Majorat-Zaródcze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Majorat-Zaródcze
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat sandomierski
Gmina Koprzywnica
Strefa numeracyjna (+48) 15
Kod pocztowy 27-660[1] Koprzywnica
Tablice rejestracyjne TSA
SIMC 0796619
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Majorat-Zaródcze
Majorat-Zaródcze
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Majorat-Zaródcze
Majorat-Zaródcze
Ziemia 50°34′00″N 21°37′53″E/50,566667 21,631389

Majorat-Zaródcze, dawniej Radowążkolonia wsi Łukowiec[2] w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Koprzywnica[3][4].

W administracji kościelnej rzymskokatolickiej wieś położona w archidiecezji lubelskiej, w diecezji sandomierskiej, w dekanacie koprzywnickim, w parafii pw. św. Floriana.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie tarnobrzeskim.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Majorat-Zaródcze – dawniej Radowąż a także Radoband (obecnie część wsi Łukowiec).Pierwsza poświadczona źródłowo wzmianka o tej wsi pochodzi z roku 1166.[5] W źródłach historycznych wieś ta występowała pod nazwą: Radoband, Radobansz i Radobaz.

W połowie XII wieku Radowąż był osadą kościelną (własność biskupów krakowskich). Dokument z 1167 r. wspomina osadę leśną, którą Kapituła Krakowska wymieniła na inną z księżną Marią (żoną Bolesława IV Kędzierzawego). Wieś Łojowice w parafii Miechocin (patrz strona 270 tomu XV_cz.2). W latach 1338-1342 dziedzicami części wsi byli: Kiełcz z Radowąża i Paszko Bogoria. Przedstawiciele tych rodów posiadali także pobliską Cieszycą, Świężycami i Żórawicą oraz Miechocinem i Kaimowem po drugiej stronie Wisły. W 1342 r. przed sądem ziemskim sandomierskim dziedzice Radowąża toczyli spór z opatem koprzywnickim Wilhelmem o groblę (inne źródła – o młyn) na rzece Dobrzechowy[5].

W XV wieku część wsi należała do szlachetnych Domarata Kobylańskiego herbu Grzymała i Jakuba Domarata-Grzymały, były tu łany kmiece, karczma i zagrodnicy; z folwarku rycerskiego płacono dziesięcinę plebanowi w Miechocinie[6]

W połowie XVII wieku Radowążem władała magnacka rodzina Tarnowskich (Stanisław) z Dzikowa k. Tarnobrzega. Na podstawie darowizny Jana Stanisława Amora Tarnowskiego (rotmistrza królewskiego) i jego żony Zofii z Firlejów z 1676 r. (29 czerwca) Radowąż znalazł się we władaniu klasztoru i kościoła Ojców Dominikanów w Dzikowie.

W 1827 r. Radowąż był wsią prywatną; miał 16 domów i 82 mieszkańców[7]. Po 1831 r. Odnotowano ucieczkę mężczyzn do Galicji przed trudami służby wojskowej w armii rosyjskiej; ok. 1840 r. w Radowążu miało być tylko 8 gospodarzy, każdy gospodarujący na 5 morgach, a pańszczyznę odrabiano w miejscowym folwarku.

W 1884 r. wieś i folwark Radowąż miały 20 domów, 117 mieszkańców, 40 mórg ziemi dworskiej i 24 morgi włościańskie[6].

W 1929 r. wieś Radowąż miała 13 domów i 86 mieszkańców, a folwark 1 dom i 25 mieszkańców, w tym 6 Żydów. Natomiast kolonia Zaródzie miała 13 domów i 89 mieszkańców[8].

Przypisy

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 18.04.2015].
  2. Jednostki pomocnicze gminy Koprzywnica. Urząd Gminy Koprzywnica. [dostęp 18.04.2015].
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.04.2015].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 18.04.2015]. 
  5. 5,0 5,1 Radowąż w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XV, cz. 2 (Januszpol – Wola Justowska) z 1902 r.
  6. 6,0 6,1 Radowąż w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IX (Pożajście – Ruksze) z 1888 r.
  7. Tabela. Tabela miast, wsi, osad Królestwa Polskiego z wyrażeniem ich położenia i ludności, alfabetycznie ułożone w biurze Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Policji, t. I-II, W. 1827.. „Centralna Biblioteka Statystyczna”. A-Ł (Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego), s. 288, 1827. Warszawa. 
  8. Laskowski 1929 ↓.