Krztusiec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krztusiec
Pertussis
ICD-10 A37
A37.0 Krztusiec wywołany przez pałeczkę krztuśca [Bordetella pertussis]
A37.1 Krztusiec wywołany przez pałeczkę krztuśca rzekomego [Bordetella parapertussis]
A37.8 Krztusiec wywołany przez inne gatunki pałeczki krztuśca [Bordetella]
A37.9 Krztusiec, nieokreślony
Dziecko chore na krztusiec

Krztusiec (dawna i potoczna nazwa koklusz) – ostra choroba zakaźna układu oddechowego, charakteryzująca się nawracającymi napadami kaszlu i przedłużającą się dusznością, wywoływana przez pałeczkę krztuśca (Bordetella pertussis). Przebycie krztuśca pozostawia długotrwałą odporność organizmu, ale powtórne zachorowanie jest możliwe[1].

Objawy choroby:

  • I faza choroby (faza kataralna – trwa ok. 2 tygodni): nieżyt dróg oddechowych, osłabienie, ból gardła, katar, suchy kaszel, zapalenie spojówek, stany podgorączkowe.
  • II faza choroby (faza napadowego kaszlu – trwa ok. 10 tygodni): napadowy kaszel, wymioty.
  • III faza choroby (faza zdrowienia – trwa ok. 2 tygodni) to zmniejszenie nasilenia kaszlu.

Dawniej choroba była dość częsta, niejednokrotnie powodując nawet śmierć, obecnie występuje rzadko. Raport Światowej Organizacji Zdrowia wskazuje, że największa liczba zachorowań występuje w Australii, Indiach i Stanach Zjednoczonych (odpowiednio: 38 040, 35 217, 18 610 zachorowań w 2011r.)[2]. Według oficjalnych raportów Zakładu Epidemiologii NIZP-PZH, w okresie od 1 stycznia do 15 lipca 2012 roku w Polsce zarejestrowano 2 743 zachorowania na krztusiec[3]. Według danych Narodowego Instytutu Zdrowia w 2012 r. na krztusiec zachorowały 4683 osoby, rok wcześniej było ich 1669[4].

W jej przebiegu dochodzi – podobnie jak w przypadku cholery – do modyfikacji białka G, a ściślej podjednostki α białka Gq. W efekcie zaburzone jest oddziaływanie receptora metabotropowego z białkiem G, odpowiedzialne za przekazywanie sygnałów komórkowych (toksyna cholery działa nieco inaczej – poprzez hamowanie hydrolizy GTP nie dopuszcza do obniżenia aktywności cyklazy adenylowej)[5].

Lekiem z wyboru w leczeniu krztuśca są makrolidy (erytromycyna, dawercyna, azytromycyna). W przypadku ich nietolerancji można zastosować kotrimoksazol.

W Polsce stosowane są szczepienia szczepionkami skojarzonymi Di-Per-Te, które służą także do uodparniania przeciw błonicy i tężcowi.

Przypisy

  1. Małgorzata Wojdowska: Krztusiec. Departament Zapobiegania oraz Zwalczania Zakażeń i Chorób Zakaźnych u Ludzi, Główny Inspektorat Sanitarny, 2012. [dostęp 2014-08-12].
  2. Pertussis reported cases (ang.). www.who.int, 2012. [dostęp 2014-08-12]. [zarchiwizowane z tego adresu].
  3. Krztusiec ponownie w natarciu (pol.). www.mp.pl, 2012-08-06. [dostęp 2012-08-20].
  4. Krztusiec atakuje (pol.). www.wp.pl, 2013-01-28. [dostęp 2013-01-28].
  5. Jolanta Barańska; Irena Nalepa: Przekazywanie sygnałów w komórce. W: Polskie i światowe osiągnięcia nauki. Nauki biologiczne [on-line]. Fundacja im. Wojciecha Świętosławskiego na rzecz wspierania nauki i rozwoju potencjału naukowego w Polsce. [dostęp 2014-05-22]. s. 185-230. ISBN 978-83-87576-52-3

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.