Kowala Pierwsza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kowala Pierwsza
Państwo  Polska
Województwo lubelskie
Powiat opolski
Gmina Poniatowa
Wysokość 200 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 500
Strefa numeracyjna (+48) 81
Kod pocztowy 24-320
Tablice rejestracyjne LOP
SIMC 0389529
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Kowala Pierwsza
Kowala Pierwsza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kowala Pierwsza
Kowala Pierwsza
Ziemia 51°13′06,6000″N 22°04′41,1208″E/51,218500 22,078089

Kowala Pierwszawieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie opolskim, w gminie Poniatowa.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wypis ze słownika geograficznego str. 503 tom IV z 1883 r. "Kowala al. Kowale wś , pow. nowo-aleksandryjski, gm. Karczmiska , par. Wąwolnica ; ma 80 dm., 706 mk. W XV w. wś ta była dziedzictwem Jana Łukasza ze Słupcy h. Rawa i Jana Drzewieckiego h. Ciołek (Dług. III., 253). Następnie stanowiła część obszernych dóbr opolskich, będących w ostatnich czasach własnością ks. Lubomirskich. Łomy opoki i wapniaka; 2 młyny wodne; obszerny park przy dworze ze starą opuszczoną murowaną kaplicą. Była tu gmina ale przeniesiona do wsi Karczmiska. Dobra K. składają się dziś z folwarków: Kowala i Nowy; wsi: Kowala, Niezabitów i Borek . Rozległość wynosi mr. 1220: folw. K. grunta orne i ogr. mr. 577, łąk mr. 23, lasu mr. 300, nieużytki i place mr. 19, razem mr. 919; bud. murow. 7, z drzewa 10, płodozmian 8 polowy. Folw. Nowy grunta orne i ogrody mr. 274, łąk mr. 4, pastwisk mr. 9, nieużytki i place mr. 14, razem mr. 301; bud. z drzewa 2. Wś. K. os. 93, z grun.: mr. 1119; wś. Niezabitów os. 10, z grun. mr. 139; wś. Borek os. 4, z grun. mr. 106."

W 1850 roku właścicielem wsi został Poraziński. Obszary stopniowo przeszły do rąk chłopów i w 1900 roku znikł dwór i folwark a na ich miejsce powstała kolonia Kowala nr 1 i nr 2. Kolonistami byli przeważnie przybysze znad Wisły i okolic. Stara wieś, kolonia nr 1 i nr 2 stanowią osiedle "Kowala". Ludność była dość zamożna, na starej wsi przeważały gospodarze 40 morgowi, na koloniach od 20- 30 morgowi. Wskutek przyrostu ludności wieś biedniała. W roku 1938 było już tylko 15 gospodarzy ponad 20 morgowych, a przeważały gospodarstwa karłowate, od 3-7 morgów.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Kowalanki – jeden z najdłużej działających na Lubelszczyźnie amatorskich zespołów śpiewaczych. Swoją społeczną działalność rozpoczął w Kowali 9 lutego 1977 r. Początkowo „Kowalanki” stanowiły 14-osobową grupę wyłonioną z Koła Gospodyń Wiejskich.

„Kowalanki” uczestniczyły we wszystkich imprezach lokalnych, a także wojewódzkich i krajowych, jak choćby Ogólnopolski Festiwal Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu nad Wisłą. Do udziału w konkursach i przeglądach przygotowywali je Franciszek Kowalski, Włodzimierz Dębski, Marian Chyżyński, Jan Koziński.

Zespół zaprezentował się w około 200 występach na uroczystościach gminnych, powiatowych, wojewódzkich i ogólnopolskich. Najbardziej znaczące to:

  • 6-ciokrotny udział w Ogólnopolskim Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu Dolnym nad Wisłą
  • 5-ciokrotny udział w koncertach „Lubelszczyzna żegna festiwalowych gości“
  • udział w 10 Wojewódzkich Przeglądach Twórczości Artystycznej Wsi,
  • udział w Dożynkach Wojewódzkich w Lublinie w 1993 r. i Kraśniku w 1998 r.
  • liczne koncerty w Muzeum Wsi Lubelskiej – w tym podczas uroczystości otwarcia we wrześniu 1979 r.
  • koncerty na różnych imprezach organizowanych na terenie województwa lubelskiego: Święto Kwitnących Sadów – Józefów nad Wisłą, Jarmark Opolski, Poniato-wianki, Dożynki Gminne, festyny
  • Udział w "Przeglądzie Twórczości Artystycznej" - 2002 r., 2004 r.
  • Udział w Festynie Majowym w Nałęczowie - 2007 r.
  • Turniej Miast i Gmin Krainy Lessowych Wąwozów - 2007 r.

W ciągu 30 lat zespół zdobył wiele nagród, dyplomów, i wyróżnień za osiągnięcia w rozwoju i kultywowaniu amatorskiej działalności artystycznej oraz popularyzację i twórcze kontynuowanie folkloru.

Kaplica dworska pw. NMP Królowej Świata w Kowali[edytuj | edytuj kod]

Znajduje się w granicach parceli z XVII w. Murowana z wapienia i cegły. Założona na rzucie prostokąta zamkniętego na wschodzie półkoliście. Wewnątrz sklepienia kolebkowo-krzyżowe z otworami okiennymi. Dach jest dwuspadowy pobity gontem. Wewnątrz znajduje się rzeźba Matki Boskiej kamienna typowa dla XVII-wiecznej Polski. Kaplica była remontowana w 1952 roku.

Inne obiekty[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Dane według raportów wyszukiwarki zborów na oficjalnej stronie Świadków Jehowy (www.jw.org), dostęp z 5 czerwca 2014.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]