Les Halles

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy dzielnicy Paryża. Zobacz też: inne znaczenia Les Halles.
Widok panoramiczny Hal
Hale Baltarda

Les Halles, dzielnica Hal – dawna dzielnica handlowa Paryża, część 1. okręgu paryskiego.

Nazwa Les Halles pochodzi od znajdującego się tu do lat 70. XX w. targowiska, na którego miejscu obecnie znajdują się tereny zielone (Jardin des Halles) i centrum handlowo-rozrywkowe Forum des Halles połączone ze stacją metra i RER Châtelet - Les Halles.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1183 r. z rozkazu króla Filipa II Augusta tradycyjne targowisko miejskie na Place de Grève zostało przeniesione na teren dzielnicy św. Dionizego, a na potrzeby kupców zbudowano dwa pierwsze drewniane zadaszone obiekty. Ich kształt stał się inspiracją dla nadania miastu początkowo potocznej, następnie oficjalnej nazwy. Filip August był zainteresowany rozwojem znaczenia Paryża i osobiście nadzorował prowadzony w tym czasie w Halach handel produktami spożywczymi oraz winem. Z czasem asortyment Hal uległ istotnemu powiększeniu i można było tam nabyć również wyroby odzieżowe, buty, tkaniny i inne artykuły codziennego użytku. Dzielnica przeżywała gwałtowny rozwój, gdyż kupcy i wytwórcy towarów przenosili się w najbliższe sąsiedztwo targu i tam budowali domy. Wieki XV i XVI to kolejna wielka rozbudowa Hal. Znalazły one nowego królewskiego protektora w osobie Franciszka I, który nakazał wyburzenie części zniszczonych drewnianych obiektów i budowę nowych, murowanych oraz ich nowe rozplanowanie. Kolejne rozbudowy szybko rosnących Hal miały miejsce w roku 1736 oraz w 1789 w przededniu rewolucji, gdy dawny Cmentarz Niewiniątek został zniszczony, a pozostały po nim plac zaadaptowany na handel owocami.

Rola Hal jako najpopularniejszego miejskiego targowiska była bezdyskusyjna, jednak równocześnie dzielnica Hal zaczęła cieszyć się fatalną sławą – była gęsto zaludniona przez miejską biedotę, często wybuchały na jej terenie epidemie, w tym wielka epidemia cholery z 1832. Z tego powodu zarówno w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, jak i za czasów Napoleona Bonapartego istniały plany ich przebudowy lub przeniesienia na peryferia miasta. Nie zostały one jednak zrealizowane. W czasach restauracji Burbonów 1815-1830 oraz w epoce monarchii lipcowej dzielnica Hal była areną wzmożonej aktywności radykalnych grup politycznych, które starały się zwerbować mieszkających tam robotników i drobnych handlarzy do walki z monarchią. Na ulicach dzielnicy wznoszone były barykady w czasie kolejnych powstań w 1832, 1834, 1839 i 1848. Władze Paryża, zaniepokojone problemem, jaki stanowiły pod względem społecznym Hale, w 1842 r. powołały Komisję ds. Hal, która miała opracować projekt rozwiązania ich kwestii. Ostatecznie skończyło się na rozpisaniu nowego konkursu na przebudowę obiektu, który wygrał Wiktor Baltard i jego projekt zespołu pawilonów ze szkła i stali. Baltard zrealizował swój projekt w czasach II Cesarstwa, jedynie dwa ostatnie pawilony były jeszcze w budowie do 1936 r.

W 1971 r., mimo ostrych kontrowersji społecznych, stare Hale zostały wyburzone (po uprzedniej decyzji przeniesienia targowiska za rogatkę Villette), a na ich miejscu wzniesiono nowoczesny kompleks nazwany Forum des Halles (otwarty w 1979). Stał się on jednym z większych i częściej odwiedzanych paryskich centrów usługowo-handlowych, z multipleksem, sklepami oraz krytym basenem. Zadbano również o dekorację w postaci futurystycznych i abstrakcyjnych rzeźb. Mimo tego obiekt ten – w odróżnieniu od Opéra Bastille czy szklanej piramidy w Luwrze, których powstanie także budziło kontrowersje – nie zyskał sobie szerszej sympatii mieszkańców miasta i krytyków sztuki. Mimo licznych inwestycji nie udało się też zmienić kiepskiej reputacji Hal, które nadal nie są miejscem bezpiecznym, ulubionym przez prostytutki i handlarzy narkotyków. W 2007 r. architekci Patrick Berger i Jacques Anziutti przedstawili radzie Paryża projekt kolejnej przebudowy Hal. Prace trwają od 2010 r.

W literaturze[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Commons in image icon.svg