Kyokushin

Emblemat Kyokushinkai w zapisie kanji

Kanku symbol Kyokushin Karate

Kyokushin (jap. 極真, kyokushin^?) – pełnokontaktowy styl japońskiej sztuki walki, karate, stworzony przez Masutatsu Ōyamę. Jest to także sport walki.

Etymologia nazwy

Nazwa kyokushin pochodzi od japońskich słów:

• kyoku – biegun, ekstremum, najwyższa ranga;
• shin – prawda, prawdziwość, rzeczywistość.

Słowo "kyokushin" tłumaczone jest najczęściej jako ekstremum prawdy, dążenie do poznania prawdy, zaś nazwa Kyoku-shin-kai oznacza stowarzyszenie na rzecz poznania ostatecznej (najwyższej) prawdy. W wolnym tłumaczeniu również droga ku prawdzie.

Historia

Założycielem stylu był urodzony 27 lipca 1923, Koreańczyk, Choi Yeong-Eui, który po przybyciu do Japonii przybrał imię Masutatsu Ōyama.

Stworzona przez niego Międzynarodowa Organizacja Karate Kyokushin-kaikan (International Karate Organization Kyokushin-kaikan, w skrócie IKO) była do momentu jego śmierci w 1994 r. największą organizacją sztuk walki na świecie. Po śmierci Masutatsu Ōyamy ogłoszono, że na mocy testamentu sukcesorem zmarłego i nowym liderem światowego kyokushin jest Akiyoshi Shokei Matsui.

Nie wszyscy uczniowie uznali sukcesora za godnego następcę Masutatsu Ōyamy, w związku z czym w latach 1994-2004 następowały kolejne rozłamy w IKO. Kolejni uczniowie Ōyamy obwoływali się jego sukcesorami i otwierali kolejne Międzynarodowe Organizacje Kyokushin-kaikan Karate uznając jednocześnie siebie za tych właściwych sukcesorów legendarnego twórcy stylu. W ten sposób powstawały kolejne IKO 2, 3, 4, 5 itd.

Nie bez znaczenia dla podziałów w środowisku kyokushin pozostał fakt, że sukcesor Masutatsu Ōyamy zarejestrował International Karate Organization Kyokushin-kaikan jako własne przedsiębiorstwo w Stanach Zjednoczonych. Uczynił to jednocześnie rejestrując nazwy: Kyokushin, Kyokushin-kaikan, Kancho Kyokushin oraz znaki stylu: kanji i kanku jako swoje własne znaki towarowe. Na mocy udzielonych praw do znaków towarowych Shokei Matsui pozbawił możliwości używania tychże znaków i nazw część reprezentantów innych IKO lub też zmusił ich do wybrania innych oznaczeń.

Istotnym dla przyszłości stylu okazał się spór sądowy, jaki toczył Akiyoshi Shokei Matsui z rodziną zmarłego Masutatsu Ōyamy (obecnie reprezentowaną przez jego córkę Kikuko Oyama). Ostatecznie system sądowniczy w Japonii uznał zasadność roszczenia rodziny Ōyama o przywrócenie im wszelkich praw do własności intelektualnej Masutatsu Ōyamy, w tym do stworzonego przez niego stylu karate. Sąd w Tokio uznał rzekomy testament mistrza Ōyamy za ewidentnie sfałszowany i przez to od początku nieważny. Ponieważ różne organizacje Kyokushin nadal posługiwały się skrótem "IKO", po procesie przyjęto ich numerację: IKO1, IKO2, IKO3 itd. Rodzina twórcy stylu, chcąc podkreślić swoje prawa do dziedzictwa posługuje się dla odróżnienia nazwą IKO Sosai Group. Obecnie istnieje więc wiele mniejszych od pierwotnego IKO organizacji.

Kata

• kihon sono ichi/ni/san
• taikyoku sono ichi/ni/san (podstawowe)
• sokugi sono ichi/ni/san
• pinan sono ichi/ni/san/yon/go
• sanchin
• tsuki no kata
• gekisai dai/sho
• saifa
• yantsu
• kanku /kanku dai
• seienchin
• garyu
• seipai
• tensho
• sushiho
• tekki sono ichi/ni/san
• ju kata

Trening

Trening karate kyokushin opiera się głównie na pięciu elementach:

• kihon – techniki podstawowe. (patrz: Lista technik w Kyokushin). Kihon ma na celu nauczenie adepta sztuki karate prawidłowej techniki uderzeń, kopnięć oraz bloków. W trakcie kihon ćwiczący stoją w rzędach w kolejności posiadanych stopni. Techniki wykonuje się po podaniu komendy przez prowadzącego ćwiczenia.
• ido geiko – poruszanie się
• kata – formalne układy obrony i ataku. Kata są tradycyjnym sposobem przekazywania wiedzy o karate. W średniowiecznej Okinawie, skąd wywodzi się karate, wprowadzono przepis zabraniający chłopom posiadania wszelkiej broni – nawet noży i siekier, zabroniono także uprawiania sztuk walki. Aby obronić się, Okinawczycy wymyślali więc różne układy walki, czyli kata, które umożliwiały ćwiczenie w samotności (w obawie przed donosicielami). Kata wykonuje się podobnie jak kihon – w rzędach, wg posiadanych stopni, po komendzie prowadzącego ćwiczenia.
• kumite – wolna walka. Kumite jest kwintesencją kyokushin karate. Masutatsu Ōyama twierdził, że karate bez walki jest tylko tańcem. W trosce o zdrowie ćwiczących w trakcie walk sportowych wyłączono możliwość ataku na kolana, kręgosłup czy głowę (na głowę można stosować większość technik nożnych).
• iken – trening technik wywodzących się z chińskiego stylu wu-shu yiquan. Uprawiany głównie w Japonii i Brazylii. Zasadniczym trzonem treningu Iken jest wykorzystanie treningu mentalnego, praca nad "jednością umysłu i ciała", sprężystością ruchów i perfekcyjnym opanowaniem równowagi i zrównoważeniem szybkości i tempa w walce. Charakterystyczne dla Iken są tzw. eksplozywne uderzenia, techniki shi-li, trening pozycji statycznych.

Ostatecznym celem treningu karate jest rozwój duchowy ćwiczącego. Dokonuje się on poprzez wymagające ćwiczenia fizyczne – w trakcie treningu adept karate pokonuje swoją słabość, nieśmiałość i niezdecydowanie, dzięki temu może stać się lepszym człowiekiem. Każdy adept kyokushin karate powinien znać przysięgę (dojo kun) oraz etykietę dojo.

Organizacje

1. Kyokushinkaikan (IKO Sosai) – IKO, które założył twórca stylu Masutatsu Oyama (10. dan), odziedziczone przez jego córkę Kuristinę Oyamę i przez nią kierowane. W Polsce, w latach 1994- 2008, formalnym reprezentantem IKO pozostawał reprezentant wyznaczony przez Masutatsu Oyamę, jednak nie pełnił on swojej funkcji w tej organizacji. W związku z tym, w 2009 roku, Kierownictwo IKO powołało nowego przedstawiciela w Polsce i jednocześnie ustanowiło go Branch Chief (Kierownikiem Oddziału IKO) w Polsce. Został nim sensei Maciej Misiak (2. dan) z Warszawy. 12.11.11 Maciej Misiak zrezygnował z pełnienia funkcji Koordynatora Krajowego IKO Sosai, a kluby należące do IKO Sosai nadzoruje obecnie sensei Horatiu Neagoe (4. dan) z Rumunii

1. Kyokushinkaikan (IKO1 – tzw. Matsui Group) – kierowana przez Shokei Matsui (9. dan), POK odłączył się od IKO 1 – obecnie nie ma funkcji Country Representative (CR) a liderami są m.in. Eugeniusz Dadzibug (5.dan) z Sosnowca, Jan Gruba (5.dan) z Warszawy, Jacek Czerniec (5.dan) z Lublina, Andrzej Manecki (5.dan) z Siemianowic Śląskich, Roman Woźniak (5.dan) z Krosna, Włodzimierz Weselski (4.dan) z Zakopanego, Wiesław Orzoł (4.dan) z Ostrołęki, Jan Mazurkiewicz (4.dan) z Włocławka

1. Shinkyokushinkai WKO – kierowana przez '''shihan Kenji Midori''' (7. dan) Zrzesza 80 krajów i ponad 70 tys. zarejestrowanych członków – W Europie działa jako EKO pod kierownictwem shihian Koen Sherenberg, EKO zrzesza 29 krajów europejskich i jest najliczniejszą organizacją kyokushin w na starym kontynencie. W Polsce reprezentantem krajowym jest sensei - Jacek Baranowski (4. dan. Organizacja skupia ponad 100 prężnie działających klubów, innymi liderami są: Wiesław Gwizd (5.dan) z Tarnowa, Remigiusz Karpiński (5.dan) z Ełku, Marusz Godoś (5.dan) z Opola,Bogusław Jaremicz (5.dan) z Gdańska, Krzysztof Borowiec (4. dan) z Kielc, Mariusz Mazur (4.dan) z Warszawy, Tomasz Basiak (4.dan) z Grodziska Mazowieckiego.

1. IFK Kyokushinkai – kierowana przez Steve Arneil (9. dan) – szefem w Polsce jest Bronisław Szuszkiewicz (3. dan)
2. Kyokushin Kaikan (IKO3 – Matsushima Group) – kierowana przez Yoshikazu Matsushima (9.dan) w Polsce kieruje organizacją Robert Wyciszkiewicz (3. Dan).

1. Kyokushin Kai Kan Tezuka Group (IKO4) – kierowana przez Toru Tezuka (9. dan) – szefem w Polsce jest Eugeniusz Stanisławek (5. dan)

1. All Japan Kyokushin Union (IKO5) – organizacja kierowana rotacyjnie, która ma charakter związku niezależnych organizacji, dojo, szkół poszczególnych shihan i sensei. Najważniejsze postacie tej organizacji to: Kazuyuki Hasegawa, Shigeru Tabata,Jun Miwa, Shigenori Sakamoto, Daigo Oishi, Toshikazu Setto, Yasuo Takahashi, Yukio Okada, Yasuhiro Kuwajima, Yasuhiro Shichinohe, Koi Yoshikazu, Peter von Rotz. Polskim członkiem tej organizacji jest Śląski Klub Karate Kyokushin, któremu szefuje Krzysztof Brzozowski (4.dan)

1. Kyokushinkan (IKO6) – kierowana przez Hatsuo Rōyama (9. dan) – w Polsce obecnie brak funkcji Country Representivea liderami są m.in. Jan Bierowiec (3.dan), Wiesław Więckowski (3.dan), Mamuka Khuroshvili (2.dan), Daniel Gorczyca (2.dan), Marek Aleszko (2.dan) Przedstawicielami władz organizacji są: Tsuyoshi Hiroshige, Akio Koyama, Hiroto Okazaki, José Millán i Jacques Sandulescu

1. IBK Kyokushin – International Budokai Kan Kyokushin, na świecie kierowana przez Jona Bluminga (10. dan), (9. dan) judo, w Polsce kierowana jest przez Tomasza Olejnika (6. dan)
2. Kyokushin World Federation (KWF) – Kierowana przez Shihan Loek'a Hollandera (8. dan) – w Polsce szefem jest Andrzej Drewniak (7. dan)

1. Internationale Budo Kai - kierowana przez Gerard Gordeau (9.dan) w Polsce jako Polska Federacja Instytut Budokai Karate (IBK) - którego szefem jest shihan Artur Więzowski (5.dan) i shihan Zbigniew Szkopiak (5.dan)

Style wywodzące się z kyokushin:

1. Ashihara Karate – założone przez Hideyuki Ashiharę, obecnie kierowane przez Davida Cooka (9.dan); w Polsce szefem jest sensei Dariusz Winiarski (3.dan)
2. Enshin Karate – stworzony przez kancho Joko Ninomiya. W Polsce organizacją kieruje Radosław Kulikowski (2.dan).
3. Oyama Karate – kierowana przez Shigeru Ōyamę (10. dan) – oddzieliła się od głównej organizacji jeszcze przed śmiercią Matsutatsu Oyamy – w Polsce szefem jest hanshi Jan Dyduch (8. dan)
4. Seidokaikan – założone w 1980 roku przez Kazuyoshi Ishiiego
5. Seido juku – założone i kierowane przez kaicho Tadashi Nakamurę (9.dan) – w Polsce głównym ośrodkiem są Wadowice, a szefem kyoshi Bogdan Czapla (5. dan)
6. Shidokan Karate - założone i kierowane przez kancho Yoshiji Soeno (10.dan), w Polsce szefem jest Mariusz Radliński (3.dan)
7. Kudo Daido Juku

System pasów

Kolejność pasów
Biały
Pomarańczowy
Niebieski
Żółty
Zielony
Brązowy
Czarny

Stopnie uczniowskie (Kyū)

W IKO Sosai

Stopnie senior (wiek powyżej 14 lat)

• zawodnik bez stopnia kyū – biały pas
• 10. kyū – pomarańczowy pas
• 9. kyū – pomarańczowy pas z niebieskim pagonem
• 8. kyū – niebieski pas
• 7. kyū – niebieski pas z żółtym pagonem
• 6. kyū – żółty pas
• 5. kyū – żółty pas z zielonym pagonem
• 4. kyū – zielony pas
• 3. kyū – zielony pas z brązowym pagonem
• 2. kyū – brązowy pas
• 1. kyū – brązowy pas z czarnym pagonem

Stopnie junior (wiek poniżej 14 lat – wprowadzone po 1994 r.)

• zawodnik bez stopnia kyū – biały pas
• 10.1 kyū – pomarańczowy pas z czerwonym pagonem
• 10.2 kyū – pomarańczowy pas z dwoma czerwonymi pagonami
• 9.1 kyū – pomarańczowy pas z niebieskim pagonem i czerwonym pagonem
• 9.2 kyū – pomarańczowy pas z niebieskim pagonem i dwoma czerwonymi pagonami
• 8.1 kyū – niebieski pas z czerwonym pagonem
• 8.2 kyū – niebieski pas z dwoma czerwonymi pagonami
• 7.1 kyū – niebieski pas z żółtym i czerwonym pagonem
• 7.2 kyū – niebieski pas z żółtym i dwoma czerwonymi pagonami
• 6.1 kyū – żółty pas z czerwonym pagonem
• 6.2 kyū – żółty pas z dwoma czerwonymi pagonami
• 5.1 kyū – żółty pas z zielonym i czerwonym pagonem
• 5.2 kyū – żółty pas z zielonym i dwoma czerwonymi pagonami

Przekład stopni junior na stopnie senior

• Stopień junior 10.2 kyū, = Stopień senior 10 kyū,
• Stopień junior 9.2 kyū = Stopień senior 9 kyū,
• Stopień junior 8.2 kyū = Stopień senior 8 kyū,
• Stopień junior 7.2 kyū = Stopień senior 7 kyū,
• Stopień junior 6.2 kyū = Stopień senior 6 kyū,
• Stopień junior 5.2 kyū = Stopień senior 5 kyū,

W IKO Matsui Group, IKO Tezuka Group oraz Kyokushin-kan

• biały pas – zawodnik bez stopnia kyū
• pomarańczowy pas – 10 kyū
• pomarańczowy pas z czerwonym pagonem – 10.1 kyū
• pomarańczowy pas z dwoma czerwonymi pagonami – 10.2 kyū
• pomarańczowy pas z niebieskim pagonem – 9 kyū
• pomarańczowy pas z niebieskim pagonem i czerwonym pagonem – 9.1 kyū
• pomarańczowy pas z niebieskim pagonem i dwoma czerwonymi pagonami – 9.2 kyū
• niebieski pas – 8 kyū
• niebieski pas z czerwonym pagonem – 8.1 kyū
• niebieski pas z dwoma czerwonymi pagonami – 8.2 kyū
• niebieski pas z żółtym pagonem – 7 kyū
• niebieski pas z zółtym pagonem i czerwonym pagonem – 7.1 kyū
• niebieski pas z żółtym pagonem i dwoma czerwonymi pagonami – 7.2 kyū
• żółty pas – 6 kyū
• żółty pas z czerwonym pagonem – 6.1 kyū
• żółty pas z dwoma czerwonymi pagonami – 6.2 kyū
• żółty pas z zielonym pagonem – 5 kyū
• żółty pas z zielonym pagonem i czerwonym pagonem – 5.1 kyū
• żółty pas z zielonym pagonem i dwoma czerwonymi pagonami – 5.2 kyū
• zielony pas – 4 kyū
• zielony pas z czerwonym pagonem – 4.1 kyū
• zielony pas z dwoma czerwonymi pagonami – 4.2 kyū
• zielony pas z brązowym pagonem – 3 kyū
• zielony pas z brązowym pagonem i czerwonym pagonem – 3.1 kyū
• zielony pas z brązowym pagonem i dwoma czerwonymi pagonami – 3.2 kyū
• brązowy pas z czerwonym pagonem – 2 kyū
• brązowy pas z czerwonym pagonem i czarnym pagonem – 1 kyū

W IKO Midori Group/ WKO Shinkyokushinkai oraz Kyokushin Union

• biały pas – zawodnik bez stopnia kyū
• czerwony pas z dwoma czarnymi pagonami – 10 kyū
• czerwony pas z czterema czarnymi pagonami – 9 kyū
• niebieski pas – 8 kyū
• niebieski pas z czarnym pagonem – 7 kyū
• żółty pas – 6 kyū
• żółty pas z czarnym pagonem – 5 kyū
• zielony pas – 4 kyū
• zielony pas z czarnym pagonem – 3 kyū
• brązowy pas – 2 kyū
• brązowy pas z czarnym pagonem – 1 kyū

Stopnie mistrzowskie (Dan)

• czarny pas ze złotym pagonem – 1 dan
• czarny pas z dwoma złotymi pagonami – 2 dan
• czarny pas z trzema złotymi pagonami – 3 dan itd. aż do 10 dan

W Polsce posiadacz wyższego pasa nosi miano Sempai, posiadacz czarnego pasa nosi miano Sensei, a od 5 dana wzwyż Shihan, 10 dan – Sosai. Przewodniczący organizacji nosi tytuł Kancho.

Według nomenklatury japońskiej, Sempai to zawodnicy posiadający 1-2 dan, Sensei to ćwiczący 3-4 dan, zaś 5 dan i powyżej to Shihan. Nazewnictwo japońskie różni się zatem od stopni stosowanych w Polsce.

W niektórych federacjach kolorystyka pasów może różnić się od podanej wyżej.

Zobacz też stopnie w karate w innych stylach.

Przysięga Dojo

1. Będziemy ćwiczyć nasze serca i ciała dla osiągnięcia pewnego i niewzruszonego ducha.
2. Będziemy dążyć do prawdziwego opanowania sztuki karate, aby kiedyś nasze ciało i zmysły stały się doskonałe.
3. Z głębokim zapałem będziemy starać się kultywować ducha samo wyrzeczenia się.
4. Będziemy przestrzegać zasad grzeczności, poszanowania starszych oraz powstrzymywać się od gwałtowności.
5. Będziemy spoglądać w górę ku prawdziwej mądrości i sile, porzucając inne pragnienia.
6. Będziemy wierni naszym ideałom i nigdy nie zapomnimy o cnocie pokory.
7. Przez całe nasze życie, poprzez dyscyplinę karate, dążyć będziemy do poznania prawdziwego znaczenia drogi, którą obraliśmy.

Niektóre wersje językowe Przysięgi Dojo nieco różnią się od siebie, czasem w tłumaczeniu, czasem w formie. Przykładowo w polskim IKO1 dodaje się jeszcze jeden punkt, nieistniejący w wersji japońskiej: Nie będziemy stosować i rozpowszechniać sztuki karate poza dojo.

Oryginał z japońskiego:

1. Hitotsu, ware ware wa, shinshin o renmashi kakko fubatsu no shingi o kiwameru koto.
2. Hitotsu, ware ware wa, bu no shinzui o kiwame, ki ni hasshi, kan ni bin naru koto.
3. Hitotsu, ware ware wa, shitsujitsu goken o mot-te, jiko no seishin o kanyo suru koto.
4. Hitotsu, ware ware wa, reisetsu o omonji, chojo o keishi, sobo no furumai o tsutsushimu koto.
5. Hitotsu, ware ware wa, shinbutsu o totobi, kenjo no bitoku o wasurezaru koto.
6. Hitotsu, ware ware wa, chisei to tairyoku to o kojo sase, koto ni nozonde ayamatazaru koto.
7. Hitotsu, ware ware wa, shogai no shugyo o karate no michi ni tsuji, Kyokushin no michi o mat-to suru koto.

Karate Kyokushin w kulturze

Gry wideo

Jin Kazama z serii gier Namco – Tekken, używa sztuki Karate Kyokushin w grze Tekken 3, Tekken 4, Tekken 5, Tekken 5: Dark Resurrection i Tekken 6. Możemy go ujrzeć praktykującego Yantsu i Pinan Sono Yon kata w demonstracjach w serii Tekken. Kyokushin pojawia się również w innych postaciach serii Tekken z rodziny Kazama i Mishima. ICHIGEKI z seri playstation

Programy telewizyjne

W roku 2004 powstał oparty na historii życia Sosai Masutatsu Oyama film Fighter in the Wind.

Karate Kyokushin zostało zaprezentowane w amerykańskim programie Fight Quest jako przykład sztuki walki pochodzącej z Japonii.

Zobacz też

• Mistrzostwa Świata w Karate Kyokushin

Linki zewnętrzne

• Strony o Kyokushin w katalogu Open Directory Project