Liszna (powiat sanocki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Liszna
Główna arteria wsi
Główna arteria wsi
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat sanocki
Gmina Sanok
Wysokość 564 m n.p.m.
Liczba ludności (2010-12-31) 347[1]
Strefa numeracyjna (+48) 13
Kod pocztowy 38-500
Tablice rejestracyjne RSA
SIMC 0359310
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Liszna
Liszna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Liszna
Liszna
Ziemia 49°35′09″N 22°14′42″E/49,585833 22,245000Na mapach: 49°35′09″N 22°14′42″E/49,585833 22,245000
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Liszna (pierwotnie Leszna, później Lisznia) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Sanok.

W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa krośnieńskiego.

Wieś lokowana przed rokiem 1423. Do 2 poł. XVII wieku właścicielami wsi byli Wasyl i Iwan Maniowicz, protoplaści rodu Leszczyńskich[2]. Na przełomie XVII i XVIII we wsi funkcjonował dwór szlachecki. Wieś należał do dóbr królewskich.

W 1873 wieś liczyła 429 mieszkańców. Pod koniec XIX większość areału wsi należała do Fryderyka Adamowicza i Eugeniusza Grohmanna. Parafia rzymskokatolicka dla tej wsi znajdowała się w Mrzygłodzie.

W 1905 Jędrzej Biega posiadał we wsi obszar 74 ha[3].

We wsi znajduje się rzymskokatolicki kościół św. Antoniego wzniesiony w 1930. Jest położony pośród lasu na wzgórzu w południowej części wsi. Wcześniej mieszkańcy wsi uczęszczali do parafii Rozesłania Apostołów w Mrzygłodzie. Obecnie świątynia stanowi filię parafii Wniebowstąpienia Pańskiego w Sanoku[4].

W okresie II Rzeczypospolitej w Lisznej znajdował się ośrodek sanatoryjny, istniały dwa sanatoria, w tym jedno fundacji Michaliny Mościckiej, pierwszej damy Polski, małżonki Prezydenta RP, Ignacego Mościckiego[5] (umożliwiało kąpiele wodne, wykorzystywano mikroklimat gór)[6].

Po 17 września 1939 wieś znalazła się w części powiatu okupowanego przez Sowietów. Była odgrodzona od SanokaLinią Mołotowa. W lutym 1940 roku polscy mieszkańcy tej wsi zostali deportowani przez Rosjan w okolice Ostroga na Wołyniu do wsi Lachów. Lachów był do 17 września 1939 polską wsią, której mieszkańcy zostali następnie wysiedleni w głąb ZSRR. Latem 1943 w okresie tzw. rzezi wołyńskiej polscy wysiedleńcy z Lisznej zostali w okrutny sposób wymordowani przez UPA. Ci którzy ocaleli uzyskali od władz niemieckich zgodę na powrót do rodzinnej wsi. Pamiątką po tych wydarzeniach jest pomnik znajdujący się na cmentarzu przy kościele w Lisznej, upamiętniający polskie ofiary rzezi wołyńskiej z Lisznej[7].

Latem 1994 w Lisznej przeprowadzano ekshumację rozstrzelanych tu członków Ukraińskiej Powstańczej Armii, którzy zginęli po spaleniu Ochowiec w roku 1946. Ich szczątki przewieziono następnie na cmentarz w Pikulicach[8][9].

Od 2000 społecznie działa zespół folklorystyczny „Lisznianie”.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. GUS. Bank Danych Lokalnych
  2. http://www.exploreprzemyskie.com/pl/?option=com_content&view=article&id=320:liszna&catid=56:miejscowoci&Itemid=115&lang=pl.
  3. Alojzy Zielecki, Życie gospodarcze, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995. s. 405.
  4. Parafia na stronie archidiecezji.
  5. http://sanok.olx.pl/pokoje-dla-letnikow-liszna-kolo-sanoka-iid-80564959.
  6. Liszna. przenikaniekultur.pl. [dostęp 27 stycznia 2014].
  7. Andrzej Romaniak. Pamięci mieszkańców Lisznej – ofiar ludobójstwa na Wołyniu. esanok. 14 lipca 2008[1].
  8. „Podczas uroczystego pochówku 7 lipca 2000 r. spoczęły tutaj kości upowców odnalezione i ekshumowane na koszt państwa polskiego w Birczy i Lisznej (mieszkańcy tychże okolic, pamiętający terror UPA wobec ludności polskiej, nie zgodzili się na pochowanie „banderowców” na miejscowych cmentarzach)”. w: Tablice w „areszcie”. „Dziennik Polski”. 16, 20 stycznia 2004. 
  9. Film dokumentalny Katarzyny Albigowskiej i Joanny Dufrat związany z historią odkrycia cmentarzyska w Lisznej k. Sanoka, gdzie zagrzebano Ukraińców zabitych z wyroku polskiego sądu w 1947 roku i pokazanie sporu o upamiętnienie ofiar zbrodni, jaki rozognił stosunki polsko-ukraińskie. [2] w: Karta Kronika ośrodka.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]