Lista ciężkich rakiet nośnych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rakieta Ariane 5
Rakieta Proton
Rakieta Saturn V

Pod pojęciem ciężkich rakiet nośnych rozumie się rakiety o udźwigu na niską orbitę okołoziemską (LEO) wynoszącym przynajmniej 20 000 kg.

Rakiety wycofane z użytku[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Kraj Producent Udźwig na
LEO
(t)
Udźwig na
GTO
(t)
Koszt
(mln USD)
Koszt (USD/kg)
(LEO)
Koszt (USD/kg)
(GTO)
Starty
udane/ wszystkie
Okres eksploatacji
Energia Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Związek Radziecki RKK Energia 098000 88,0 098000 18,0 2/2 1987 - 1988
N1 Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Związek Radziecki RKK Energia 070,0 0/4 1969 - 1972
Saturn V  Stany Zjednoczone Boeing (S-IC)
North American (S-II)
Douglas (S-IVB)
118,0 0047,0 (TLI) 12/12 * 1967 - 1972
Saturn INT-21  Stany Zjednoczone Boeing (S-IC)
North American (S-II)
075,0 1/1 1973
Titan IVB  Stany Zjednoczone Lockheed Martin 021,682 005,761 000350 250 - 350 013836 11,530 - 13,836 060753 43,395 - 60,753 15/17 1997 - 2005
Space Shuttle  Stany Zjednoczone Alliant Techsystems (SRB)
Martin Marietta (ET)
Rockwell International (orbiter)
024,4 003,81 (z Inercyjnym Górnym Stopniem IUS) 000300 010 416 050 874 134/135 ** 1981 - 2011

*Liczba startów uwzględnia 12 lotów programu Apollo, natomiast wariant rakiety oznaczony symbolem INT-21 przeznaczony do wyniesienia stacji orbitalnej Skylab jest wymieniony oddzielnie.

**Prom kosmiczny został pomyślnie wyniesiony na orbitę 134 razy (nieudany start miał miejsce w 1986 r. podczas katastrofy promu Challenger). Natomiast liczba pomyślnie zakończonych misji wynosi 133 (druga katastrofa nastąpiła podczas lądowania promu Columbia w 2003 r.). Zatem liczba pomyślnych startów wynosi 134/135, natomiast pomyślnych misji 133/135.

Projekty niezrealizowane[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Kraj Producent Udźwig na
LEO
(t)
Udźwig na
GTO
(t)
Zakończenie projektu
Ares I  Stany Zjednoczone Alliant Techsystems (I st.)
Boeing (II st.)
025,6 2010 (odbył się test atmosferyczny Ares I-X w 2009 r.)
Ares V  Stany Zjednoczone Alliant Techsystems 188,0 0071,1 (TLI - Trans Lunar Injection) 2010
Rus-M (wariant podstawowy)  Rosja TsSKB-Progress 23,8 007,0 2011

Rakiety obecnie użytkowane[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Kraj Producent Udźwig na
LEO
(t)
Udźwig na
GTO
(t)
Koszt
(mln USD)
Koszt (USD/kg)
(LEO)
Koszt (USD/kg)
(GTO)
Starty
udane/ wszystkie
Okres eksploatacji
Ariane 5 ECA Unia Europejska Unia Europejska EADS Astrium 0 0010,5 220 0020 000 40/41 od 2002
Ariane 5 ES Unia Europejska Unia Europejska EADS Astrium 021,0 00 3/3 od 2008
Delta IV Heavy  Stany Zjednoczone United Launch Alliance 022,95 012,98 0225 4/5 od 2004
Proton M/Briz-M  Rosja Państwowe Produkcyjno Badawcze Centrum Kosmiczne im. M. Chruniczewa 022,0 006,0 000085 004 302 018 359 294/335 od 2001

Rakiety w budowie lub planowane[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Kraj Producent Udźwig na
LEO
(t)
Udźwig na
GTO
(t)
Koszt
(mln USD)
Koszt (USD/kg)
(LEO)
Koszt (USD/kg)
(GTO)
Pierwszy start
Angara A5  Rosja Zakłady Chruniczewa 024,5 005,4
Angara A7  Rosja Zakłady Chruniczewa 041,0 00
Atlas V 552  Stany Zjednoczone United Launch Alliance 020,1 0
Atlas V HVL  Stany Zjednoczone United Launch Alliance 029,42 013,0
Chang Zheng 5 Chińska Republika Ludowa Chiny CALT 025,0 014,0 2015
Falcon Heavy[1]  Stany Zjednoczone SpaceX 053,0 0 000080 - 125 001 502 - 2 350 00 2014
Space Launch System Block I  Stany Zjednoczone 070 0 0000 00 00 2017
Space Launch System Block IA  Stany Zjednoczone 0105 0 0000 00 00 2022
Space Launch System Block II  Stany Zjednoczone 0130 0 0000 00 00 2032

Przypisy

Zobacz także[edytuj | edytuj kod]

Literatura[edytuj | edytuj kod]