvia Ruiz & Pav.
- Pleea Michaux
- Tofieldia Huds. – kosatka
- Triantha (Nutt.) Baker
Zgodnie z wynikami badań filogenetycznych rodziny rodzaj Pleea jest siostrzany wobec pozostałych, Isodrogalvia dla Harperocallis, a Tofieldia dla Triantha[4]. Niektóre opracowania nie wyróżniają w rodzinie rodzajów Isidrogalvia i Triantha[1].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-05-15].
- ↑ Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families (ang.). The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-01-26].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
- ↑ 4,0 4,1 Hiroshi Azuma i Hiroshi Tobe. Molecular phylogenetic analyses of Tofieldiaceae (Alismatales): family circumscription and intergeneric relationships. „Journal of Plant Research”. doi:10.1007/s10265-010-0387-5.
- ↑ James L. Reveal: Families Placed in Liliaceae by Cronquist (ang.). University of Maryland. [dostęp 2010-06-22].
- ↑ Crescent Bloom: Tofieldia (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-06-08].
- ↑ Genera of Tofieldiaceae (ang.). USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network – (GRIN). [dostęp 2010-06-22].
