Marc Mitscher

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiceadmirał Marc A. Mitscher podczas II wojny św.

Marc Andrew "Pete" Mitscher (ur. 26 stycznia 1887, zm. 3 lutego 1947) – admirał Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych, wsławiony jako dowódca Zespołu Uderzeniowego Szybkich Lotniskowców Floty Pacyfiku w czasie II wojny światowej.

Początki kariery[edytuj | edytuj kod]

Marc Andrew "Pete" Mitscher urodził się w Hillsboro, w stanie Wisconsin jako syn Oscara i Myrty z domu Shear. W roku 1888, gdy miał 2 lata, jego rodzice przenieśli się do Oklahoma City w stanie Oklahoma gdzie jego ojciec, przedstawiciel Urzędu ds. Indian, został wkrótce wybrany burmistrzem. Z dokumentów rodzinnych wynika, że niezależnie od przenosin rodziny do Oklahomy, młody Mitscher uczęszczał do szkoły podstawowej i średniej w Waszyngtonie, gdzie, po maturze, zapisał się do US Naval Academy w Annapolis w stanie Maryland w roku 1906. Akademię ukończył w roku 1910 i przez dwa lata (zgodnie z ówczesnymi przepisami) służył na pokładzie krążownika pancernego USS "Colorado" uzyskując 7 marca 1912 roku stopień chorążego. W sierpniu 1913 został skierowany na USS "California".

Po odbyciu służby na niszczycielach USS "Whipple" i USS "Stewart" we wrześniu 1915 roku, Mitscher został skierowany na kurs pilotażu w bazie Lotnictwa Morskiego w Pensacola na Florydzie, gdzie jako jeden z pierwszych odbywał loty startując z pokładu umieszczonego nad lufami dział głównych krążownika USS "North Carolina", pierwszego okrętu US Navy przystosowanego do takich operacji. 2 czerwca 1916 roku Mitscher otrzymał stopień pilota morskiego. W rok później brał udział - na pokładzie USS "Huntington" - w próbach z katapultami lotniczymi. Wreszcie, w lutym 1919 roku, został przeniesiony do sekcji lotniczej w Biurze Operacji Morskich.

Okres międzywojenny[edytuj | edytuj kod]

10 maja 1919 roku, jako pilot łodzi latającej Curtiss NC-1, wystartował z Nowej Fundlandii do lotu eskadry trzech samolotów przez Atlantyk. Jego samolot oraz towarzyszący mu NC-3 wylądowały w gęstej mgle na Azorach, ale sztorm nie pozwolił im kontynuować podróży do Europy (lot ukończył samolot NC-4).

W latach następnych Mitscher służył na pokładach lotniskowców "Langley" i "Saratoga", a także transportowca wodnosamolotów "Wright".

Marc A. Mitscher na pomoście lotniskowca USS "Lexington"

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

Od czerwca 1939 do lipca 1941 był zastępcą szefa Biura Lotnictwa Morskiego, ale wkrótce został zaokrętowany na lotniskowiec "Hornet", a w październiku 1941 przejął dowodzenie okrętu. Pod jego dowództwem "Hornet" dokonał słynnego Rajdu Doolittle'a przeciw Japonii.

 Osobny artykuł: Bitwa o Midway.

Mitscher dowodził "Hornetem" podczas Bitwy o Midway w dniach 4-6 czerwca, ale nie spisał się dobrze. Grupa lotnicza wysłana z "Horneta" jako jedyna nie odnalazła lotniskowców japońskich, z wyjątkiem jednego dywizjonu torpedowych Devastatorów, który samowolnie odłączył się od grupy, lecz z powodu braku eskorty myśliwskiej nad celem, stracił wszystkie 15 samolotów i 29 lotników. Reszta grupy nie odnalazła wroga i poszła w rozsypkę, po czym z braku paliwa stracono 14 samolotów i 2 pilotów[1]. Zdaniem części autorów, Mitscher mógł sugerować lub polecić dowódcy grupy Stanhope Ringowi lot w rejon, gdzie miał nadzieję napotkać drugi zespół japońskich lotniskowców, którego jednak w ogóle nie było. Niektórzy autorzy sugerują, że później tuszował on wraz z Ringiem swój błąd, na co jednak nie ma jednoznacznych dowodów[1]. Na konto Devastatorów należy jednak zapisać, że ściągnęły na siebie całą japońską eskortę, umożliwiając bombowcom nurkującym z "Yorktowna" i "Enterprise" zatopienie trzech japońskich lotniskowców i tym samym zwycięskie zakończenie bitwy. Niemniej, obecność pozostałych samolotów z "Horneta" nad celem mogła doprowadzić do zatopienia wszystkich lotniskowców i tym samym uratować amerykański USS "Yorktown"[1]. Wkład samolotów "Horneta" ograniczył się do skutecznego ataku na krążowniki "Mikuma" i "Mogami" po bitwie. Mitscher został zdjęty z dowództwa "Horneta" 30 czerwca, niecałe trzy miesiące przed zatopieniem lotniskowca w bitwie pod Santa Cruz (26 października).

Mitscher dowodził do grudnia lotniczą formacją zwiadowczą Patrol Wing 2, kiedy to został mianowany dowódcą lotnictwa w Nouméa na Nowej Kaledonii. W kwietniu 1943 został przeniesiony na identyczną pozycję na Wyspach Salomona, by wreszcie wylądować w kontynentalnych Stanach Zjednoczonych jako szef powietrznej obrony Zachodniego Wybrzeża.

Na środkowy Pacyfik wrócił w styczniu 1944 roku jako dowódca 3 Dywizjonu Lotniskowców, a 21 marca został awansowany do stopnia wiceadmirała i mianowany − w miejsce Charlesa Pownalla − dowódcą grupy uderzeniowej szybkich lotniskowców V Floty (TF 58). Dowodził z pokładu lotniskowca "Lexington" grupą uderzeniową, która zadała Japończykom ogromne straty, bombardując ich instalacje na lądzie, statki handlowe i okręty Floty Cesarskiej od Truk po Palau, wzdłuż wybrzeży Nowej Gwinei i w archipelagu Marianów. Jego doskonale wyszkoleni piloci dokonali zagłady samolotów japońskich w bitwie na Morzu Filipińskim, bitwie nazywanej przez Amerykanów Mariańskim polowaniem na indyki (ang. The Marianas Turkey Shoot) w czerwcu 1944. Warto odnotować, że gdy po bitwie piloci wracali na pokłady swych lotniskowców po zmierzchu, Mitscher - łamiąc procedury - kazał pozapalać światła pokładów startowych, co ocaliło większość jego ludzi i zaskarbiło sobie ich wdzięczność.

Przez następny rok grupa uderzeniowa Mitschera zadawała potężne ciosy Japonii osłaniając lądowanie na Peleliu, kampanię filipińską, zdobycie Iwo Jimy i Okinawy. W czasie trwania tych wszystkich operacji Mitscher znajdował zawsze czas, by rzucić swe szybkie lotniskowce na północ celem dokonania dewastujących nalotów na macierzyste wyspy japońskie.

W lipcu 1946 kiedy powrócił do Stanów Zjednoczonych by objąć stanowisko zastępcy szefa operacji morskich, otrzymał wiele wysokich odznaczeń bojowych[2]. Służył krótko jako dowódca VIII Floty, a 1 marca 1946 został głównodowodzącym Floty Atlantyku w stopniu admirała. Zmarł w czasie pełnienia służby w Norfolk, w stanie Wirginia.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Michał Kopacz: Stracona szansa (2), w: Morze, Statki i Okręty nr 7/2010, s.38-46
  2. M.in. Distinguished Service Medal

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy