Lucjusz Kwinkcjusz Cincinnatus
| Ten artykuł od 2011-10 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Lucjusz Kwinkcjusz Cincinnatus, Lucius Quinctius Cincinnatus ("Kędzierzawy") (V wiek p.n.e.) – patrycjusz rzymski, konsul w roku 460 p.n.e.
W 458 p.n.e. został obwołany przez senat rzymski dyktatorem Rzymu podczas wojny z ludem Ekwów. Według legendy senat dokonał wyboru, gdy Cincinnatus orał pole. Posłowie, wysłani przez senat, najpierw nakazali mu założyć togę i dopiero gdy Cincinnatus pojawił się w stosownym stroju, przekazali mu wieść o wyborze. Po odniesionym zwycięstwie i odbytym triumfie natychmiast zrzekł się urzędu i związanej z nim nieograniczonej władzy, by powrócić do pracy na roli. Stał się przez to symbolem cnót obywatela rzymskiego.
Cincinnatus został powtórnie dyktatorem w 439 p.n.e. i uspokoił tłum, wzburzony zamordowaniem plebejusza Spuriusa Meliasa.
Cyncynat był wielokrotnie przywoływanym wzorem cnót obywatelskich. Jego dokonania opisał rzymski historyk Tytus Liwiusz, i właśnie dzięki niemu Cyncynat okazał się jedną z najpopularniejszych postaci starożytności rzymskiej znanych literaturze i historiografii europejskiej epoki nowożytnej. Powszechnie występującym, niezaprzeczalnym wzorem cnót obywatelskich okazał się Cyncynat w szczególności dla szlachty polskiej XVI w. oraz myślicieli oświecenia i polskiego pozytywizmu. Był ideowym wzorcem dla twórców wielu państw przełomu XVIII i XIX w., m.in. Stanów Zjednoczonych i Księstwa Warszawskiego, a także nurtu patriotycznego wolnomularstwa. Na jego cześć nazwano miasto Cincinnati oraz towarzystwo weteranów wojny niepodległościowej Ameryki.