Miejski Zakład Komunikacyjny w Bielsku-Białej
| Miejski Zakład Komunikacyjny w Bielsku-Białej |
|
Siedziba MZK przy ul. Długiej |
|
| Lokalizacja | Bielsko-Biała ul. Długa 50 (Olszówka) |
| Rodzaj transportu | autobusy |
| Data uruchomienia | 1 lipca 1991 |
| Całkowita długość linii |
ok. 450 km |
| Liczba linii | 46 |
| Liczba pojazdów | 138 + 2 techniczne |
| Właściciel | zakład budżetowy Urzędu Miejskiego Bielska-Białej |
| Operator | MZK Bielsko-Biała |
Miejski Zakład Komunikacyjny w Bielsku-Białej (MZK w Bielsku-Białej[1], MZK Bielsko-Biała[2]) – główny operator komunikacji miejskiej w Bielsku-Białej, funkcjonujący także w okolicznych miejscowościach: Bestwinie, Bystrej, Czechowicach-Dziedzicach, Janowicach, Mazańcowicach, Międzyrzeczu Dolnym i Międzyrzeczu Górnym.
Zakład prowadzi obecnie 46 linii autobusowych:
- dziennych, miejskich – 37
- dziennych, podmiejskich – 6[3]
- nocnych – 3.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Po przywróceniu odrębnych samorządów gminnych postanowiono przekształcić poprzednika MZK – Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w jednostkę budżetową Urzędu Miejskiego. W tym celu postawiono firmę w stan likwidacji. Uchwałą Rady Miejskiej utworzony został Miejski Zakład Komunikacyjny (MZK), który rozpoczął działalność 1 lipca 1991 roku, przejmując schedę po MPK.
Pierwsze lata funkcjonowania MZK to przede wszystkim likwidacja nierentownych połączeń. W sieci miejskiej zawieszone zostały specjalne linie prowadzące przede wszystkim do największych zakładów pracy i kursy dublujące się. Jednocześnie nowe połączenia zapewniły dostęp do komunikacji publicznej mieszkańcom osiedla Polskich Skrzydeł, Sarni Stok i Langiewicza. Radykalne "cięcia" spotkały sieć linii podmiejskich, z których pozostały tylko dwie (56 i 57), reszta zaś obsługiwana jest przez PKS Bielsko-Biała. Spowodowane było to przede wszystkim koniecznością dopłacania do nich przez gminy, gdzie docierały kursy pozamiejskie.
Poza zmianami organizacyjnymi uwagę bielszczan przykuwała szybko wzrastająca liczba reklam, umieszczanych na pojazdach komunikacji miejskiej. Początkowo miały one dość małe rozmiary, z czasem jednak ewoluowały, co doprowadziło w wielu przypadkach do całkowitego zasłonięcia widoku z wnętrza autobusów przez szyby.
W 1993 roku przyjechały do Bielska-Białej pierwsze Ikarusy 415 (021-030). Charakteryzowały się one mocnymi silnikami, które idealnie sprawowały się na górzystych drogach Bielska. Kolejna dostawa miała miejsce w 1995 roku (031-038). Te Ikarusy 415 miały nieco słabszy silnik, ale za to były wyposażone w ultraszybką skrzynię biegów VOITH. Kolejne dwie dostawy miały miejsce w 1996r. i w 1997r. Autobusy te posiadały te same silniki i skrzynie biegów co te z 1995r. Na koniec w 1998r. kupiono jeszcze jednego Ikarusa 415. Charakteryzował się on klejonymi szybami. Niestety kilka z nich już skasowano lub sprzedano. Lata 90. przyniosły zmianę podejścia pod względem szkodliwości komunikacji autobusowej dla środowiska naturalnego, jak również ułatwienia dostępu do transportu publicznego osobom niepełnosprawnym. W latach 1995-1997 pojawił się w taborze MZK pierwsze autobusy niskopodłogowe, spełniające także europejskie normy emisji spalin Ikarusy: 405, 411 i 412, a także średniopodłogowe 415. Dostawa tych wozów spowodowała wprowadzenie do rozkładów jazdy gwarantowanych kursów niskopodłogowych (początkowo na linii nr 1). Kontynuowano ponadto zakupy przegubowych Ikarusów 280.
Pierwsze lata XXI wieku przyniosły falę zmian przebiegu wielu linii. W 2001 roku otwarty został największy w mieście Szpital Wojewódzki przy al. Armii Krajowej, gdzie skierowano kilka połączeń (np. 1, 12, 23). Większa część kursów linii dojeżdżających wcześniej do dworca kolejowego i autobusowego została wydłużona do otwieranych w latach 2001-2002 hipermarketów wzdłuż ul. Warszawskiej i Bohaterów Monte Cassino. Ich dyrekcje zdecydowały się na zlecenie obsługiwania linii bezpłatnych, mających zachęcić do liczniejszego odwiedzania marketów. Początkowo kursowały na nich autobusy MZK, z czasem jednak ich część przejął prywatny przewoźnik ze Skoczowa – Sanbus (obsługujący je głównie autobusami marki Karosa). Ostatnie z linii bezpłatnych zlikwidowano 1 stycznia 2009 roku.
Nowe połączenia objęły nieobsługiwane dotąd przez komunikację miejską rejony peryferyjne (ul. Polna, Gościnna, Nad Potokiem, Langiewicza) – powstały m.in. linie 5 – pierwsza minibusowa, 18, 26 i 27, a także "linia przewozu studenckiego", dzisiejsza 24BIS (do Akademii Techniczno-Humanistycznej). Przywrócono, bądź utworzono także kilka tras podmiejskich, w tym linie 50, 51 i 52. Powstały także nowe kursy nocne (N2 i N3), wykorzystywane głównie przez pracowników MZK, zmniejszono jednocześnie liczbę przewozów na wcześniej istniejącej linii N1.1 stycznia 2012 roku zostały uruchomione dwie nowe linie nr 34 i 35, została za to zlikwidowana linia nr 5.
W grudniu 2002 roku MZK otrzymało 6 dalszych autobusów Solaris Urbino 12. Wyróżniały się one charakterystycznym, zielono-niebieskim malowaniem, które wkrótce "przejęły" inne autobusy. Wywołało to liczne kontrowersje, co doprowadziło do opracowania i wprowadzenia w styczniu 2004 roku nowego, oficjalnie zatwierdzonego przez prezydenta miasta, wzoru malowania autobusów MZK (barwy: biała, czerwona i żółta, podobnie jak na fladze miejskiej).
6 czerwca 2006 roku dotarła do Bielska-Białej pierwsza część kolejnych 10 Solarisów Urbino 12. Między grudniem 2006 a czerwcem 2007 roku pojawiły się kolejne nabytki MZK – 6 minibusów Jelcz M081MB3 Vero, wykorzystywane głównie do obsługi kursów o niskiej liczbie pasażerów. Zakupiono ponadto używane w przewozie osób niepełnosprawnych (poza ruchem liniowym) 4 Volkswageny Transportery T5, które zastąpiły dotychczas eksploatowane 2 pojazdy typu T4.
Kolejnymi nabytkami MZK Bielsko-Biała były Mercedesy Citaro (10 sztuk), które wprowadzone zostały do eksploatacji w październiku 2008 roku. W 2009 roku do Bielska-Białej przyjechały Solarisy Urbino. W 2010 roku w mieście pojawiły się pierwsze autobusy niskopodłogowe przegubowe marki Mercedes Citaro oraz 3 minibusy marki Autosan Wetlina. Z kolei w roku 2011 przyjechało 6 sztuk przegubowych Mercedesów Citaro oraz 10 autobusów marki Mercedes-Benz Conecto. Jednocześnie, wraz z kolejnymi dostawami taboru, z ruchu liniowego wycofywane są kolejne, przestarzałe autobusy (Jelcz PR110 – wycofane całkowicie w grudniu 2007, Jelcz M11 – do września 2008, Mercedes O305), jak i zakupione w ostatniej dekadzie XX wieku (Ikarus 415).
[edytuj] Tabor
Spis taboru (1997-2010)
| Model autobusu | Rok produkcji | Ilość | Numery taborowe (na czerwono skasowane) | Typ eksploatacji | |
|---|---|---|---|---|---|
| Jelcz M11 | 1986 | 5 | 653-657 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Jelcz M11 | 1987 | 18 | 661-678 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Jelcz M11 | 1988 | 24 | 679-691; 692; 693-697; 698; 699-703; | przewozy miejskie i podmiejskie, 692 i 698 to pogotowia techniczne | |
| Ikarus (Zemun) IK-160P | 1989 | 3 | 705-707 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 280.26 | 1990 | 13 | 708-718,720;; 719; | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Jelcz PR110M | 1991 | 10 | 721-730 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Mercedes-Benz O305 | 1984-1986 | 2 | 731-732 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Mercedes-Benz O305G | 1979-1983 | 2 | 733-734 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 280.37A | 1992 | 10 | 001-010 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 280.37B | 1994 | 10 | 011-020 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 415.14B | 1994 | 10 | 021-030 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 415.14D | 1995 | 7 | 031-033,038;; 034-037 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 405.03 | 1995 | 2 | 039; 040 | obsługa linii peryferyjnych, linii specjalnych | |
| Ikarus 411.08 | 1995 | 2 | 041-042 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 415.14D | 1995 | 10 | 043-052 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 280.70E | 1997 | 10 | 053-062 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 412.08B | 1997 | 3 | 063-065 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Ikarus 415.14D | 1997 | 10 | 066-071; 072; 073-076 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| MAN NL 222 | 1999 | 9 | 077-085 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Solaris Urbino 12 E3 | 2002 | 6 | 086-091 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Solaris Urbino 12 W2 | 2006 | 10 | 092-101 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Jelcz M081MB | 2006 | 7 | 102-108 | obsługa linii peryferyjnych, linii specjalnych | |
| Mercedes-Benz O530K Citaro | 2007 | 10 | 109-118 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Mercedes-Benz O530 Citaro | 2008 | 10 | 119-128 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Solaris Urbino 12 W69 | 2009 | 5 | 129-133 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Autosan A8V Wetlina | 2010 | 3 | 134-136 | obsługa linii peryferyjnych, linii specjalnych | |
| Mercedes-Benz O530G Citaro | 2010 | 6 | 137-142 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Mercedes-Benz O530G Citaro | 2011 | 4 | 143-146 | przewozy miejskie i podmiejskie | |
| Mercedes-Benz Conecto | 2011 | 10 | 147-156 | przewozy miejskie i podmiejskie |
- razem – 138 + 2 techniczne = 140
- autobusy niskopodłogowe – około 57%
Przypisy
[edytuj] Bibliografia
- 110 lat komunikacji miejskiej w Bielsku-Białej 1895-2005, Bielsko-Biała 2005.
- Polak Jerzy, 100 lat komunikacji miejskiej w Bielsku-Białej. Zarys historyczny, Bielsko-Biała 1995.
- Bielsko-Biała prekursorem technologii komunalnych (dział Komunikacja miejska), Bielsko-Biała 2005.