Kwas karboranowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Model 3D anionu kwasu karboranowego, kolory: Wodór - biały, Chlor - żółty, Bor - zielony, Węgiel - czarny

Kwas karboranowy H(CHB11Cl11) to związek chemiczny, superkwas, w którym rolę reszty kwasowej spełnia klasterowy karboran. Jest to aktualnie kwas o największej mocy, który można wyodrębnić z roztworu w stanie wolnym.

Mimo swojej dużej mocy, nie ma on własności żrących i w odróżnieniu od innych superkwasów można go przechowywać w zwykłych naczyniach szklanych, a nawet w naczyniach ze stali kwasoodpornej. Własności tego kwasu wynikają z faktu, że jego reszta jest zbudowana z jednego z najbardziej trwałych ze wszystkich znanych anionów klasterowych, który składa się sieci 11 atomów boru i jednego atomu węgla do którego przyczepiony jest "kwaśny" atom wodoru.

Kwas ten jest ok. milion razy mocniejszy od 100% kwasu siarkowego i kilkaset razy mocniejszy od najsilniejszego wcześniej znanego superkwasu, który udało się wyodrębnić w stanie wolnym: kwasu triflatowego. Kwas karboranowy jest jednak znacznie słabszy od mieszaniny fluorowodoru (HF) i pentafluorku antymonu (SbF5), nazywanej czasem kwasem fluoroantymonowym, którego jednak nie udało się jak dotąd wyodrębnić w stanie wolnym.

Kwas karboranowy został otrzymany i zbadany przez zespół Christophera A. Reeda z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Riverside w 2004 r.[1]

Przypisy

  1. Mark Juhasz, Stephan Hoffmann, Evgenii Stoyanov, Kee-Chan Kim, Christopher A. Reed. The Strongest Isolable Acid. „Angewandte Chemie Int. Ed.”. 43 (40), s. 5352-5355, 2005. doi:10.1002/anie.200460005 (ang.). 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]