Marian Jaworski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy biskupa katolickiego. Zobacz też: artykuł o innej osobie o tym nazwisku i imieniu.
Marian Jaworski
Kardynał prezbiter
Roman Indrzejczyk i Marian Jaworski (2008)
Roman Indrzejczyk i Marian Jaworski (2008)
Herb Marian Jaworski Mihi Vivere Christus Est
Dla mnie Chrystus jest życiem
Kraj działania Ukraina
Data i miejsce urodzenia 21 sierpnia 1926
Lwów
Arcybiskup metropolita lwowski
Okres sprawowania 1991–2008
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 25 czerwca 1950
Nominacja biskupia 21 maja 1984
Sakra biskupia 23 czerwca 1984
Kreacja kardynalska 21 lutego 1998 in pectore
21 lutego 2001
Jan Paweł II
Kościół tytularny św. Sykstusa w Rzymie
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
Wikicytaty Marian Jaworski w Wikicytatach
Sukcesja apostolska
Data konsekracji 23 czerwca 1984
Miejscowość Kraków
Miejsce bazylika archikatedralna na Wawelu
Konsekrator Franciszek Macharski
Współkonsekratorzy Henryk Gulbinowicz
Jerzy Ablewicz
Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat Prezydent RP odznaczył kardynała Mariana Jaworskiego

Marian Jaworski (ur. 21 sierpnia 1926 we Lwowie) – polski biskup rzymskokatolicki, administrator apostolski polskiej części archidiecezji lwowskiej z siedzibą w Lubaczowie w latach 1984–1991, arcybiskup metropolita lwowski w latach 1991–2008, od 2008 arcybiskup senior archidiecezji lwowskiej, kardynał prezbiter od 2001 (in pectore od 1998), wieloletni zwierzchnik episkopatu rzymskokatolickiego na Ukrainie, bliski przyjaciel Jana Pawła II.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Młodość i wykształcenie[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako syn Wincentego i Stanisławy z domu Łastowieckiej. Gdy ukończył szkołę średnią, w 1945 wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego we Lwowie. Po przesiedleniu seminarium do Polski kontynuował studia w Kalwarii Zebrzydowskiej. 25 czerwca 1950 otrzymał w sanktuarium maryjno-pasyjnym w Kalwarii Zebrzydowskiej święcenia kapłańskie.

Studia specjalistyczne odbywał na Uniwersytecie Jagiellońskim (doktorat z teologii w 1952), na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim (doktorat z filozofii w 1955) oraz na Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie (habilitacja z filozofii religii w 1965).

Prezbiter[edytuj | edytuj kod]

Mszę prymicyjną odprawił w kościele parafialnym pw. św. Klemensa w Zawoi. Pracował w duszpasterstwie parafialnym w Baszni Dolnej koło Lubaczowa i w Poroninie. Był kapelanem arcybiskupa metropolity lwowskiego Eugeniusza Baziaka.

W 1967 w wypadku kolejowym pod Działdowem utracił lewą dłoń. W szpitalu w Działdowie odwiedził go metropolita krakowski Karol Wojtyła.

Przez wiele lat oddawał się pracy naukowo-dydaktycznej, pełniąc obowiązki profesora seminariów duchownych w Krakowie, sekretarza Rady Naukowej Episkopatu Polski (1970–1980), dziekana Papieskiego Wydziału Teologicznego w Krakowie (1976–1981), rektora Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie (1981–1987).

Pracując przy boku przewodniczącego Rady Naukowej Episkopatu Polski kardynała Karola Wojtyły, przyczynił się do odnowy i organizacji fakultetów teologicznych w całej Polsce i zabiegał o ich publiczne uznanie przez władze państwowe.

Biskup[edytuj | edytuj kod]

21 maja 1984 został mianowany przez Jana Pawła II biskupem i administratorem apostolskim polskiej części archidiecezji lwowskiej z siedzibą w Lubaczowie. 23 czerwca 1984 w katedrze na Wawelu przyjął sakrę biskupią z rąk kardynała Franciszka Macharskiego.

16 stycznia 1991 Jan Paweł II mianował go arcybiskupem metropolitą archidiecezji lwowskiej dla wiernych obrządku łacińskiego. W 1992 został on wybrany przewodniczącym Konferencji Episkopatu Rzymskokatolickiego Ukrainy. Jako arcybiskup zajmował się utworzonym we Lwowie seminarium duchownym jak i poprawą infrastruktury świątyń katolickich. Przeprowadził synod archidiecezji lwowskiej i diecezji łuckiej, którego celem była odnowa życia religijnego w duchu soboru watykańskiego II. W latach 1996–1998 był administratorem apostolskim diecezji łuckiej.

21 lutego 1998 został przez papieża Jana Pawła II mianowany kardynałem in pectore. 28 stycznia 2001 papież ogłosił jego nazwisko i na konsystorzu 21 lutego 2001 dokonał kreacji kardynalskiej. Brał udział w konklawe w 2005. 21 sierpnia 2006 w związku z ukończeniem 80 lat stracił prawo do udziału w konklawe.

Był przyjacielem papieża Jana Pawła II. Umierającemu papieżowi udzielił sakramentu namaszczenia chorych.

Od 1998 jest członkiem Prezydium Papieskiej Rady ds. Rodziny. Opublikował ponad 140 prac naukowych i artykułów.

21 października 2008 papież Benedykt XVI przyjął jego rezygnację z urzędu metropolity lwowskiego złożoną ze względu na wiek. Na biskupiej emeryturze został rezydentem w archidiecezji krakowskiej[1].

Odznaczenia, tytuły, wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Postanowieniem prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego z 17 września 2007 został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski[2]

Otrzymał tytuły doctora honoris causa Uniwersytetu w Bochum (1985), Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie (2002), Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu (2006), Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie (2006).

Jest honorowym obywatelem Lubaczowa (1996), Krakowa (2006)[3] i Puszczykowa (2013)[4].

W 1996 otrzymał medal Bene Merenti Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, a w 2009 medal Bene merenti Polskiego Towarzystwa Teologicznego.

Przypisy

  1. Kardynał Prezbiter Marian Jaworski. diecezja.pl. [dostęp 2012-07-22].
  2. M.P. z 2008 r. Nr 3, poz. 28
  3. Honorowe Obywatelstwo Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa. bip.krakow.pl. [dostęp 2011-02-18].
  4. Uchwała Nr 221/13/VI Rady Miasta Puszczykowa. BIP Puszczykowa, 2013-05-21. [dostęp 2014-02-16].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]