Lesotozaur

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Lesotozaur
Lesothosaurus
Galton, 1978
Lesotozaur
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada zauropsydy
Podgromada diapsydy
Nadrząd dinozaury
Rząd dinozaury ptasiomiedniczne
Rodzaj lesotozaur
Gatunki
  • L. diagnosticus Galton, 1978
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Lesotozaur (Lesothosaurus) – rodzaj niewielkiego dinozaura ptasiomiednicznego z dolnej jury. Został opisany w 1978 roku przez Petera Galtona, jego nazwa oznacza „jaszczur z Lesotho”. Obejmuje jeden gatunekLesothosaurus diagnosticus.

Lesothosaurus został początkowo uznany za przedstawiciela grupy ornitopodów, jednak Paul Sereno zasugerował, że prawdopodobnie jest oprócz pisanozaura jednym z najbardziej bazalnych dinozaurów ptasiomiednicznych[1]. Przez niektórych naukowców lesotozaur był synonimizowany z fabrozaurem – innym niewielkim dinozaurem z tej samej lokalizacji[2]. Rodzaj ten był niekiedy klasyfikowany w rodzinie Fabrosauridae[3]. Według analizy filogenetycznej przeprowadzonej w 2005 roku przez Richarda Butlera Lesothosaurus jest bazalnym przedstawicielem kladu Neornithischia, obejmującego ornitopody oraz pachycefalozaury i ceratopsy[4]. Według innej hipotezy jest najbardziej bazalnym spośród znanych tyreoforów[5]. Niektórzy naukowcy sądzą, że Stormbergia może być w pełni dorosłym lesotozaurem[6]. W takim przypadku rodzaj Stormbergia stałby się młodszym synonimem Lesothosaurus.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Lesothosaurus był niewielkim, lekko zbudowanym dwunożnym roślinożercą. Mierzył prawdopodobnie około 1 m długości. Podudzie było o 25% dłuższe od uda, a trójpalczasta stopa tej samej długości co podudzie, co sugeruje, iż Lesothosaurus potrafił szybko biegać. Przednie, stosunkowo krótkie, chwytne kończyny miały pięć palców. Długi ogon był usztywniony skostniałymi ścięgnami i stanowił przeciwwagę dla reszty ciała. Czaszka miała duże oczodoły i okna zapewniające miejsca przyczepu mięśni szczęk. Przypuszczalnie Lesothosaurus miał mięsiste policzki[2].

Przypisy

  1. Paul C. Sereno. Evolution of Dinosaurs. „Science”. 284 (5423), s. 2137–2147, 1999. doi:10.1126/science.284.5423.2137 (ang.). 
  2. 2,0 2,1 David Lambert: Księga dinozaurów. Warszawa: ZETDEZET, 1994, s. 132–133. ISBN 83-85056-26-2.
  3. Fabien Knoll. New skull of Lesothosaurus (Dinosauria: Ornithischia) from the Upper Elliot Formation (Lower Jurassic) of southern Africa. „Geobios”. 35 (5), s. 595–603, 2002. doi:10.1016/S0016-6995(02)00072-4 (ang.). 
  4. Richard J. Butler. The 'fabrosaurid' ornithischian dinosaurs of the Upper Elliot Formation (Lower Jurassic) of South Africa and Lesotho. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 145, s. 175–218, 2005. doi:10.1111/j.1096-3642.2005.00182.x (ang.). 
  5. Richard J. Butler, Paul Upchurch, David B. Norman. The phylogeny of the ornithischian dinosaurs. „Journal of Systematic Palaeontology”. 6 (1), s. 1–40, 2008. doi:10.1017/S1477201907002271 (ang.). 
  6. Fabien Knoll, Kevin Padian, Armand de Ricqlès. Ontogenetic change and adult body size of the early ornithischian dinosaur Lesothosaurus diagnosticus: Implications for basal ornithischian taxonomy. „Gondwana Research”, 2009. doi:10.1016/j.gr.2009.03.010 (ang.).