Krążowniki lekkie typu Leander
| Krążowniki lekkie typu Leander | |
 HMS "Apollo" w Miami 1 lutego 1938 roku przed przekazaniem Royal Australian Navy pod nazwą HMAS "Hobart" |
|
| Opis typu | |
|---|---|
| Kraj budowy |  Wielka Brytania |
| Użytkownicy |  Royal Australian Navy Indian Navy Royal Navy Royal New Zealand Navy |
| Wejście do służby | 1939 |
| Zbudowane okręty | 8 |
| Dane taktyczno-techniczne | |
| Wyporność | standardowa: 7270 t pełna: 9740 t (9000 t na grupie Amphion/Sydney) |
| Długość | 169,1 m |
| Szerokość | 17 m |
| Zanurzenie | 5,8 m |
| Napęd | 4 turbiny parowe Parsona , 6 kotłów (4 w typie Sydney), 4 śruby, 72 000 KM |
| Prędkość | 32,5 węzłów (60 km/h) |
| Zasięg | 5730 mil morskich (10 610 km) przy prędkości 13 węzłów (24 km/h) |
| Załoga | 570 |
| Uzbrojenie | 8 dział 152 mm 4 dział 102 mm 12 karabinów maszynowych 12,7 mm 8 wyrzutni torped 533 mm wyrzutnia bomb głębinowych z zapasem 5 bomb 4 armaty sygnałowe 3-funtowe |
| Wyposażenie lotnicze | 1 wodnosamolot |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Krążowniki lekkie typu Leander – seria ośmiu krążowników lekkich zbudowanych na zamówienie Royal Navy na początku lat 30. Wszystkie okręty oryginalnie otrzymały nazwy pochodzące od postaci z mitologii greckiej, 3 okręty zostały w późniejszym czasie przekazane Royal Australian Navy, gdzie znane były jako typ Sydney i otrzymały nazwy dużych miast australijskich.
Spis treści |
Opis konstrukcji [edytuj]
Typ Leander został zaprojektowany na podstawie doświadczeń zdobytych przy budowie i eksploatacji krążowników ciężkich typu York jako okręty eskortowe mające zapewnić osłonę dla konwojów przed atakami okrętów nawodnych. Głównym uzbrojeniem okrętów tego typu było osiem dział 152 mm ustawionych w czterech wieżach, w każdej po dwa działa. Łącznie masa opancerzenia tego typu okrętów wynosiła 845 ton, pancerz burtowy miał 120 mm grubości.
Pierwszych pięć okrętów tego typu miało bardzo nietypową konstrukcję maszynowni, wszystkie maszynownie i kotły znajdowały się w jednym pomieszczeniu okrętu, a wszystkie kotły były podłączone do jednego komina, co oznaczało, że jedno pechowe trafienie mogło unieruchomić cały okręt. Ostatnie trzy okręty tego typu, przekazane do Royal Australian Navy, zostały już skonstruowane w bardziej tradycyjny sposób, cztery kotły i dwie maszynownie znajdowały się w dwóch osobnych pomieszczeniach co spowodowało konieczność dodania drugiego komina. Okręty typu Modified Leander były także o 51 cm szersze oraz miały grubsze opancerzenie burtowe.
Modyfikacje [edytuj]
W czasie wojny okręty tego typu zostały znacząco zmodyfikowane, przede wszystkim pod względem uzbrojenia przeciwlotniczego. Na okrętach nowozelandzkich zainstalowano 4 podwójne działka przeciwlotnicze kalibru 40 mm. Dokonano także modyfikacji katapult lotniczych, wyposażone były w samoloty Supermarine Seagull, Fairey Seafox, Fairey Swordfish lub Supermarine Walrus.
Okręty typy Leander [edytuj]
Grupa Leander [edytuj]
HMS/HMNZS "Leander" [edytuj]
Nazwany imieniem Leandra, kochanka kapłanki Hero. Wypożyczony do Nowej Zelandii, wszedł tam do służby jako HMNZS "Leander". W czasie bitwy pod Kolombangarą został ciężko uszkodzony przez japońska torpedę ("długa lanca"), był remontowany przez dwa lata.
HMS/HMNZS "Achilles", później HMIS/INS "Delhi" [edytuj]
Drugi krążownik tego typu przekazany do Nowej Zelandii, wcześniej brał udział między innymi w bitwie u wejścia La Platy. W 1948 sprzedany do Indii, gdzie służył jako INS "Delhi".
HMS "Ajax" [edytuj]
Brał udział między innymi w bitwach u wejścia do La Platy i koło przylądka Matapan. Na jego cześć nazwano miasto Ajax w Kanadzie, ulice w mieście zostały nazwane imionami członków załogi tego okrętu.
HMS "Neptune" [edytuj]
Obsadzony załogą nowozelandzką, ale nie należał do Royal New Zealand Navy; zatonął po wpłynięciu na włoską minę w pobliżu Trypolisu.
HMS "Orion" [edytuj]
Brał udział w ewakuacji Krety, gdzie został poważnie uszkodzony.
Grupa Amphion/Sydney [edytuj]
HMS "Amphion"/HMAS "Perth" [edytuj]
Ukończony w 1936 i przekazany dla RAN w 1939, gdzie służył jako HMAS "Perth". Zatopiony w czasie bitwy na Morzu Jawajskim w 1942.
HMS "Apollo"/HMAS "Hobart" [edytuj]
Ukończony w 1936 i przekazany dwa lata później do RAN, gdzie służył jako HMAS "Hobart". Brał udział w bitwie na Morzu Koralowym, wspierał ogniowo desant na Guadalcanal.
HMS "Phaeton"/HMAS "Sydney" [edytuj]
Przekazany do RAN jeszcze w czasie budowy. Służył w siłach brytyjskich na Morzu Śródziemnym, brał udział między innymi w bitwach koło przylądka Stilo i koło przylądka Spatha. W 1941 "Sydney" został zaskoczony i zatopiony przez niemiecki krążownik pomocniczy HSK "Kormoran".
Bibliografia [edytuj]
- Ian Pfennigwerth, The Australian Cruiser Perth 1939-1942, ISBN 9781877058523.
Linki zewnętrzne [edytuj]
- An History of the Australian Cruiser HMAS Perth. [dostęp 22 lipca 2009].
|
||||||||||||||
