Kretoszczury

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kretoszczury
Bathyergidae[1]
Waterhouse, 1841
Golec (Heterocephalus glaber)
Golec (Heterocephalus glaber)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd gryzonie
Podrząd Hystricomorpha
Infrarząd Hystricognathi
(bez rangi) Phiomorpha
Rodzina kretoszczury
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Kretoszczury (Bathyergidae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni (Rodentia), obejmująca 12 gatunków ssaków występujących na sawannach i pustyniach Afryki, od Sudanu i Nigerii do RPA. Mają krępe ciało o całkowitej długości od 12 do 33 cm[potrzebne źródło], małe oczy, zredukowane małżowiny uszne oraz krótkie kończyny i ogon. Są na ogół okryte krótkim i miękkim futrem; wyjątek stanowi golec (Heterocephalus glaber) o nielicznych, szczątkowych włosach na pomarszczonej, różowej lub żółtawej skórze. Ubarwione mogą być białawo, jasnobrązowo, rudawobrązowo, szaro lub czarno. Zmysł wzroku jest u nich słabo rozwinięty.

Prowadzą podziemny tryb życia. Za pomocą pazurów przednich łap lub siekaczy ryją nory tuż pod powierzchnią gleby. Żywią się głównie podziemnymi częściami roślin, m.in. bulwami i korzeniami. Niekiedy powodują duże zniszczenia roślin uprawnych.

Kretoszczury wykazują zróżnicowane zachowania socjalne. Są wśród nich gatunki prowadzące samotniczy tryb życia, łączące się w pary jedynie na czas rozrodu (rodzaje Bathyergus, Georychus i Heliophobius). Inne żyją w koloniach o różnym stopniu zaawansowania organizacji społecznej. U co najmniej dwóch gatunków (Heterocephalus glaber i Cryptomys damarensis) stwierdzono występowanie zachowań eusocjalnych, co czyni je jedynymi wśród ssaków zwierzętami o tak wysoce zorganizowanej strukturze społecznej.

Information icon.svg Osobny artykuł: Eusocjalność.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Do rodziny kretoszczurów należą następujące podrodziny i rodzaje[2]:

Podrodzina Bathyerginae Waterhouse, 1841 z rodzajami:

Podrodzina Heterocephalinae Landry, 1957 z rodzajem:

Przypisy

  1. Bathyergidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Bathyergidae. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 29 października 2009]