Liposukcja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zabieg liposukcji

Liposukcja (ang. liposuction) – znana również, jako „odsysanie tłuszczu” lub w skrócie „lipo” to kosmetyczna operacja, która usuwa tłuszcz z różnych miejsc ludzkiego ciała. W zależności od naszej budowy może to być brzuch, uda lub pośladki, rzadziej szyja, plecy czy ramiona.

Istnieją czynniki ograniczające ilość tkanki tłuszczowej, jaką można z danego obszaru ciała odessać w czasie zabiegu. Ostatecznie to lekarz wspólnie z pacjentem uzgadnia szczegóły liposukcji tak, aby efekt po zabiegu był możliwie najlepszy, bez pofałdowanej lub mocno obwisłej skóry, nierównościach itp. Należy mieć też na uwadze, że im więcej tłuszczu odessiemy w trakcie jednej sesji tym większe ryzyko wystąpienia powikłań. Jak wynika z różnego rodzaju raportów usunięcie znacznej ilości tkanki tłuszczowej (powyżej 20kg) przy pomocy liposukcji może powodować większą utratę wagi niż faktyczna ilość zredukowanej tkanki.

Zabieg może być przeprowadzany zarówno w pełnej narkozie, jak i znieczuleniu miejscowym. Bezpieczna liposukcja uwzględnia nie tylko ilość jednorazowo odessanej tkanki tłuszczowej, ale także wybór sposobu znieczulenia oraz ogólny stan zdrowia pacjenta. Najlepiej, aby pacjent cieszył się nie tylko świetną kondycją zdrowotną, ale również był wolny od nałogów, zwłaszcza tytoniowego.

Stosunkowo nowoczesne techniki modelowania sylwetki i usuwania tłuszczu zostały po raz pierwszy wykonane przez francuskiego lekarza, Charles Dujarier.[1]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Liposukcja ewoluowała w latach 1960 za sprawą chirurgów z Europy, którzy liposukcje wykonywali z wykorzystaniem prymitywnej techniki łyżeczkowania. Próby te zostały zignorowane ze względu na liczne problemy zwiększą zachorowalnością i nadmiernym krwawieniem. 

Nowoczesny zabieg zaprezentowany został przez francuskiego lekarza, Dr Yves-Gerard Illouz, w 1982 roku. "Metoda Illouz" opierała się na technice lipolizy wspomaganej próżniowo, płyn do tkanek wlewany był za pomocą krótkiej, grubej kaniuli oraz wysokiej próżni ssącej. Takie rozwiązanie pozwoliło na otrzymanie powtarzalnego, dobrego efektu oraz niskiej zachorowalności. W 1980 roku wielu chirurgów ze Stanów Zjednoczonych eksperymentowało z liposukcją. Zamiast znieczulenia ogólnego podjęto próby obniżenia aktywności ośrodkowego układu nerwowego zapomocą środków farmakologicznych bez utraty świadomości pacjenta (sedacji). Obawiano się wysokiej objętości płynu oraz toksyczności lidokainy stosowanej w technice tumescencyjnej w związku, z czym zredukowano ilość płynów w technice mokrej.

W roku 1990, do liposukcji zostało wprowadzone badanie USG, w celu ułatwienia usuwania tłuszczu, który najpierw był rozbijany za pomocą ultradźwięków. Wielu lekarzy wyrażało opinię, że reklamowanie nowoczesnych technologii poprawiających wyniki zabiegu liposukcji to jedynie chwyt marketingowy, a wybór odpowiedniego chirurga jest podstawowym czynnikiem wpływającym, na jakość i wynik zabiegu.

Ogólnie rzecz ujmując, zalety 30 lat ulepszania przyczyniło się do uproszczeń w usuwaniu większej ilości komórek tłuszczowych, przy mniejszej utracie krwi, mniejszego dyskomfortu oraz mniejszego ryzyka. Ostatnie postępy sugerują, że także może zostać skrócony okres rekonwalescencji. Ponadto, tłuszcz może być również stosowany, jako naturalny wypełniacz. To jest czasami określane, jako "autogenny przeszczep tłuszczu". Tłuszcz jest usuwany z jednej części ciała pacjenta (np. brzucha), oczyszczany, a następnie ponownie wprowadzany do powierzchni ciała gdzie pożądane jest nadanie innego kształtu, na przykład, w celu zmniejszenia lub wyeliminowania zmarszczek lub modelowania piersi.

Popularność[edytuj | edytuj kod]

Usunięcie zbyt dużych ilości tłuszczu jest nie tylko skomplikowanym zabiegiem, ale i zagraża ludzkiemu zdrowiu i życiu. Amerykańskie Towarzystwo Chirurgów Plastycznych (American Society of Plastic Surgeons) definiuje „duży” w tym kontekście, jako większy niż 5 litrów. Najczęściej liposukcja jest wykonywana na brzuchu i udach u kobiet lub brzuchu i bokach u mężczyzn. Według Amerykańskiego Towarzystwa Estetycznej Chirurgii Plastycznej, liposukcja była najczęściej wykonywanym zabiegiem chirurgii plastycznej w 2006 roku ok. 403.684 pacjentów.

Kandydat[edytuj | edytuj kod]

Nie każdy jest dobrym kandydatem do liposukcji. Nie jest to dobra alternatywa dla diety i ćwiczeń. Aby być odpowiednim kandydatem, trzeba zazwyczaj mieć ukończone 18 lat i mieć dobry stan zdrowia, stosować diety i regularnie ćwiczyć. Liposukcja najlepiej sprawdza się u osób, które mają tłuszcz zlokalizowany w niektórych obszarach ciała. Znaczące ograniczenia powodują choroby (np. cukrzyca, zakażenia i serca lub problemy naczyniowe) i mogą one być ważące, jeśli chodzi o zakwalifikowanie do zabiegu. U osób starszych naturalnie skóra jest mniej elastyczna i gorzej jej się dostosować do nowego kształtu. Odsysanie tłuszczu z brzucha nie powinny być łączone z jednoczesną plastyką brzucha ze względu na większe ryzyko powikłań oraz śmiertelność. Na Florydzie prawo zabrania praktyk łączących liposukcji górnej części brzucha i jednoczesnej plastyki brzucha w związku z większym ryzykiem.

Procedury[edytuj | edytuj kod]

Podstawowym wyzwaniem dla chirurgicznej liposukcji bez względu na procedurę jest:

  • Określenie właściwej ilości odessanego tłuszczu w konkretnym przypadku,
  • Jak najmniejsza ingerencja w sąsiednie tkanki, np. naczynia krwionośne lub tkanki łączne,
  • Aby równowaga płynów w organizmie została zachowana,
  • Aby zabieg stanowił dla pacjenta jak najmniejszy dyskomfort.

Techniki liposukcji zostały udoskonalone, wiele rozwiązań przyczyniło się do zwiększenia bezpieczeństwa, poprawienia efektów lub zwiększenia komfortu pacjenta. Działania marketingowe utrudniają konsumentom ustalenie, co jest prawdą, a co fikcją.

Obszary ciała, gdzie zabieg jest wykonywany[edytuj | edytuj kod]

  • Brzuch,
  • Piersi,
  • Biodra,
  • Zewnętrzna strona ud,
  • Boki,
  • Plecy,
  • Wewnętrzna strona ud,
  • Pod kolanami,
  • Ramiona,
  • Podbródek,
  • Klatka piersiowa (ginekomastia).

Techniki[edytuj | edytuj kod]

Ogólnie, tłuszcz jest usuwany za pomocą kaniuli (plastikowej rurki), przy zasysaniu (urządzenie ssące). Metody liposukcji mogą być podzielone ze względu na ilość wtryskiwanego płynu i mechanizm, w którym pracuje kaniula.

Techniki liposukcji[edytuj | edytuj kod]

Liposukcja ssąca (SAL) – jest to standardowa metoda liposukcji. W tym podejściu, małe kaniule (np. słomy) wprowadza się przez niewielkie nacięcie. Kaniula jest dołączona do urządzenia próżniowego. Chirurg popycha ją w przodu i wykonuje ruch do tyłu, po rozbiciu komórki tłuszczowe są odsysanie.

Liposukcja z USG (UAL) – w liposukcji wspomaganej za pomocą ultrasonografii lub fal ultradźwiękowych. Kaniula przenosi drgania do organizmu, ta wibracja niszczy ściany komórek tłuszczowych, zamieniając go na postać płynną i ułatwiając odessanie. UAL jest dobrym wyborem do pracy na bardziej włóknistych obszarach, takich jak górna część pleców i klatka piersiowa mężczyzny. To trwa dłużej niż tradycyjna liposukcja, jednak nie dłużej niż liposukcja tumescencyjna. Jest nieco mniejsza utrata krwi, stwarza nieco większe ryzyko tworzenia się kieszeni z płynem, lecz można je bez problemu odessać igłą. Po liposukcji ultradźwiękowej, konieczne jest wykonanie ssącej liposukcji celem usunięcia ciekłego tłuszczu lub osadzenia dodatkowych komórek tłuszczowych, gdzie jest to wymagane dla odpowiedniego modelowania ciała.

Techniki liposukcji wspomagane ultradźwiękami stosowane w latach 1980 i 1990 były związane z przypadkami uszkodzenia tkanek, zwykle z nadmiernego narażenia na działanie energii ultradźwiękowej. Trzecia generacja urządzeń UAL rozwiązała ten problem za pomocą pulsacyjnego dostarczania energii i specjalistycznej sondy, która pozwala lekarzom bezpiecznie usunąć nadmiar tłuszczu.[2]

Wspomagania liposukcja (PAL) - PAL wykorzystuje wyspecjalizowaną kaniulę z mechanicznym ruchem tak, że lekarz nie musi wykonywać dowolnej liczby wychyleń. W przeciwnym razie jest ona podobna do tradycyjnej liposukcji SAL.

Podwójna kaniula (wspomagana) liposukcja (TCAL lub TCL) – w liposukcji tej używane są dwie kaniule jedna wewnątrz drugiej. Kaniula wewnętrzna nie ma wpływu na tkanki pacjenta lub ruchy chirurga przy każdym posunięciu kaniuli w przód. Odsysająca kaniula wewnętrzna porusza się w szczelinie kaniuli zewnętrznej stymulując ruch do 5cm, a nie jedynie 1-2mm jak to ma miejsce przy wibracjach wspomaganych urządzeniami elektrycznymi. Liposukcja powierzchniowa lub podskórna ułatwiona jest przez odpowiedni rozstaw kaniuli zewnętrznej oraz fakt, że kaniule nie nagrzewają się, co eliminuje możliwość oparzenia w skutek ciepła wytworzonego przez tarcie.

Wspomaganie liposukcji zewnętrznym USG (XUAL lub EUAL) – XUAL jest typem UAL, w którym energia ultradźwiękowa jest stosowana z zewnątrz, przez skórę, co wyklucza konieczność stosowania specjalnej igły stosowanej w technice UAL. Technika ta została opracowana, ponieważ lekarze stwierdzili, że w niektórych przypadkach metoda UAL spowodowała martwicę skóry i kieszenie z krwi oraz blado złotawej wydzieliny (analogicznej do typowych krwiaków z krwinek czerwonych). XUAL pozwala na uniknięcie podobnych komplikacji przez zastosowanie zewnętrznego USG. Może jednocześnie zmniejszać dyskomfort, zarówno ten w trakcie zabiegu, jak i ten występujący później. Powoduje mniejszą utratę krwi i leczenie większych obszarów. Póki co, technika ta nie jest powszechnie stosowana, a badania ostatecznie nie potwierdziły jej skuteczności.

Wodna liposukcja (WAL) - WAL wykorzystuje cienki wentylator o kształcie wiązki wodnej, który spulchnia strukturę tkanki tłuszczowej tak, że może ona zostać usunięta przez specjalną igłę. Podczas liposukcji wodnej ciecz stale jest podawana i prawie natychmiast odsysana za pomocą tej samej igły. WAL wymaga innego rozwiązania infiltracji i powoduje powstawanie mniejszego natychmiastowego obrzęku niż w technice tumescencyjnej.

Liposukcja wspomagana laserem – w technice tej stosuje się laser do topienia komórek tłuszczowych w obszarze docelowym, dzięki czemu łatwiej je usunąć. Laser w tym przypadku podawany jest przez włókna gwintowane mikro kaniuli. Założenia tej metody są podobne do UAL. Uważa się, że techniki takie jak SmartLipo lub SlimLipo, mogą również zmniejszyć zasinienie i krwawienie.

Technika tumescencyjna[edytuj | edytuj kod]

Technika tumescencyjna jest techniką, która zapewnia znieczulenie miejscowe do dużych ilości tkanki tłuszczowej. A tym samym pozwala na liposukcje całkowicie w znieczuleniu miejscowym. W przeszłości zabieg liposukcji wymagał transfuzji krwi z powodu jej znacznej utraty. Technika tumescencyjna eliminuje zarówno konieczność znieczulenia ogólnego, podając dożylnie leki uspokajające i jednoczenie minimalizuje utratę krwi.

Szwy[edytuj | edytuj kod]

Ponieważ nacięcia są małe, a ilość płynu, który może wyciekać jest duża, niektórzy lekarze decydują się na pozostawienie otwartego nacięcia, aby umożliwić usunięcie z organizmu pacjenta nadmiaru płynów. Swobodny wyciek płynu ponoć ma wpływ na szybsze leczenie się nacięć. Zszycie opóźnia się na dzień lub dwa dając czas na wyciek większości pozostałego płynu.[3][4] W czasie opróżniania się płynów opatrunki ran muszą być zmieniane dość często. Do zabezpieczenia rany wystarczą małe samoprzylepne opatrunki. Lekarze nie zgadzają się do końca z kwestią blizn i obrzęku, a pozostawieniem otwartej rany do pozbycia się nadmiaru płynu.

Przygotowanie[edytuj | edytuj kod]

Przed wykonaniem zabiegu, leki przeciwzakrzepowe powinny być podawane na dwa tygodnie przed planowaną liposukcją. Jeśli planowany zabieg ma być przeprowadzony w znieczuleniu ogólnym pacjent powinien być na czczo w dniu zabiegu. Przy znieczuleniu miejscowym przybycie na czczo nie jest wymagane. Na ok. dwa miesiące przez zabiegiem należy zaprzestać palenia tytoniu. Po zabiegu u osób palących widoczne mogą być siniaki w miejscu zabiegu.

Procedura[edytuj | edytuj kod]

Aspiracja do liposukcji

We wszystkich metodach liposukcji są pewne standardy, których należy przestrzegać:

  • Kandydat i chirurg powinni z wyprzedzeniem uzgodnić, które dokładnie obszary ma objąć zabieg oraz przedyskutować oczekiwane wyniki,
  • W dniu zabiegu podpisywany jest formularz zgody,
  • Antybiotyki mogą być podane godzinę przed zabiegiem,
  • W pozycji stojącej nakreślane są obszary docelowe zabiegu,
  • Jest możliwość wykonania zdjęć przed i po dla możliwości porównania wyników,
  • Sala operacyjna powinna być czysta a odpowiednie jej obszary wysterylizowane np. przy użyciu jodopowidonu,
  • Pacjentowi przy znieczuleniu miejscowym, można podać środek uspokajający do ustnie lub dożylnie,
  • Wykonuje się małe nacięcia, od jednej czwartej do jednej trzeciej cala,
  • Należy zadbać o uzupełnienie płynów, ponieważ wraz z utratą tkanki tłuszczowej zmniejszy się ilość płynów, a w organizmie równowaga płynów powinna być zachowana,
  • Pacjent podłączony jest pod urządzenia monitorujące tak, aby śledzić ciśnienie krwi, tętno oraz poziom tlenu we krwi,
  • Pacjent odczuwa jedynie wrażenie skrobania lub chrapliwy odgłos towarzyszący ruchowi igły,
  • Pacjent zazwyczaj może powrócić do domu już tego samego dnia, pod warunkiem, że zabieg nie był wykonywany w znieczuleniu ogólnym.

Powrót do zdrowia[edytuj | edytuj kod]

W zależności od rozległości zabiegu, pacjenci są na ogół w stanie wrócić do pracy w okresie od dwóch dni do dwóch tygodni. Przez dwa do czterech tygodni trzeba nosić specjalną odzież uciskową. Ubiór ten powinien być elastyczny i pozwalać na stosowanie opatrunków. Jeśli zastosowano niewchłaniane szwy, usunięcie ich następuje po pięciu do dziesięciu dni po zabiegu.

W zależności od zastosowanej procedury, mogą wystąpić bóle, które trwają nawet do dwóch tygodni. Wszelkie dolegliwości bólowe mogą być łagodzone przy użyciu środków przeciwbólowych zarówno wydanych na receptę, jak i tych ogólnodostępnych. Siniaki zazwyczaj znikają w ciągu dwóch dni, lecz zdarzają się przypadki, że utrzymują się nawet do dwóch tygodni. Obrzęk ustępuje wolniej i może być widoczny nawet do dwóch miesięcy, drętwienie może utrzymywać się do kilku tygodni. W zależności od charakteru zabiegu powrót do aktywności może nastąpić od dwóch dni do kilku tygodni. Na ostateczny rezultat należy poczekać nawet do sześciu miesięcy. Choć pacjent może już zauważyć różnicę jak tylko zacznie schodzić obrzęk. 

Odessane komórki tłuszczowe usunięte zostały na trwałe, lecz jeśli pacjent nie utrzyma odpowiedniej diety, zaniedba aktywności fizycznej, organizm może ponownie odkładać komórki tłuszczowe tworząc nieprawidłowości.

Korzyści zdrowotne[edytuj | edytuj kod]

To, czy liposukcja zapewnia korzyści zdrowotne związane z osiągnięciem utraty masy ciała za pomocą innych środków jest przedmiotem dyskusji w kręgach naukowych. Jednomyślnie lekarze zgadzają się, że liposukcja nie pomaga w zwalczaniu otyłości, zaburzeń metabolicznych tj. insulinoodporności, podczas gdy artykuł w NBC News stwierdził, że zabieg może zmniejszyć poziom niezdrowych trójglicerydów we krwi.

Efekty uboczne[edytuj | edytuj kod]

Efekt uboczny w przeciwieństwie do komplikacji, jest medycznie mały, choć może to być niewygodny, uciążliwy, a nawet bolesny.

  • Siniaki, mogą być bolesne w krótkim czasie i powinny zniknąć po kilku tygodniach.
  • Obrzęk, powinien ustępować stopniowo w ciągu miesiąca, maksymalnie do dwóch.
  • Blizny zmieniają się w zależności od rozległości zabiegu i procedury, powinny zanikać w ciągu najbliższych tygodni. Blizny często są sprawą indywidualną i po części zależą od predyspozycji genetycznych. U niektórych osób gojenie się blizn może trwać nawet rok.
  • Ból powinien mieć charakter tymczasowy i być kontrolowany za pomocą leków przepisanych przez lekarza lub leków ogólniedostępnych.
  • Drętwienie, występujące czasami utrzymuje się do kilku tygodni.
  • Przyrost masy ciała w okresie pooperacyjnym.
  • Ograniczona mobilność zależy od wybranej procedury.

Mogą wystąpić różne czynniki mogące ograniczyć ruch na krótki czas, np.:

  • Noszenie odzieży uciskowej,
  • Utrzymywanie głowy w podniesionej pozycji,
  • Tymczasowy obrzęk lub ból.

Chirurg powinien doradzić jak postępować, aby szybko powrócić do normalnej aktywności.

Możliwe powikłania[edytuj | edytuj kod]

Jak w przypadku każdego zabiegu, istnieje pewne ryzyko - problemy przejściowe i niewielkie skutki uboczne. Chirurg powinien wymienić je podczas konsultacji. Staranny dobór pacjenta zmniejsza ich występowanie. Prawdopodobieństwo wystąpienia powikłań jest zwiększone, gdy zabiegowi poddawane są liczne obszary ciała lub jeśli usuwana jest jednorazowo zbyt duża ilość tłuszczu.[5]

W 1990 r. było kilka zgonów w wyniku liposukcji, a także alarmująco wysokie wskaźniki powikłań. Badając oraz podnosząc poziom wiedzy chirurgom udało się zmniejszyć częstotliwość występowania powikłań. Z opublikowanych badań (lipiec 2007) wynikało, że ogólny odsetek powikłań klinicznych w liposukcji wyniósł 0,7% (5 z 702), drobne powikłania wynosiły 0,57%.

Poważne powikłania to:

  • Uszkodzenia skóry: większość chirurgów pracuje na głębszych warstwach tłuszczu tak, aby uniknąć ranienia skóry dłużej niż to konieczne dla wprowadzenia kaniuli.
  • Czasam kaniula może uszkodzić tkanki podskórne, które mogą pojawiać się na skórze.
  • Martwica skóry zaliczana jest do rzadkich komplikacji, martwica występuje w obrębie rany, która wymaga rozszerzonej opieki.
  • Przebicie narządu wewnętrznego, chirurg wprowadzając kaniulę może przypadkowo uszkodzić np. jelita grube podczas liposukcji brzucha. Takie uszkodzenia można naprawić, choć w rzadkich przypadkach mogą być przyczyną śmierci. Zabieg wykonywany przez doświadczonego chirurga plastycznego niesie ze sobą znikome ryzyko wystąpienia tego typu powikłania.
  • Nieprawidłowy kontur, czasami skóra może wyglądać wyboiście lub mieć zwiędły wygląd, z powodu nierównomiernego usuwania tłuszczu bądź słabej elastyczności skóry. Nie uwszystkich pacjentów zabieg przyniesie takie same efekty. U starszych pacjentów leczenie może być wolniejsze, a efekty nieco mniej doskonałe. Czasami wystarczy niewielki retusz, aby procedura okazała się skuteczniejsza.
  • Choć zabieg niesie ze sobą niskie ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych, w tym ryzyko wystąpienia zatoru płucnego, to jednak nie możemy takiej możliwości wykluczyć.[6]
  • Oparzenia: ruch kaniuli czasami może powodować tarcia o skórę lub nerwy. Również w ULA, ciepło wytwarzane z urządzenia do ultradźwięków, może powodować oparzenia skóry lub tkanki głębszej.
  • Toksyczność lidokainy: podczas wykonywania liposukcji super-mokrej lub tumescencyjnej stosuje się duże ilości soli fizjologicznej, która może zawierać zbyt duże stężenie lidokainy. Nadmiar lidokainy w ludzkim organizmie może być niebezpieczny. Pierwszymi objawami zatrucia się lidokainą są mrowienie oraz drętwienie, rzadziej drgawki. Następnie może dojść do utraty przytomności, zatrzymania oddychania lub zatrzymania akcji serca.
  • Nierównowaga płynów: tłuszcz zawiera dużą ilość płynów, usuwając tłuszcz pozbywamy się z organizmu płynów. Wykonując liposukcję z kolei podawane są duże ilości płynów wraz z solą fizjologiczną istnieje, więc niebezpieczeństwo zakłócenie bilansu płynów w ludzkim organizmie. Skutki uboczne widoczne są dopiero po powrocie do domu. W przypadku, gdy zbyt duża ilość płynów pozostaje w ludzkim organizmie, mogą ucierpieć serce, płuca i nerki.

Chirurg plastyczny powinien dać pacjentowi listę symptomów tak, aby można było rozpoznać, co w danym przypadku się z pacjentem dzieje i w razie potrzeby wezwać pomoc medyczną. 

W połączeniu z innymi procedurami[edytuj | edytuj kod]

Liposukcja i podnoszenie skóry

Usuwanie pewnej ilości tłuszczu spod skóry, jeśli skóra jest elastyczna dopasowuje się ona po SAL. Dobrym przykładem tego efektu jest liposukcja na obszarze żołądka oraz piersi. Poziom dostosowywania się skóry po zabiegu liposukcji zależy od wieku pacjenta, kondycji skóry, obecności chorób, od tego czy pali papierosy czy innych deformacji skóry w wyniku porodu lub innych zabiegów chirurgicznych. Zabieg liposukcji może w ostateczności przyczynić się do nieprawidłowości konturu skóry. Pacjenci z małą sprężystością skóry mogą wymagać chirurgicznego usunięcia nadmiaru skóry. Może to być przeprowadzone po upływie 6 miesięcy.

Chirurgiczne zabiegi tj. lifting, abdominoplastyka, podniesienie piersi, podniesienie pośladków mogą być wykonywane, jeśli skóra zwiotczeje w wyniku znaczącej utraty wagi.

Duża objętość liposukcji (SAL) w kombinacji z innym zabiegiem jest powszechna, ale może wpływać na większe ryzyko wystąpienia powikłań. Po zakończeniu liposukcji tkanka jest osłabiona, co wiąże się z utrata krwi. Nowa technika plastyki brzucha wymaga usunięcia zbędnego tłuszczu przez wycięciem nadmiaru skóry.

Niechirurgiczne alternatywy[edytuj | edytuj kod]

Kriolipoliza – jest to stosowanie zewnętrznego schłodzenia w celu zmniejszenia zawartości tłuszczu.

Dieta i ćwiczenia fizyczne – zdrowe nawyki żywieniowe w połączeniu z regularnymi ćwiczeniami także mogą pomóc zgubić zbędne kilogramy. Jest to naturalny proces, lecz wymaga większej ilości czasu i determinacji niż zabieg liposukcji. Odchudzanie za pomocą ruchu i zdrowego odżywiania niesie niewielkie ryzyko w porównaniu do liposukcji.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zobacz hasło liposukcja w Wikisłowniku

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.