Lenok

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lenok
Brachymystax lenok[1]
(Pallas, 1773)
Lenok
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada promieniopłetwe
Rząd łososiokształtne
Rodzina łososiowate
Podrodzina Salmoninae
Rodzaj Brachymystax
Gatunek lenok
Synonimy
  • Salmo lenok Pallas, 1773
  • Salmo coregonoides Pallas, 1814
  • Brachymystax coregonoides (Pallas, 1814)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Lenok[2] (Brachymystax lenok) – gatunek ryby łososiokształtnej z rodziny łososiowatych (Salmonidae). Gatunek typowy rodzaju Brachymystax[3]. Lokalnie poławiany gospodarczo.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie główne systemy wodne Syberii od Obu do Kołymy, w rzekach wybrzeża Oceanu Spokojnego na południe do rzeki Yalu Jiang, na obszarze Korei i północnych Chin. W Amurze występuje pospolicie. Zasiedla głównie podgórskie odcinki rzek[4]. Podgatunek Brachymystax lenok tsinlingensis jest endemitem gór Taibai w prowincji Shaanxi[5].

Budowa ciała[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się dwie formy morfologiczne lenoka (ostropyski i tępopyski), różniące się długością i kształtem pyska oraz kilkoma innymi cechami budowy, w tym ubarwieniem. Te formy lenoka są uznawane za kompleks Brachymystax lenok, reprezentowany przez dwa podgatunki, albo za odrębne gatunki[6].

Lenok osiąga maksymalnie 70 cm długości całkowitej. Przeciętna długość standardowa (SL) to 55 cm. Przeciętna masa ciała wynosi 3–4 kg[4], a maksymalna 8 kg[5].

Biologia[edytuj | edytuj kod]

Żyje w zimnych wodach słodkich. Nigdy nie wstępuje do wód morskich[4]. Latem wędruje do głębokich warstw zimnych wód. Późną jesienią i zimą jest spotykany pod lodem[5].

Ikrę składa na wiosnę. Tarło trwa około miesiąca, a jego czas i płodność samic są różne w poszczególnych rzekach. W Amurze tarło odbywa się w dwóch fazach od połowy maja do połowy czerwca. W Angarze do połowy lipca. Podczas tarła ubarwienie jego ciała zmienia się w ciemnoczerwone, a płetwy grzbietowa i piersiowe nabierają kolorów tęczy[5]. Samice składają od 3000–7000 ziaren ikry. Wiele lenoków ginie po tarle, przy czym ginie więcej samców niż samic. Inkubacja trwa – w zależności od temperatury – od 20 do 49 dni[4].

Lenok żywi się owadami i ich larwami (jętki i chruściki[4]) oraz obunogami. Zjada też małe ryby, żaby, myszy i ikrę innych łososi[5], głównie kety[4].

Znaczenie gospodarcze[edytuj | edytuj kod]

Gatunek poławiany komercyjnie jako ryba konsumpcyjna[5]. Łowi się go w dorzeczu Bajkału, w górnym biegu Leny, w Ałtaju oraz w dorzeczu Amuru[4].

Przypisy

  1. Brachymystax lenok w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Nikolski 1970 ↓, s. 169.
  3. W. N. Eschmeyer: Catalog of Fishes electronic version (3 Jan 2014) (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 26 stycznia 2014].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Nikolski 1970 ↓, s. 195.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Brachymystax lenok. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 26 stycznia 2014]
  6. Froufe et al. The evolutionary history of sharp- and blunt-snouted lenok (Brachymystax lenok (Pallas, 1773)) and its implications for the paleo-hydrological history of Siberia. „BMC Evolutionary Biology”. 8, s. 40, 2008. doi:10.1186/1471-2148-8-40 (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]