Kris Kristofferson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Kris Kristofferson
Kris Kristofferson w 2006 roku
Kris Kristofferson w 2006 roku
Imię i nazwisko Kristoffer Kristofferson
Data
i miejsce urodzenia
22 czerwca 1936
Stany Zjednoczone Brownsville
Zawód aktor, piosenkarz
Współmałżonek Lisa Meyers
Lata aktywności od 1971
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Kristoffer Kristofferson (ur. 22 czerwca 1936 roku w Brownsville, w stanie Teksas) – amerykański aktor filmowy i telewizyjny oraz piosenkarz i kompozytor muzyki country.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Jest najstarszym z trojga dzieci generała majora Amerykańskich Sił Powietrznych Luisa Henry'ego Kristoffersona (zm. 1970) i Mary Ann Ashbrook, miał siostrę Karen Kirschenbauer (ur. 1938 – zm. 2005) i ma brata Kraighera (ur. 1943). Jego dziadkowie byli szwedzkimi imigrantami. Swoje dzieciństwo spędził w większości na podróżach po Stanach Zjednoczonych. W 1954 roku ukończył szkołę średnią w San Mateo, w stanie Kalifornia. Po ukończeniu w 1958 roku wydziału filozofii w Poloma College w Claremont w stanie Kalifornia i otrzymaniu prestiżowego stypendium Rhodes, podjął studia na wydziale historii literatury angielskiej na Uniwersytecie Oksfordzkim w Oksfordzie. Obecnie zamieszkały w irlandzkim miasteczku portowym Rosslare.

Dorabiał jako barman, stróż w Columbia Studios, pilot śmigłowca wożący załogi platform wiertniczych, grał zawodowo w futbol amerykański i pod pseudonimem "Kris Carson" komponował piosenki. W latach 1964-68 odbył pięcioletnią służbę wojskową jako pilot w oddziałach Amerykańskich Siłach Powietrznych stacjonujących w Niemczech. Rozpoczął występy w klubach wojskowych. W 1965 roku miał podjąć pracę jako wykładowca na West Point, zanim wyjechał na wakacje do Nashville, gdzie zetknął się z nurtem muzyki country i rozpoczął karierę jako piosenkarz i kompozytor. Od 1970 roku występował na estradzie i nagrywał płyty. Stał się laureatem trzech nagród Grammy. Wylansował m.in. takie przeboje jak Sunday Mornin' Comin' Down, Help Me Make it Through the Night, For the Good Times, Loving Her Was Easy i Why Not. Jego piosenki wykonywali w swoim repertuarze m.in. Janis Joplin (Me and Bobby McGee), Elvis Presley (Why My Lord), Roger Miller, Johnny Cash, Sammi Smith i Jerry Lee Lewis (Once More with the Feeling). Wraz z Willie'em Nelsonem, Johnnym Cashem i Waylonem Jenningsem założył zespół The Highwaymen.

W 1971 roku zadebiutował w kinowym dramacie Dennisa Hoppera Ostatni film (The Last Movie, 1971) w roli aktorskiej jako rybałt kowboj i kompozytor muzyki filmowej. Doceniono go po przejmująco zagranej roli Williama H. Bonneya/Billy'ego Kida, bandyty broniącego za wszelką cenę swej wolności w westernie Sama Peckinpaha Pat Garrett i Billy Kid (Pat Garrett and Billy the Kid, 1973), za którą zdobył nominację do nagrody Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA Film). Z jego aktorskich dokonań doceniono postać gwiazdora rocka nadużywającego alkoholu w melodramacie muzycznym Narodziny gwiazdy (A Star Is Born, 1976) u boku Barbry Streisand, za którą odebrał nagrodę Złotego Globu. Zasłynął także z roli Martina Penwalda, kierowcy ciężarówki o przezwisku "Gumowy Kaczor" w sensacyjnym filmie drogi Sama Peckinpaha Konwój (Convoy, 1978) z Ali MacGraw. Jednak jego kreacja szeryfa Jamesa Averilla w westernie Michaela Cimino Brama nieba (Heaven's Gate, 1980) i postać bankiera Hubbela Smitha w dramacie Alana J. Pakuli Prolongata (Rollover, 1981) z Jane Fondą były nominowane do antynagrody Złotej Maliny dla najgorszego aktora. Za oryginalną muzykę skomponowaną do dramatu muzycznego Autor tekstu (Songwriter, 1984) zdobył nominację do Oscara.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Był żonaty z Fran Beir (1960-1969), z którą ma córkę Tracy (ur. 1962) i syna Krisa (ur. 1968), i piosenkarką Ritą Coolidge (od 19 sierpnia 1973 do 1979), z którą ma córkę Casey (ur. 1974). 18 lutego 1983 roku poślubił Lisę Meyers, z którą ma pięcioro dzieci; czterech synów – Jesse'ego Turnera (ur. 1984) Jody'ego (ur. 1985), Johnny'ego (ur. 1988) i Blake'a (ur. 1994) oraz jedną córkę Kelly (ur. 1991). Spotykał się z Janis Joplin (1969) i Barbrą Streisand (w latach 70.).

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

filmy kinowe[edytuj | edytuj kod]

  • 1971: Ostatni film (The Last Movie) jako rybałt kowboj
  • 1972: Cisco Pike jako Cisco Pike
  • 1973: Gospel Road (Gospel Road: A Story of Jesus) jako wokalista
  • 1973: Pat Garrett i Billy Kid (Pat Garrett and Billy the Kid) jako William H. Bonney/Billy Kid
  • 1973: Zakochany Blume (Blume in Love) jako Elmo Cole
  • 1974: Dajcie mi głowę Alfredo Garcii (Bring Me the Head of Alfredo Garcia) jako Paco
  • 1974: Alicja już tu nie mieszka (Alice Doesn't Live Here Anymore) jako David
  • 1976: Żeglarz, który utracił łaski morza (The Sailor Who Fell from Grace with the Sea) jako Jim Cameron
  • 1976: Narodziny gwiazdy (A Star Is Born) jako John Norman Howard
  • 1976: Siła Vigilante (Vigilante Force) jako Aaron Arnold
  • 1977: Pół pary (Semi-Tough) jako Marvin 'Shake' Tiller
  • 1978: Konwój (Convoy) jako Gumowy Kaczor
  • 1980: Wrota niebios (Heaven's Gate) jako James Averill
  • 1981: Prolongata (Rollover) jako Hubbel Smith
  • 1984: Punkt zapłonu (Flashpoint) jako Bobby Logan
  • 1984: Tekściarz (Songwriter) jako Blackie Buck
  • 1985: Problem w pamięci (Trouble in Mind jako Hawk
  • 1988: Big Top Pee-wee jako Mace Montana
  • 1989: Millennium jako Bill Smith
  • 1989: Witaj w domu (Welcome home) jako Jake
  • 1990: Sandino jako Tom Holte
  • 1990: Zapach cyklonu (Night of the Cyclone) jako Stanley
  • 1992: Pierwotny cel (Original Intent) jako Jack Saunders
  • 1993: Rycerze (Knights) jako Gabriel
  • 1993: Papierowe serca (Paper Hearts) jako Tom
  • 1993: Nie ma kryjówki (No Place to Hide) jako Joe Garvey
  • 1995: Armia faraona (Pharaoh's Army) jako kaznodzieja
  • 1996: Na granicy (Lone Star) jako Szeryf Charlie Wade
  • 1997: W morzu ognia (Fire Down Below) jako Orin Hanner
  • 1998: Zatańcz ze mną (Dance With Me) jako John Burnett
  • 1998: Pradawny Ląd 6: Tajemnica jaszczurczej skały (The Land Before Time VI: The Secret of Saurus Rock) jako Doc (głos)
  • 1998: Babski wieczór (Girls' Night) jako Cody
  • 1998: Blade: Wieczny łowca (Blade) jako Abraham Whistler
  • 1998: Córka żołnierza nie płacze (A Soldier's Daughter Never Cries) jako Bill Willis
  • 1999: Godzina zemsty (Payback) jako Bronson
  • 1999: Porywacze (The Joyriders) jako Eddie
  • 1999: W zawieszeniu (Limbo) jako Jack Johannson
  • 1999: Molokai – historia ojca Damiana (Molokai: The Story of Father Damien) jako Rudolf Meyer
  • 2000: Comanche
  • 2001: Hotel Chelsea (Chelsea Walls) jako Bud
  • 2001: Planeta Małp (Planet of the Apes) jako Karubi
  • 2001: Męskie sprawy (Wooly Boys) jako Shuck
  • 2002: Detoks (D-Tox) jako Doc
  • 2002: Blade: Wieczny łowca II (Blade II) jako Whistler
  • 2003: Gdzie rosną czerwone paprocie (Where the Red Fern Grows) jako Dorosły Billy Coleman
  • 2004: Srebrne miasto (Silver City) jako Wes Benteen
  • 2004: Blade: Mroczna trójca (Blade: Trinity) jako Abraham Whistler
  • 2005: Obłęd (The Jacket) jako Dr Thomas Becker
  • 2005: Historia Wendella Bakera (The Wendell Baker Story) jako Nasher
  • 2005: Wyścig marzeń (Dreamer: Inspired by a True Story) jako Pop Crane
  • 2006: Disappearances jako Quebec Bill
  • 2006: Fast Food Nation jako Rudy Martin
  • 2006: Pokój 10 (Room 10) jako Howard Davis
  • 2007: I'm Not There jako Narrator
  • 2009: Błękitny deszcz (Blue Powder) jako Randall
  • 2009: Kobiety pragną bardziej jako Tata Beth
  • 2010: Bloodworth jako E. F. Bloodworth

filmy TV[edytuj | edytuj kod]

  • 1979: Droga wolności (Freedom Road) jako Abner Lait
  • 1984: Utracona część Kathryn Beck (The Lost Honor of Kathryn Beck) jako Ben Cole
  • 1986: Ostatnie dni Franka i Jesse'ego Jamesa (The Last Days of Frank and Jesse James) jako Jesse James
  • 1986: Krew i orchidee (Blood & Orchids) jako kapitan Curtis 'Curt' Maddox
  • 1986: Dyliżans do Lordsburga (Stagecoach) jako Ringo
  • 1988: Żywi lub martwi (The Tracker) jako Szlachetny Adams
  • 1990: Pair of Aces jako Rip Metcalf
  • 1991: Strażnicy Teksasu (Another Pair of Aces: Three of a Kind) jako Rip Metcalf
  • 1992: Cud na Dzikim Zachodzie (Miracle in the Wilderness) jako Jericho Adams
  • 1992: Święta w Connecticut (Christmas in Connecticut) jako Jefferson Jones
  • 1993: Kłopotliwi strzelcy (Trouble Shooters: Trapped Beneath the Earth) jako Stan Mather
  • 1994: Sodbusters jako Destiny
  • 1995: Tad jako Abraham Lincoln
  • 1995: Bracia przeznaczenia (Brothers' Destiny) jako Davis
  • 1995: Łatwopalny (Inflammable) jako Kapitan Jack Guthrie
  • 1996: Miasteczko Blue Dog (Blue Rodeo)
  • 1997: Fatalny rewolwer (Dead Man's Gun) jako Narrator
  • 1998: Dwóch dla Teksasu (Two for Texas) jako Hugh Allison
  • 1999: NetForce jako Steve Day
  • 1999: Zadawnione porachunki (Outlaw Justice) jako Tarence
  • 2000: Doskonała zbrodnia w doskonałym mieście (Perfect Murder, Perfect Town: JonBenét and the City of Boulder) jako Lou Smit
  • 2003: Instrukcja opuszczenia (The Break) jako Izzy Patterson
  • 2004: Rodzina Innocente (Lives of the Saints) jako Matthew Bok
  • 2005: 14 godzin (14 Hours) jako Chuck Whortle

seriale TV[edytuj | edytuj kod]

  • 1987: Ameryka (Amerika) jako Devin Milford
  • 1997-99: Fatalny rewolwer (Dead Man's Gun) jako narrator

gry komputerowe[edytuj | edytuj kod]

  • 2005: Strzelba (Gun) jako Ned White

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy solowe[edytuj | edytuj kod]

  • 1970: Kristofferson
  • 1971: Me & Bobby McGee
  • 1971: The Silver Tongued Devil and I
  • 1972: Border Lord
  • 1972: Jesus Was a Capricorn
  • 1974: Spooky Lady's Sideshow
  • 1975: Who's to Bless and Who's to Blame
  • 1976: Surreal Thing
  • 1978: Easter Island (album)|Easter Island
  • 1979: Shake Hands with the Devil
  • 1981: To the Bone
  • 1986: Repossessed
  • 1990: Third World Warrior
  • 1995: A Moment of Forever
  • 1998: The Country Collection
  • 1999: The Austin Sessions
  • 2006: This Old Road
  • 2009: Closer to the Bone

z Ritą Coolidge[edytuj | edytuj kod]

z The Highwaymen (Willie Nelson, Waylon Jennings, Johnny Cash)[edytuj | edytuj kod]

  • 1985: Highwaymen (Columbia)
  • 1986: Live (Image)
  • 1990: Highwayman 2 (Columbia)
  • 1995: The Road Goes on Forever (Liberty)
  • 1995: Highwaymen Ride Again (Sony)
  • 1999: Super Hits (Columbia)
  • 2005: The Road Goes on Forever [Bonus Tracks] (Capitol/EMI)
  • 2005: The Road Goes on Forever [CD & DVD] (Capitol)
  • 2005: Country Legends (DeLuxe Holland)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Słodowski, Andrzej Roman: Gwiazdy światowego kina. Leksykon. Warszawa: Editions Spotkania, 1992. ISBN 83-85195-83-1.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]