Lipinka (województwo pomorskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lipinka
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat malborski
Gmina Nowy Staw
Liczba ludności 930
Strefa numeracyjna (+48) 55
Kod pocztowy 82-230 Nowy Staw
Tablice rejestracyjne GMB
SIMC 0153531
Położenie na mapie gminy Nowy Staw
Mapa lokalizacyjna gminy Nowy Staw
Lipinka
Lipinka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Lipinka
Lipinka
Ziemia 54°07′22″N 19°07′27″E/54,122778 19,124167

Lipinka (kaszub. Lëpënka, niem. Lindenau) – osada w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie malborskim, w gminie Nowy Staw na obszarze Wielkich Żuław Malborskich.

Wieś została założona w 1321r. przez Wernera von Orseln o obszarze 50 włók. W XIV w. postawiona została kaplica pw. Św. Barbary, która rozebrana została w ok. 1820r. W 1638 zbudowano kościół ewangelicki, który także został rozebrany na pocz. XIXw. W 1776 r. w starych księgach występują dwa nazwiska Dick i Friesen, odnotowano również pośród 316 mieszkańców 10 mennonitów. Układ przestrzenny wsi to owalnica o ukośnym położeniu - płn. - wsch. - płd. - zach. z dwoma dużymi gospodarstwami po płd. stronie wsi i trzy po płn. Do 1945 roku wieś nosiła nazwę Lindenau (Endersch, Schrötter) Lingenau (Gotha)

Krajobraz kulturowy wsi został całkowicie zatarty przez zabudowę domów dawnego PGR z lat 70 XXw. zachowane jedynie dwa domy z dawnych zagród holenderskich, 1,5 kondygnacjowe, obecnie omurowane i przebudowane, zabudowania gospodarcze rozebrano; W płd. części wsi pomiędzy drogą a pozostałościami kolejki wąskotorowej można zauważyć cmentarz mennonicki.

Cmentarz mennonicki usytuowany po płd. stronie drogi

Cmentarz mennonicki usytuowany po płd. stronie drogi, założony na parceli zbliżonej do kwadratu; zachowana jest fragmentarycznie obsada obwiednia starodrzewem lip; widoczne są też mogiły oraz nieliczne obudowy grobów; zachowała się również część nagrobka rodziny Wiens z inskrypcjami z lat 1865 - 1885 w formie cippusa.

Dom podcieniowy z 1793 r. wzniesiony dla Jacoba Bestvadera
Nagrobek rodziny Wiens z inskrypcjami z 1865 - 1885

Dom podcieniowy z 1793 r. wzniesiony dla Jacoba Bestvadera, drewniany, zrębowy, o węgłach przesłoniętych deską imitującą pilaster, o oszalowanych pionowo szczytach, na ceglanej podmurówce, podcień ryglowy wsparty na 7 słupach i ryglowych ściankach, oszalowany w szczycie pionowo. Więźba dachowa krokwiowo - jętkowa; dach kryty dachówką holenderką; elewacja szczytowa. 3 - osiowa, szczyt dwupoziomowy, na dole 3 - osiowy, wyżej półkolisty świetlik; elewacja zach. 6 - osiowa, z wejściem na 3 osi i podcieniem na 2-4 os. Budynek niestety nie doczekał naszych czasów i został rozebrany Schmid, 152-153; Lipińska, t. III, poz. 192, AG IV, BF.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Inne miejscowości o nazwie Lipinka: Lipinka, Lipinki

Zabytki[edytuj | edytuj kod]