Leon Mitkiewicz-Żołłtek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Leon Mitkiewicz-Żółłtek
Leon Mitkiewicz-Żółłtek
pułkownik dyplomowany kawalerii pułkownik dyplomowany kawalerii
Data i miejsce urodzenia 20 lutego 1896
Zambrów
Data i miejsce śmierci 12 grudnia 1972
Andes
Przebieg służby
Lata służby 1915-1972
Siły zbrojne Wojsko Polskie
Jednostki CWKaw, WSWoj, 2 pszwol
Stanowiska wykładowca, dowódca pułku kawalerii
Odznaczenia
Krzyż Walecznych (dwukrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921

Leon Mitkiewicz-Żółłtek (ur. 20 lutego 1896 w Zambrowie, zm. 12 grudnia 1972 w Andes k. Nowego Jorku w USA) – pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego, szef Oddziału II Sztabu Głównego WP.

Biogram[edytuj | edytuj kod]

Podczas I wojny światowej powołany do armii Imperium Rosyjskiego, ukończył szkołę kawalerii. W listopadzie 1917 zaczął służbę w I Korpusie Polskim gen. Dowbora Muśnickiego. Podczas wojny polsko-bolszewickiej oficer sztabu.

3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu rotmistrza ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 183. lokatą w korpusie oficerów jazdy. W 1923 był szefem sztabu IV Brygady Jazdy w Suwałkach[1]. Następnie pełnił służbę w Biurze Ścisłej Rady Wojennej w Warszawie na stanowisku referenta. Od 3 listopada 1924 do 15 października 1925 był słuchaczem IV Kursu Doszkolenia Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. 12 kwietnia 1927 został awansowany na majora ze starszeństwem z 1 stycznia 1927 i 36. lokatą w korpusie oficerów kawalerii[2]. Po ukończeniu kursu i uzyskaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego[3] został przeniesiony do Centralnej Szkoły Kawalerii w Grudziądzu[4], która 1 czerwca 1928 została przeformowana w Centrum Wyszkolenia Kawalerii. Następnie powrócił do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze wykładowcy. Awansowany na podpułkownika ze starszeństwem z 1 stycznia 1930 w korpusie oficerów kawalerii. W wyniku doskonałych opinii z dniem 1 kwietnia 1932 został wyznaczony na stanowisko dowódcy 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich w Starogardzie Gdańskim[5]. Zastąpił dotychczasowego dowódcę jednostki, pułkownika dyplomowanego Konstantego Drucki-Lubeckiego[6].

26 stycznia 1935 Prezydent RP nadał mu stopień pułkownika ze starszeństwem z 1 stycznia 1935 i 3. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. Razem z nim stopień pułkownika otrzymało tylko dwóch oficerów kawalerii: Witold Dzierżykraj-Morawski (lok. 1) i Edmund Tarnasiewicz-Heldut (lok. 2)[7].

W 1936 wyznaczony na stanowisko I oficera sztabu Inspektora Armii gen. dyw. Leona Berbeckiego. Wiosną 1938 po przywróceniu stosunków dyplomatycznych z Litwą zostaje attaché wojskowym w Kownie. W połowie października 1939 wraz z całym personelem ambasady opuszcza Litwę na znak protestu wobec układu litewsko-sowieckiego w wyniku którego sowieci przekazali Litwie część terytorium polskiego wraz z Wilnem.

Po przybyciu do Francji został szefem Oddziału II Sztabu Naczelnego Wodza. Następnie awansował na stanowisko zastępcy szefa Sztabu Naczelnego Wodza. 10 czerwca 1942 Naczelny Wódz, generał broni Władysław Sikorski wyznaczył go na stanowisko zastępcy dowódcy 1 Dywizji Pancernej. Obowiązki zastępcy generała brygady Stanisława Maczka objął 26 czerwca 1942[8]. 22 stycznia Naczelny Wódz wyznaczył go polskim przedstawicielem w Połączonym Sztabie Sojuszniczym (ang. Combined Allied Staff) przy Połączonym Komitecie Szefów Sztabów (ang. Combined Chief of Staff) w Waszyngtonie w randze zastępcy szefa Sztabu Naczelnego Wodza[9].

Po zakończeniu wojny pozostał w USA, gdzie utrzymywał się z prowadzenia wiejskiego pensjonatu. Działał w Stowarzyszeniu Polskich Kombatantów i współpracował z Radiem Wolna Europa. Jest autorem kilku książek opisujących dzieje Wojska Polskiego a także przedstawiających wspomnienia z różnych okresów służby.

Żonaty z Grażyną Stefanią z Olechno-Huszczów, której dedykował swoje Wspomnienia kowieńskie[10].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Książki

  • "Taktyka. Wykłady w Centrum Wyszkolenia Kawalerii" t. 1,2,3 - Grudziądz 1927-1929;
  • "Bitwa zimowa na Mazurach 6-12.II.1915" - Warszawa 1936;
  • "Kawaleria samodzielna Rzeczypospolitej Polskiej w wojnie 1939" - Toronto 1964;
  • "Z generałem Sikorskim na obczyźnie" - Instytut Literacki Paryż 1968
  • "W Najwyższym Sztabie Zachodnich Aliantów 1943-1945" - Londyn 1971;
  • "W Wojsku Polskim 1917-1921" - Londyn 1976
  • "Wspomnienia kowieńskie 1938-1939" - Wydawnictwo Bellona - Warszawa 1990;

Artykuły

  • "Powstanie Warszawskie" - "Zeszyty Historyczne" nr 1, Paryż 1962;
  • "Z paryskiej 'Reginy' do londyńskiego 'Rubensa'" - "Zeszyty Historyczne" nr 3, Paryż 1963;
  • "Przedwrześniowe wojsko polskie w krzywym zwierciadle" - "Zeszyty Historyczne" nr 8, Paryż 1965;
  • "Legendomania p. T. Katelbacha" - "Zeszyty Historyczne" nr 9, Paryż 1966;
  • "Preliminaria powstania zbrojnego AK (1)" - "Horyzonty" nr 131, Paryż 1967;
  • "Preliminaria powstania zbrojnego AK (2)" - "Horyzonty" nr 132, Paryż 19|67;
  • "Smutne post-factum" - "Zeszyty Historyczne" nr 13, Paryż 1968;
  • "Placówka 'Star'" - "Zeszyty Historyczne" nr 17, Paryż 1970;
  • "Rozbite pułki... stracone sztandary. Ostatnie wspomnienia gen. Bortnowskiego" - "Nowy Świat" nr 19, Nowy Jork 1970;
  • "Napastliwe komentarze" - "Zeszyty Historyczne" nr 19, Paryż 1971;
  • "Likwidacja Polskiej Misji Wojskowej w USA w 1945 roku" - "Zeszyty Historyczne" nr 21, Paryż 1972;
  • "List do Redaktora" - "Zeszyty Historyczne" nr 21, Paryż 1972;

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Rocznik oficerski 1923 s. 92, 603, 679 i Rocznik oficerski 1924 s. 545, 602 figuruje jako Leon Mitkiewicz-Żółłtek. Do czasu objęcia dowództwa 2 Pułku Szwoleżerów pozostawał na ewidencji 2 Pułku Ułanów Grochowskich w Suwałkach i występował w jego barwach. W 1924 termin "jazda" został zastąpiony terminem "kawaleria".
  2. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 13 z 20.04.1927 r. s. 119 wymieniony jako Leon Mitkiewicz-Żółłtek.
  3. 22 grudnia 1928 Minister Spraw Wojskowych zmienił dotychczasową nazwę "Sztab Generalny" na "Sztab Główny" oraz tytuł "Oficer Sztabu Generalnego" na "Oficer dyplomowany".
  4. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 106 z 15.10.1925 r. s. 51 wymieniony jako rtm. SG Leon Mitkiewicz-Żołłtek, natomiast w Roczniku oficerskim z 1928 s. 329 i 342 figuruje już jako Leon Mitkiewicz-Żółtek.
  5. Rocznik oficerski 1932 s. 142 i 626 ponownie figuruje jako Leon Mitkiewicz-Żółłtek.
  6. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 6 z 23.03.1932 r. s. 236 wymieniony jako Leon Mitkiewicz-Żółtek.
  7. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 1 z 26.01.1935 r. s. 1 wymieniony jako Leon Mitkiewicz-Żółłtek.
  8. Juliusz S. Tym, 1. Dywizja Pancerna ... s. 130-131. Autor utrzymuje, że "nominacja płk. Mitkiewicza w dużej mierze była efektem narastającej różnicy zdań pomiędzy nim a szefem Sztabu Naczelnego Wodza, generałem brygady Tadeusza Klimeckiego".
  9. Juliusz S. Tym, 1. Dywizja Pancerna ... s. 155-156.
  10. Leon Mitkiewicz, Wspomnienia kowieńskie 1938-1939 s. 5.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Roczniki oficerskie 1923, 1924, 1928 i 1932.
  • Dzienniki Personalne Ministra Spraw Wojskowych.
  • Leon Mitkiewicz, Wspomnienia kowieńskie 1938-1939, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1990, ISBN 83-11-07869-6.
  • Juliusz S. Tym, 1. Dywizja Pancerna. Organizacja i wyszkolenie, Wydawnictwo ZP Grupa Sp. z o.o., ISBN 978-83-61529-27-9.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]