Królik europejski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Królik europejski
Oryctolagus cuniculus[1]
(Linnaeus, 1758)
Królik europejski
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd zajęczaki
Rodzina zającowate
Rodzaj Oryctolagus[2]
Lilljeborg, 1873
Gatunek królik europejski
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 NT pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Królik europejski, królik dziki (Oryctolagus cuniculus) – jeden z trzech żyjących w Polsce gatunków ssaków z rodziny zającowatych (Leporidae), jedyny przedstawiciel rodzaju Oryctolagus.

Gatunek inwazyjny[4].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała od 35 cm do 45 cm[5], ogona 5–6 cm, masa ciała od ok. 1,5 kg do 3 kg[5][6]. Grzbiet ma ubarwienie brązowoszare, stalowoszare lub żółtoszare[5], spód ciała jest białoszary lub popielatoszary[5]. Krótki ogon jest od góry czarny, od spodu biały. Niektórzy mogą pomylić z zającem szarakiem, gdyż przypomina go nieco swoim wyglądem, lecz z powodu trzymania tylnych kończyn blisko siebie, sprawia wrażenie bardziej krępego[5]. Końce uszu królika są brązowe, a szaraka czarne. Zając szarak ma dłuższe uszy i dłuższe tylne nogi[7].

Królik europejski

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Naturalny zasięg występowania królika europejskiego obejmował początkowo Półwysep Iberyjski, południową Francję i Afrykę Północną. Jego rozprzestrzenianie się na teren pozostałych krajów europejskich sięga prawdopodobnie czasów rzymskich[3].

Współcześnie królik europejski występuje w niemal całej Europie (poza Skandynawią), północno-zachodniej Afryce, a także w Australii i na Nowej Zelandii[8], gdzie został introdukowany na przełomie XVIII i XIX wieku. W Polsce króliki występują niezbyt licznie i żyją głównie w południowo-zachodniej oraz zachodniej i środkowej części kraju.

Biotop[edytuj | edytuj kod]

Najczęściej spotkać go można na terenach o piaszczystej glebie, unika terenów podmokłych i wnętrza lasu. Czasami można go spotkać na nasypach kolejowych, w lasach sosnowych, na brzegach lasów oraz w parkach miejskich oraz w uprawach rolniczych; na łąkach, w sadach. Preferuje również ekotony las-łąka.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Jest zwierzęciem roślinożernym[6]. Latem żywi się soczystymi roślinami, zimą gałązkami drzew i krzewów, trawą oraz bulwami i korzeniami roślin, wygrzebywanymi spod ziemi. Królik, w odróżnieniu od swoich krewniaków zajęcy, kopie w ziemi nory. Nory te zawierają jedną dużą komorę gniazdową oraz liczne chodniki, mające w kilku miejscach wyjście na powierzchnię ziemi. Służą mu one głównie do obrony przed wrogami. W komorze gniazdowej samica rodzi także młode.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Ciąża trwa 28–33 dni, samica rodzi kilka razy w roku od 3 do 10 nagich, ślepych młodych[5][6]. Oczy otwierają dopiero w 10 dniu życia. Królik osiąga dojrzałość w wieku 4–5 miesięcy, żyje około 10 lat.

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Królik jest w Polsce zwierzęciem łownym z okresem ochronnym. Sezon łowiecki, podobnie jak u zająca szaraka, trwa od 1 listopada do 31 grudnia, a w drodze odłowu do 15 stycznia[9].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Gatunek obejmuje 6 podgatunków[1]:

Choroby królików[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Choroby królików.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Królik znany jest ze swej dużej płodności, dlatego uznany został za gatunek inwazyjny. Wprowadzenie królika do Australii doprowadziło do jego niepohamowanego rozprzestrzenienia po całym kontynencie. Szkody wyrządzone tam przez króliki są olbrzymie i miejscowa ludność poluje na nie.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Oryctolagus cuniculus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Oryctolagus. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 15 maja 2011]
  3. 3,0 3,1 Oryctolagus cuniculus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  4. ISSG Database: List of all species
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Ekkehard Ophoven: Zwierzęta łowne. Muza, 2006. ISBN 83-7319-762-1.
  6. 6,0 6,1 6,2 Królik dziki – WIEM, darmowa encyklopedia (pol.). Onet.pl. [dostęp 2010-03-16].
  7. Josef Reichholf: Ssaki. Leksykon przyrodniczy. Henryk Garbarczyk i Eligiusz Nowakowski. Warszawa: GeoCenter International, 1996. ISBN 83-86146-48-6.
  8. Story: Rabbits – The spread of rabbits in New Zealand (ang.). Te Ara – The Encyclopedia of New Zealand. [dostęp 13.11.2012].
  9. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 marca 2005 r. w sprawie okresów polowań na zwierzęta łowne (Dz. U. z dnia 25 marca 2005 r.)