Leinster House

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Leinster House
Leinster House
Leinster House
Państwo  Irlandia
Miejscowość Dublin
Adres Kildare Street, Dublin, Ireland
Styl architektoniczny georgiańska
Architekt Richard Cassels
Rozpoczęcie budowy 1745
Ukończenie budowy 1748
Pierwszy właściciel James FitzGerald, 1. książę Leinster
Obecny właściciel Rząd Irlandii
Położenie na mapie Irlandii
Mapa lokalizacyjna Irlandii
Leinster House
Leinster House
Ziemia 53°20′25″N 6°15′14″W/53,340278 -6,253889Na mapach: 53°20′25″N 6°15′14″W/53,340278 -6,253889

Leinster House (irl.: Teach Laighean) – budynek w Dublinie, od 1922 roku będący siedzibą irlandzkiego parlamentu Oireachtas. Pierwotnie budynek był pałacem książąt Leinster.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Leinster House w 1911 roku urządzony pod wizytę Jerzego V. W centralnym punkcie placu pomnik królowej Wiktorii usunięty w 1947.

Pałac był budowany w latach 1745-47 i był pierwotnie znany jako Kildare House. Budowę zlecił James FitzGerald aby zaznaczyć swój wizerunek w społeczeństwie irlandzkim. W 1766 gdy został księciem Leinster przemianował nazwę pałacu na Leinster House. Architektem pałacu był Richard Cassels (później jako Richard Castle). Projekt budynku posłużył później irlandzkiemu architektowi Jamesowi Hobanowi do wykonania projektu Białego Domu w Waszyngtonie[1].

W pałacu mieszkał również syn Jamesa FitzGeralda – lord Edward FitzGerald związany z irlandzkim nacjonalizmem podczas rewolucji irlandzkiej w 1798 roku oraz zwolennik separacji Irlandii od Anglii.

W 1815 roku Augustus FitzGerald sprzedał posiadłość towarzystwu Royal Dublin Society za 10 tys. funtów oraz roczny czynsz w wysokości 600 funtów, którą następnie odkupił. Celem takiej transakcji było poprawienie nędznych warunków życia społeczeństwa; dzięki Royal Dublin Society powstało w ten sposób wiele instytucji, takich jak np.: Biblioteka Narodowa Irlandii, Muzeum Narodowe Irlandii, National College of Art and Design czy National Gallery of Ireland.

W 1922 roku po podpisaniu Traktatu oraz po utworzeniu Wolnego Państwa Irlandzkiego budynek został przejęty przez państwo i stał się siedzibą irlandzkiego parlamentu.

Oireachtas[edytuj | edytuj kod]

Budynek jest siedzibą Oireachtas: Dáil Éireann oraz Seanad Éireann. Nazwa Leinster House jest współcześnie metonimią irlandzkiej działalności politycznej.

Budynek był wiele razy rozbudowywany. Główne rozbudowy miały miejsce w latach 60. XX wieku kiedy dobudowano przestrzenie biurowe dla Teachta Dála i senatorów oraz kolejne w 2000 roku pod nazwą Leinster House 2000[2].

Otoczenie[edytuj | edytuj kod]

Obok budynku znajdował się pomnik Wiktorii Hanowerskiej odsłonięty w 1904 roku przez Edwarda VII, który został usunięty w 1947 (ponownie wzniesiony w 1990 w Sydney w Australii)[3]. Natomiast koło Muzeum Historii Naturalnej stoi pomnik upamiętniający Alberta, męża królowej Wiktorii.

Od strony ogrodu przy placu Merrion Square stoi trójkątny pomnik upamiętniający trzy główne postaci irlandzkiej niepodległości: Arthura Griffitha, Michaela Collinsa i Kevina O'Higginsa.

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]