M. Karunanidhi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
M. Karunanidhi
Karunanidhi.jpg
Data i miejsce urodzenia 3 czerwca 1924
Thirukkuvalai
Indie Premier stanu Tamil Nadu
Przynależność polityczna Dravida Munnetra Kazhagam
Okres urzędowania od 13 maja 2006
do 16 maja 2011
Poprzednik Jayaram Jayalalitha
Następca Jayaram Jayalalitha
Indie Premier stanu Tamil Nadu
Okres urzędowania od 13 maja 1996
do 14 maja 2001
Poprzednik Jayaram Jayalalitha
Następca Jayaram Jayalalitha
Indie Premier stanu Tamil Nadu
Okres urzędowania od 27 stycznia 1989
do 30 stycznia 1991
Poprzednik rządy prezydenckie
Następca rządy prezydenckie
Indie Premier stanu Tamil Nadu (dwukrotnie)
Okres urzędowania od 10 lutego 1969
do 31 stycznia 1976
Poprzednik C. N. Annadurai
Następca rządy prezydenckie
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Muthuvel Karunanidhi (tamilski: மு. கருணாநிதி; najczęściej jako M. Karunanidhi , ur. 3 czerwca 1924[1] w Thirukkuvalai ) - indyjski polityk, scenarzysta, producent filmowy, pisarz, dziennikarz, wydawca, poeta i dramaturg. Pięciokrotny premier rządu stanowego Tamil Nadu (1969 - 1971, 1971 - 1976, 1989 - 1991, 1996 - 2001 oraz od 2006[2] do 2011).

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

W działalność polityczną zaangażował się już we wczesnej młodości, w jednym z tamilskich ruchów studenckich. Był jednym z członków założycieli Dravida Munnetra Kazhagam (1949)[3]. Po raz pierwszy dostał się do Zgromadzenia Ustawodawczego stanu Madras w 1957 jako kandydat niezależny[4]. W 1961 został wybrany skarbnikiem DMK. W 1962 uzyskał mandat jako reprezentant tej partii[5] i został zastępcą lidera opozycji w izbie. Wygrane przez DMK wybory stanowe w roku 1967[6] pozwoliły mu na wejście w skład rządu utworzonego przez C.N. Annaduraia. Piastował w nim stanowisko ministra robót publicznych. Po śmierci premiera (3 lutego 1969), 10 lutego tego roku stanął na czele gabinetu[7]. Również w 1969 został liderem DMK.

Działalność wydawnicza[edytuj | edytuj kod]

Wydaje kilka tytułów prasowych: dzienniki Maravan Madal i Mutharam, a także magazyn Murasoli. Jest inicjatorem powstania rządowego dziennika Tamil Nadu Tamil Arasu[8]. Założył również anglojęzyczny tygodnik The Rising Sun[9].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Jako scenarzysta (wybór)[10][edytuj | edytuj kod]

  • Valiba virundhu (1967)[11]
  • Rajakumari
  • Abimanyu
  • Mandiri Kumari (1950)[12]
  • Marutha Naattu Ilavarasi
  • Manamagan
  • Devaki
  • Parasakthi (1952)
  • Panam
  • Thirumbipaar
  • Naam
  • Manohara
  • Ammaiappan
  • Malai Kallan
  • Rangoon Radha
  • Raja Rani
  • Puthaiyal
  • Pudhumai Pithan
  • Ellorum Innattu Mannar
  • Kuravanchi
  • Thayillapillai
  • Kanchi Thalaivan
  • Poompuhar
  • Poomalai
  • Mani Makudam
  • Marakka Mudiyuma?
  • Avan Pithana?
  • Pookkari
  • Needhikku Thandanai
  • Paalaivana Rojakkal
  • Pasa Paravaikal
  • Padadha Theneekkal
  • Niyaya Tharasu
  • Pasakiligal
  • Paasaparavaigal
  • Kannamma

Jako aktor[13][edytuj | edytuj kod]

  • Soaappu Seeppu Kannadi (1968)

Jako reżyser[edytuj | edytuj kod]

  • Pasakiligal (2006)

Jako producent[edytuj | edytuj kod]

  • Rangoon Radha
  • Kaanji Thalaivan (1963)

Książki (wybór)[14][edytuj | edytuj kod]

  • Romapuri Pandian
  • Thenpandi Singam
  • Vellikizhamai
  • Nenjukku Needhi
  • Iniyavai Irubathu
  • Sanga Thamizh
  • Kuraloviam
  • Ponnar Sankar
  • Thirukkural Urai
  • Pongi Varum Puthu Vellam[15]

Sztuki teatralne[16][edytuj | edytuj kod]

  • Manimagudam
  • Ore Ratham
  • Palaniappan
  • Thooku Medai
  • Kagithapoo
  • Naane Arivali
  • Vellikizhamai
  • Udhayasooriyan
  • Silappathikaram

Nagrody i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

  • Doktor honoris causa Annamalai University (1971)[17]
  • Tamil Nadu State Film Award za najlepsze dialogi za Uliyin Osai[18]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Trzykrotnie żonaty, doczekał się szóstki dzieci (4 synów i 2 córek). M.K. Muthu jest aktorem i piosenkarzem. M.K. Stalin jest politykiem, obecnym deputowanym do Zgromadzenia Ustawodawczego Tamil Nadu i wicepremierem w rządzie ojca (do 2011). M. K. Azhagiri jest deputowanym do Lok Sabhy. M.K. Kanimozhi wchodzi w skład Rajya Sabhy.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Nadu: Webster's Facts and Phrases (ang.). Books.google.pl. [dostęp 23 czerwca 2010].
  2. Chief Minister (ang.). Tn.gov.in. [dostęp 23 czerwca 2010].
  3. Member Profile (ang.). Tn.gov.in. [dostęp 24 czerwca 2010].
  4. [http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/SE_1957/StatRep_Madras_1957.pdf STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTION, 1957 TO THE LEGISLATIVE ASSEMBLY OF MADRAS] (ang.). Eci.nic.in. [dostęp 24 czerwca 2010].
  5. [http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/SE_1962/StatRep_Madras_1962.pdf STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTION, 1962 TO THE LEGISLATIVE ASSEMBLY OF MADRAS] (ang.). Eci.nic.in. [dostęp 24 czerwca 2010].
  6. [http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/SE_1967/Statistical%20Report%20Madras%201967.pdf STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTION, 1967 TO THE LEGISLATIVE ASSEMBLY OF MADRAS] (ang.). Eci.nic.in. [dostęp 24 czerwca 2010].
  7. States of India since 1947 (ang.). Worldstatesmen.org. [dostęp 24 czerwca 2010].
  8. Member Profile (ang.). Tn.gov.in. [dostęp 23 czerwca 2010].
  9. The Rising Sun - A progressive english weekly (ang.). Therisingsun.in. [dostęp 24 lipca 2010].
  10. Screenplays (ang.). Drkalaignar.org. [dostęp 23 czerwca 2010].
  11. Karunanidhi&f=false World Filmography: 1967 (ang.). Books.google.pl. [dostęp 23 czerwca 2010].
  12. Pop culture India!: media, arts, and lifestyle (ang.). Books.google.pl. [dostęp 23 czerwca 2010].
  13. Filmography (ang.). Pluzmedia.in. [dostęp 2 grudnia 2012].
  14. Books (ang.). Drkalaignar.org. [dostęp 23 czerwca 2010].
  15. Products - Kalaignar M. Karunanidhi (Tamil Books) (ang.). Egctraders.com. [dostęp 23 czerwca 2010].
  16. Stageplays (ang.). Drkalaignar.org. [dostęp 23 czerwca 2010].
  17. Awards (ang.). Drkalaignar.org. [dostęp 15 kwietnia 2011].
  18. Dr. Kalaignar Karunanidhi Film Awards (ang.). Jointscene.com. [dostęp 23 czerwca 2010].