Legwan szlachetny
| Legwan szlachetny | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | gady |
| Rząd | łuskonośne |
| Rodzina | legwanowate |
| Rodzaj | Iguana |
| Gatunek | legwan szlachetny |
| Nazwa systematyczna | |
| Iguana delicatissima | |
| Laurenti, 1768 | |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1] | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Legwan szlachetny (Iguana delicatissima) – gatunek legwana. Łaciński epitet gatunkowy oznacza "najpowabniejsza, najdelikatniejsza" (jest to forma rodzaju żeńskiego w stopniu najwyższym przymiotnika delicatus, -a, -um oznaczającego "powabny, delikatny, łakomy, wrażliwy, zmysłowy (...)")[2].
Spis treści |
[edytuj] Opis
Ma krótszy pysk niż jego najbliższy krewniak. Nie posiada też charakterystycznego kreskowego wzoru na ogonie. Odróżniają je też duże, okrągłe łuski występujące u tamtego gatunku poniżej ucha, u opisywanego tu legwana natomiast ich brakuje.
Kolor skóry różni się w populacjach różnych wysp. Główny kolor zbliża się do szarego, na spodzie ciała widoczne są zielone plamki[3]. Na głowie duże, blade łuski w kolorze kości słoniowej. Podgardle samca różowe, łuski wokół oczu niebieskie[3]. Samce mogą też posiadać pory na udach, dzięki czemu wydzielają feromony podczas sezonu rozrodczego. Dorastają do 40 cm długości ciała, nie licząc mierzącego dwa razy więcej ogona. Samice osiągają 2/3 tych rozmiarów.
[edytuj] Występowanie
Antyle Mniejsze: Anguilla, St. Martin, St. Eustatius, Antigua, Gwadelupa, Martynika, Dominika[1].
Gatunek zamieszkuje busz.
[edytuj] Pożywienie
Zwierzę to jest roślinożerne. Spożywa liście, kwiaty i wzrastające pędy ponad 100 różnych gatunków roślin[3]. Stwarza to problem związany z osmoregulacją. Pokarm roślinny zawiera więcej potasu i mniej składników odżywczych na jednostkę masy. Wobec tego zwierzę musi go zjeść więcej, by zaspokoić zapotrzebowanie swego metabolizmu.[4]. Jak inne gady, legwany te nie są zdolne do produkcji płynnego moczu o stężeniu wyższym niż płyny ustrojowe, jak ptaki pozbywają się zbędnych azotowych produktów metabolizmu dzięki specjalnym nosowym gruczołom solnym. W rezultacie legwany wytworzyły boczny gruczoł nosowy wspomagający nerki w wydalaniu soli poprzez ekskrecję chlorku sodu i potasu[4].
[edytuj] Status i ochrona
Gatunek uznany został przez IUCN za wrażliwy (vulnerable)[1]. Jest prawnie chroniony przed polowaniem, ale egzekowanie tego zakazu napotyka znaczne trudności[5]. Zagrożenie stanowi także utrata środowiska naturalnego spowodowana rolnictwem, a także introdukcja drapieżników, jak dzikie psy, koty czy mangusty[5].
Największe zagrożenie wypływa jednak z rodzaju Iguana[5]. Na Antyle Mniejsze introdukowano bowiem także legwana zielonego, który okazał się gatunkime inwazyjnym i współzawodniczy z Iguana delicatissima o pożywienie. Poza tym dochodzi do krzyżowania się obu gatunków, co także prowadzi do spadku liczebności rodzimej na tych terenach iguany.
Legwany tego gatunku, pochodzące z Dominiki, są trzymane w ogrodach zoologicznych m.in. w Memfis i San Diego. Trzymanie i rozmnażanie w niewoli tego gatunku sprawia trudności. Parowanie i składanie jaj powiodło się we wszystkich zajmujących się tym ośrodkach, ale większość jaj nie została zapłodniona. Pojedynczy osobnik wykluł się w Jersey Wildlife Preservation Trust w 1997, 3 lata później wykluło się tam 8 młodych[5].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Iguana delicatissima. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Kazimierz Feliks Kumaniecki: Slownik lacinsko-polski: Według slownika Hermana Mengego i Henryka Kopii. Panstwowe Wydawn. Nauk, s. 24. ISBN 83-01-03531-5.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 J.D. Lazell. The lizard genus Iguana in the Lesser Antilles. . 145, s. 1-28, 1973. New York.
- ↑ 4,0 4,1 Lisa C. Hazard: Sodium and Pottassium Secretion by Iguana Salt Glands. University of California Press, 2004, s. 84-85. ISBN 9780520238541.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Mark Day, Michel Breuil, Steve Reichling: Taxonomic Account Lesser Antillean iguana Iguana delicatissima (ang.). IUCN Iguana Specialist Group, 2001. [dostęp 31 października 2007].
|
|||||||||||
