Mariusz Lewandowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Mariusz Lewandowski
Мариуш Левандовски.jpg
Imię i nazwisko Mariusz Lewandowski
Data i miejsce
urodzenia
18 maja 1979
Legnica, Polska,
Pozycja obrońca
Wzrost 184 cm
Informacje klubowe
Obecny klub wolny agent
Kariera seniorska[a]
Lata Klub M (G)
1997–1999
2000–2001
2001–2010
2010–2013
Zagłębie Lubin
Dyskobolia Grodzisk Wielkopolski
Szachtar Donieck
PFK Sewastopol
36 (0)
40 (2)
174 (21)
77 (14)
Reprezentacja narodowa
Lata Reprezentacja
2000–2001
2002–2013
 Polska U-21
 Polska
18 (2)
66 (6)
  1. Mecze i gole w lidze akt. 27 listopada 2013.
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Mariusz Lewandowski (ur. 18 maja 1979 w Legnicy) – polski piłkarz grający na pozycji środkowego obrońcy lub defensywnego pomocnika. Najlepszy Piłkarz Roku 2009 w plebiscycie Tygodnika Piłka Nożna[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Jest wychowankiem Zagłębia Lubin, w barwach którego debiutował w polskiej ekstraklasie i grał w nim w latach 1996–1999. W 2000 roku odszedł do Groclinu Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski, a w 2001 roku przeszedł do Szachtara. W latach 2010 - 2013 był zawodnikiem PFK Sewastopol.

20 lutego 2002 roku Lewandowski zadebiutował w reprezentacji Polski w wygranym 2:1 towarzyskim spotkaniu z Wyspami Owczymi. W 2006 roku został powołany przez selekcjonera Pawła Janasa do kadry na Mistrzostwa Świata w Niemczech, na których rozegrał dwa spotkania. Z kolei w 2008 roku wystąpił z reprezentacją prowadzoną przez Leo Beenhakkera na Euro 2008, na którym zagrał we wszystkich trzech grupowych meczach Polaków. Jest członkiem Klubu Wybitnego Reprezentanta[2].

Największe sukcesy w karierze Lewandowski osiągał jako gracz Szachtara Donieck. W latach 2002, 2005, 2006, 2008 i 2010 zostawał z nim mistrzem Ukrainy. Trzykrotnie zdobywał Puchar Ukrainy w latach 2002, 2004 i 2008, a dwukrotnie Superpuchar Ukrainy w latach 2005 i 2008. 20 maja 2009 roku wystąpił w finale Pucharu UEFA rozegranym na stadionie Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu w Stambule. Szachtar wygrał wówczas 2:1 po dogrywce z Werderem Brema, a Lewandowski został czwartym Polakiem, który zdobył Puchar UEFA. Został wybrany do jedenastki wszech czasów Szachtara w głosowaniu kibiców[3].

Lewandowski na boisku jest głównie odpowiedzialny za odbiór piłki, gdy rywale próbują rozpocząć atak. Jest graczem prawonożnym i posiada silny strzał z dystansu. Potrafi przytrzymać i rozegrać piłkę, a jego warunki fizyczne (185 cm wzrostu), sprawiają, że dobrze gra w powietrzu[4][5][6].

Kariera klubowa[edytuj | edytuj kod]

Zagłębie Lubin[edytuj | edytuj kod]

W wieku 9 lat rozpoczął treningi w klubie Zagłębie Lubin, a następnie trenował w młodzieżowej drużynie, którą prowadził jego ojciec[4]. W wieku 18 lat awansował do kadry pierwszego zespołu, grającego w ekstraklasie i prowadzonego przez trenera Mirosława Dragana[7]. 15 marca 1997 roku zadebiutował w ekstraklasie w przegranym 1:2 meczu z Legią Warszawa, gdy w 46. minucie zmienił Pawła Piotrowskiego[8]. Mecz z Legią był jedynym dla Lewandowskiego w sezonie 1996/1997. Z czasem kierownictwo klubu chciało wypożyczyć go do Chrobrego Głogów lub Miedzi Legnica, jednak na transfer nie zgodził się ojciec zawodnika[4].

W sezonie 1997/1998 Lewandowski rozegrał 11 spotkań w polskiej lidze, głównie jako dubler Piotra Przerywacza i Radosława Kałużnego[9]. W kolejnym sezonie zagrał w 21 ligowych spotkaniach[10], a rundę jesienną sezonu 1999/2000 także rozpoczął w Zagłębiu. Rozegrał 3 spotkania, a w październikowym pojedynku z Polonią Warszawa (1:1) strzelił samobójczą bramkę[11]. Ogółem przez 3,5 roku gry w Zagłębiu rozegrał 36 spotkań w polskiej lidze.

Dyskobolia[edytuj | edytuj kod]

W przerwie zimowej sezonu 1999/2000 Lewandowski przeszedł do Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski, którego trenerem był wówczas Janusz Białek. 5 marca 2000 Lewandowski zadebiutował w barwach Dyskobolii w przegranym 0:1 wyjazdowym meczu z Pogonią Szczecin[11]. 10 dni później otrzymał swoją pierwszą czerwoną kartkę w polskiej lidze, w meczu z Polonią Warszawa (0:1)[11]. Przez rundę wiosenną Białek wystawiał Lewandowskiego w pierwszym składzie Dyskobolii, a piłkarz występował na środku obrony w parze z Igorem Koziołem. W tamtym sezonie rozegrał 14 spotkań dla klubu z Grodziska Wielkopolskiego.

W sezonie 2000/2001 Lewandowski również był podstawowym zawodnikiem Dyskobolii i także grał w obronie z Koziołem. 11 listopada 2000 zdobył swojego pierwszego gola w ekstraklasie (z rzutu karnego), w zremisowanym 1:1 meczu ze Śląskiem Wrocław[12]. W 27. kolejce ligowej w meczu ze Stomilem Olsztyn (1:0) strzelił drugiego gola podczas rozgrywek 2000/2001[12], a łącznie w sezonie rozegrał 26 spotkań (wszystkie w pełnym wymiarze czasowym).

Szachtar Donieck[edytuj | edytuj kod]

Latem 2000 roku Lewandowski przebywał na wakacjach w Międzyzdrojach, gdy jego menedżer, Włodzimierz Lubański, zadzwonił w celu ustalenia transferu do ukraińskiego Szachtara Donieck[4]. Z czasem Lewandowski podpisał kontrakt z tym klubem stając się pierwszym polskim piłkarzem w historii ligi ukraińskiej[6]. Otrzymał koszulkę z numerem 18. W zespole Szachtara, prowadzonym przez trenera Wiktora Prokopenkę, zadebiutował 20 lipca 2001 w wygranym 1:0 domowym spotkaniu z Polihraftechniką Oleksandria[13][14]. Swojego pierwszego gola na Ukrainie Polak zdobył 12 maja 2002 w wygranym 2:0 meczu z Metałurhiem Mariupol[14]. W Szachtarze rozegrał 11 spotkań w sezonie 2001/2002 i głównie był rezerwowym. W przerwie zimowej do Lewandowskiego dołączył rodak i partner z Dyskobolii z sezonu 2000/2001, Wojciech Kowalewski, bramkarz Legii Warszawa[15]. Obaj zostali mistrzami Ukrainy (był to pierwszy tytuł mistrzowski w historii Szachtara), a także zdobyli Puchar Ukrainy (w wygranym 3:2 finale z Dynamem Kijów Lewandowski rozegrał 120 minut)[14].

Jesienią 2002 roku Lewandowski zadebiutował w europejskich pucharach. Jako rezerwowy wystąpił w dwóch meczach eliminacji do Ligi Mistrzów z Club Brugge (1:1, 1:1 k. 1:4)[13]. W lidze był jednak podstawowym zawodnikiem rozgrywając 24 mecze i zdobywając 4 gole: z Tawriją Symferopol (5:2), z Obołoniem Kijów (1:0), ponownie z Tawriją (3:3) i Arsenałem Kijów (3:0)[16]. Został wicemistrzem kraju i znów wystąpił w finale krajowego pucharu, tym razem przegranym 1:2 z Dynamem Kijów.

W sezonie 2003/2004 mistrzostwo Ukrainy drugi raz z rzędu zdobyło kijowskie Dynamo, a Szachtar z Lewandowskim w składzie ponownie był drugi w lidze[17]. Lewandowski wystąpił w 27 spotkaniach strzelając 5 bramek w Wyszczej Lidze: z Worskłą Połtawa (4:0), Wołynią Łuck (3:1), derbach Doniecka z Metałurhiem (2:0), Dynamem Kijów (2:4) i Zirką Kirowohrad (3:0)[17]. 30 maja 2004 zdobył z Szachtarem swój drugi Puchar Ukrainy (wystąpił w wygranym 2:0 finale z Dniprem Dniepropetrowsk)[17]. 10 lipca 2004 w Odessie Szachtar z Lewandowskim w składzie wystąpił w Superpucharze Ukrainy z Dynamem. Polak zdobył gola, w serii rzutów karnych wykorzystał swoją "jedenastkę", jednak Szachtar uległ w niej 5:6[17].

Jesienią 2004 roku Lewandowski awansował z Szachtarem do fazy grupowej Ligi Mistrzów, a następnie wystąpił także w Pucharze UEFA. W rozgrywkach ligowych Szachtar odzyskał mistrzostwo kraju po trzech latach, a Lewandowski zdobył dwie bramki: z Dynamem (2:0) oraz z Arsenałem Kijów (1:1). 29 maja 2005 polski gracz wystąpił przez 90 minut finału Pucharu Ukrainy z Dynamem. Szachtar przegrał 0:1, a Lewandowski nie strzelił rzutu karnego - jego strzał obronił bramkarz Dynama, Ołeksandr Szowkowski[18].

W sezonie 2005/2006 Lewandowski strzelił 1 bramkę w lidze, z Tawriją Symferopol (1:1). Na koniec sezonu Szachtar i Dynamo miały na koncie po 75 punktów i do rozstrzygnięcia mistrzostwa potrzebny był dodatkowy mecz[18]. W nim Szachtar wygrał 2:1 (91 minut Lewandowskiego) i został mistrzem kraju[18]. W sezonie 2006/2007 Lewandowski nie zdobył z Szachtarem żadnego trofeum. Został wicemistrzem kraju i wystąpił w przegranym 1:2 finale ukraińskiego pucharu z Dynamem. Strzelił 4 gole w lidze: z Tawriją (3:0), z Karpatami Lwów (4:1), Tawriją (3:1) i z Dynamem (2:2)[19].

W sezonie 2007/2008 Lewandowski nie zawsze występował w podstawowym składzie i w lidze ukraińskiej rozegrał 18 spotkań. Zdobył w nich jedną bramkę, w zwycięskim meczu 3:0 z Naftowykiem-Ukrnafta Ochtyrka[20]. Szachtar czwarty raz w swojej historii został mistrzem kraju, a następnie zdobywał kolejno Puchar Ukrainy (Polak nie wystąpił w wygranym 2:0 finale z Dynamem Kijów) i Superpuchar Ukrainy[20]. Latem 2008 kupnem Lewandowskiego były zainteresowane Celtic F.C., Everton F.C., Fulham F.C. i FC Nantes, jednak zawodnik zdecydował się pozostać w Szachtarze, głównie ze względu na możliwość występów w Lidze Mistrzów[21]. W sezonie 2008/2009 Lewandowski z Szachtarem zajął 2. miejsce w lidze[22]. W maju dotarł z drużyną do półfinału ostatniej w historii edycji Pucharu UEFA. W 1/2 piłkarze z Doniecka zmierzyli się z Dynamem Kijów i po pierwszym spotkaniu, zremisowanym 1:1, kibice Dynama zaatakowali kamieniami autobus z piłkarzami Szachtara. Jeden z kamieni trafił w szybę na wysokości siedzenia Lewandowskiego, jednak Polak nie odniósł żadnych obrażeń[23]. 20 maja 2009 roku Lewandowski zagrał w pierwszym składzie w finale Pucharu UEFA z Werderem Brema. Wystąpił przez pełne 120 minut, a Szachtar wygrał 2:1 po dogrywce (zostali tym samym ostatnimi triumfatorami Pucharu UEFA, gdyż od sezonu 2009/2010 został on przemianowany na Ligę Europy UEFA). Zawodnik stał się tym samym czwartym polskim piłkarzem po Andrzeju Buncolu, Tomaszu Rząsie i Euzebiuszu Smolarku, który sięgnął po to trofeum[24]. Za triumf w Pucharze UEFA Lewandowski otrzymał od prezesa Szachtara Rinata Achmetowa premię w wysokości 400 tysięcy euro[25]. W związku z tym osiągnięciem otrzymał tytuł Zasłużonego Mistrza Sportu Ukrainy oraz został odznaczony ukraińskim Orderem za Odwagę.

PFK Sewastopol[edytuj | edytuj kod]

27 lipca 2010 roku Lewandowski podpisał trzyletni kontrakt z klubem PFK Sewastopol[26][27]. W sezonie 2012/2013 awansował z tym klubem do ukraińskiej ekstraklasy. Jest on obecnie kapitanem tego zespołu. 27 listopada 2013 opuścił sewastopolski klub[28].

Statystyki[edytuj | edytuj kod]

Stan na 21 maja 2011.

Klub Sezon Liga Puchary krajowe Puchary europejskie Łącznie
Mecze Gole Mecze Gole Mecze Gole Mecze Gole
Zagłębie Lubin 1996/1997 1 0 0 0 0 0 1 0
1997/1998 11 0 0 0 11 0
1998/1999 21 0 1 0 22 0
1999/2000 3 0 1 0 4 0
Łącznie 36 0 2 0 0 0 38 0
Dyskobolia 1999/2000 14 0 0 0 14 0
2000/2001 26 2 2 0 28 0
2001/2002 2 0 2 0
Łącznie 40 2 2 0 2 0 44 2
Szachtar Donieck 2001/2002 11 1 5 1 2 0 18 2
2002/2003 24 4 6 1 4 1 34 6
2003/2004 27 5 6 1 6 1 39 7
2004/2005 25 2 8 2 12 0 45 4
2005/2006 21 1 3 0 8 0 32 1
2006/2007 18 4 4 0 7 0 29 4
2007/2008 18 1 2 1 9 0 29 2
2008/2009 16 1 3 1 10 0 29 2
2009/2010 14 2 1 0 4 0 19 2
Łącznie 174 21 39 7 62 2 275 30
PFK Sewastopol 2010/2011 25 6 -- -- -- -- 25 6
Łącznie 25 6 0 0 0 0 25 6
Łącznie[10][13][29] 259 27 39 6 60 2 358 35

Kariera reprezentacyjna[edytuj | edytuj kod]

W latach 2000–2001 Lewandowski był członkiem kadry młodzieżowej reprezentacji Polski U-21, w której rozegrał 18 meczów i zdobył 2 gole[30]. W dorosłej reprezentacji Polski zadebiutował za kadencji selekcjonera Jerzego Engela, 10 lutego 2002 roku w wygranym 2:1 towarzyskim spotkaniu z Wyspami Owczymi rozegranym na Cyprze[31]. Był to jego jedyny mecz w kadrze Engela i do reprezentacji wrócił po Mistrzostwach Świata 2002, gdy selekcjonerem został Zbigniew Boniek. Wystąpił w pięciu meczach eliminacji do Euro 2004, w tym w trzech, gdy reprezentację prowadził już Paweł Janas[31]. Pierwszego gola w kadrze narodowej zdobył 16 listopada 2005 roku w zwycięskim 3:1 towarzyskim spotkaniu z reprezentacją Estonii, rozegranym w Ostrowcu Świętokrzyskim[31].

MŚ 2006[edytuj | edytuj kod]

W latach 2004–2005 Lewandowski uczestniczył z reprezentacją Polski w eliminacjach do Mistrzostw Świata w Niemczech. Wystąpił w dwóch pierwszych spotkaniach z Irlandią Północną (3:0)[32] i Anglią (1:2)[33] tworząc parę środkowych pomocników z Sebastianem Milą. W kolejnych meczach eliminacyjnych został jednak zastąpiony w pierwszym składzie przez Radosława Sobolewskiego[34]. Do końca kwalifikacji Lewandowski wystąpił jeszcze tylko w jednym spotkaniu, przegranym w Manchesterze 1:2 z Anglią[35].

15 maja 2006 roku Lewandowski został powołany przez trenera Janasa do 23-osobowej kadry na mundial w Niemczech[36]. Nie wystąpił w pierwszym meczu tego turnieju z Ekwadorem[37], ale zagrał we dwóch kolejnych grupowych spotkaniach "biało-czerwonych": z Niemcami (0:1)[38] oraz z Kostaryką (2:1)[39]. Reprezentacja Polski zajęła 3. miejsce w swojej grupie i odpadła z mistrzostw świata.

Euro 2008[edytuj | edytuj kod]

Po mundialu w Niemczech selekcjonerem reprezentacji Polski został Leo Beenhakker. Od czasu meczu z Serbią (1:1) w eliminacjach do Euro 2008 Lewandowski stał się podstawowym zawodnikiem drużyny narodowej[31]. W meczu kwalifikacyjnym z Kazachstanem (1:0) w Ałmaty został zmieniony w 30. minucie przez Przemysława Kaźmierczaka. Manifestując wściekłość spowodowaną przedwczesną zmianą nie podał ręki Kaźmierczakowi i zamiast na ławkę rezerwowych udał się do szatni[4]. Po meczu Lewandowski przeprosił za swoje zachowanie:

Quote-alpha.png
Bardzo przepraszam wszystkich kibiców, zawodników i trenerów, że nie podałem ręki schodząc z boiska i poszedłem prosto do szatni. Byłem bardzo zdenerwowany, że musiałem zejść. Z trenerem na pewno to sobie wyjaśnimy. Wygraliśmy, mamy trzy punkty i na pewno cała ta sytuacja schodzi na dalszy plan[40]

Pomimo tego incydentu Lewandowski wystąpił w kolejnym meczu kwalifikacji z Portugalią (2:1), a także w kolejnych spotkaniach eliminacyjnych. Polska po raz pierwszy w historii awansowała do mistrzostw Europy, a dorobek Lewandowskiego w eliminacjach do Euro 2008 to 12 meczów i 1 gol, zdobyty w rewanżowym meczu z Portugalią (2:2) w Lizbonie[31].

28 maja 2008 roku trener Beenhakker ogłosił kadrę Polski na Mistrzostwa Europy w Austrii i Szwajcarii, w której znalazł się Mariusz Lewandowski[41]. Na mistrzostwach piłkarz był podstawowym zawodnikiem polskiej reprezentacji. Rozegrał 3 mecze: z Niemcami (0:2), z Austrią (1:1) i z Chorwacją (0:1), w tym dwa pierwsze w pełnym wymiarze czasowym. W 93. minucie meczu z Austrią przy stanie 1:0 dla Polski, sfaulował w polu karnym Sebastiana Prödla i sędzia Howard Webb podyktował rzut karny dla Austrii który wykorzystał Ivica Vastić. Na turnieju tym Lewandowski występował w środku pomocy wraz z Dariuszem Dudką[42]. Polska w grupie B zajęła ostatnie miejsce i odpadła z Euro 2008.

Walka o MŚ 2010[edytuj | edytuj kod]

Lewandowski był podstawowym zawodnikiem kadry walczącej o awans do Mistrzostw Świata w RPA. W meczu z San Marino (10:0) strzelił swojego piątego gola w kadrze narodowej[31]. Pod koniec maja 2009 zrezygnował z udziału w sparingach reprezentacji w Republice Południowej Afryki z tamtejszą reprezentacją i z Irakiem, tłumacząc swoją decyzję powodami osobistymi i popadając tym samym w konflikt z selekcjonerem Leo Beenhakkerem[43]. Po utracie szans na awans z grupy w przedostatnim meczu grupowym z Czechami, Lewandowski wypowiedział się o zbliżającym się spotkaniu ze Słowacją :

Quote-alpha.png
Jeśli chcą, byśmy zagrali z jeszcze większym charakterem, niż zamierzamy, niech dzwonią do naszej federacji i złożą jakąś ofertę. Może to będzie dodatkowy bodziec dla młodych piłkarzy?[44]

Przerwa w występach w kadrze i ponowne powołanie[edytuj | edytuj kod]

Po nieudanych dla reprezentacji Polski eliminacjach do MŚ 2010, nowy selekcjoner kadry Franciszek Smuda dość niespodziewanie odsunął go od reprezentacji. W latach 2009–2013 nie otrzymywał powołań od reprezentacji, przez co ominął go m.in. udział na Euro 2012, gdzie Polska wraz z Ukrainą była współgospodarzem. Po czteroletniej przerwie, 27 września 2013 roku został ponownie powołany do kadry. Tym razem kolejny selekcjoner reprezentacji Waldemar Fornalik powołał go na październikowe, wyjazdowe mecze eliminacji Mistrzostw Świata w Brazylii z Ukrainą i Anglią[45]. Wystąpił on w obydwu spotkaniach w podstawowym składzie.

Mecze i gole w reprezentacji[edytuj | edytuj kod]

Wykaz meczów i goli Mariusza Lewandowskiego w reprezentacji Polski[31] (stan na 15 października 2013):

Sukcesy[edytuj | edytuj kod]

Sukcesy klubowe[edytuj | edytuj kod]

Sukcesy reprezentacyjne[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Mariusz Lewandowski jest synem Ireny i Michała; ma siostrę Barbarę. W 2002 roku wziął ślub z Martą, z domu Nocoń, którą poznał w aquaparku w Polkowicach, gdzie zawodnicy Groclinu przebywali na odnowach biologicznych. Z Martą ma dwóch synów: Jakuba (ur. 2005) i Natana (ur. 2008)[4].

Lewandowski ukończył szkołę zawodową jako mechanik samochodowy. Próbował także sił w liceum handlowym, jednak nie zdołał pogodzić edukacji z futbolem[4].

Przypisy

  1. Za portalem rp.pl, 13 XII 2009: Informacja o tytule Piłkarza Roku 2009
  2. Mariusz Lewandowski w Klubie Wybitnego Reprezentanta. Gazeta Wyborcza. [dostęp 13 sierpnia 2009].
  3. Mariusz Lewandowski. Drogi na Euro. [dostęp 23 maja 2009].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Mariusz Lewandowski: górnik od czarnej roboty. Gazeta Wyborcza. [dostęp 23 maja 2009].
  5. Wygrajmy wreszcie! Wytypuj bohatera meczu Polska - Niemcy. tvn24. [dostęp 23 maja 2009]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-06-10)].
  6. 6,0 6,1 Mariusz Lewandowski (ang.). Euro 2008. [dostęp 23 maja 2009].
  7. Zagłębie Lubin - 1996/97 (runda wiosenna). 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  8. Sezon 1996/97. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  9. Zagłębie Lubin - 1997/98 - bilans pełny. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  10. 10,0 10,1 Mariusz Lewandowski - kariera. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  11. 11,0 11,1 11,2 Sezon 1999/00. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  12. 12,0 12,1 Sezon 2000/01. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  13. 13,0 13,1 13,2 МАРИУШ ЛЕВАНДОВСКИ (ukr.). Football Magazine. [dostęp 23 maja 2009].
  14. 14,0 14,1 14,2 Ukraine 2001/02 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  15. Kowalewski, Wojciech (ang.). National Football Teams. [dostęp 23 maja 2009].
  16. Ukraine 2002/03 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  17. 17,0 17,1 17,2 17,3 Ukraine 2003/04 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  18. 18,0 18,1 18,2 Ukraine 2004/05 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  19. Ukraine 2006/07 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  20. 20,0 20,1 Ukraine 2007/08 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  21. Mariusz Lewandowski: Zatrzymała mnie Liga Mistrzów. donleo.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  22. Ukraine 2008/09 (ang.). rsssf.com. [dostęp 23 maja 2009].
  23. Lewandowski zaatakowany przez chuliganów. futbol.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  24. Drużyna Lewandowskiego z Pucharem UEFA. 90minut.pl, 20 maja 2009. [dostęp 23 maja 2009].
  25. Zawrotna premia dla "Lewego". Sport.interia.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  26. Игор Дуляй и Мариуш Левандовски – игроки ПФК «Севастополь» (ros.). PFK Sewastopol, 2010-07-27. [dostęp 2010-07-27].
  27. Mariusz Lewandowski w PFK Sewastopol (pol.). 90minut.pl, 2010-07-27. [dostęp 2010-07-27].
  28. Севастополь расстался с тремя футболистами - UA-Футбол
  29. Сезонy (ukr.). Я БОЛЕЮ ЗА "ШАХТЁР"!. [dostęp 23 maja 2009]. [zarchiwizowane z tego adresu (2003-04-01)].
  30. Команда: Маріуш Левандовскі. Oficjalna strona Szachtara Donieck. [dostęp 23 maja 2009].
  31. 31,0 31,1 31,2 31,3 31,4 31,5 31,6 Mariusz Lewandowski. PZPN. [dostęp 23 maja 2009].
  32. Irlandia Północna - Polska 0:3. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  33. Polska - Anglia 1:2. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  34. Reprezentacja - wyniki 2004/05. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  35. Anglia - Polska 2:1. 90minut.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  36. Piłka nożna: Janas powołał na MŚ 2006. Sport.Pmedia.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  37. Spielbericht Polen - Ecuador 0:2 (0:1) (niem.). Fussballdaten.de. [dostęp 23 maja 2009].
  38. Spielbericht Deutschland - Polen 1:0 (0:0) (niem.). Fussballdaten.de. [dostęp 23 maja 2009].
  39. Spielbericht Costa Rica - Polen 1:2 (1:1) (niem.). Fussballdaten.de. [dostęp 23 maja 2009].
  40. Kazachstan - Polska 0:1 (0:0) [opinie]. mundialowo.blox.pl. [dostęp 23 maja 2009].
  41. Beenhakker ogłosił kadrę na Euro 2008. Sport.pl, 28 maja 2008. [dostęp 23 maja 2009].
  42. Mariusz Lewandowski 2008 (niem.). Fussballdaten.de. [dostęp 23 maja 2009].
  43. Leo Beenhakker: Nie wiem, czy jeszcze powołam Lewandowskiego. Sport.pl, 2 czerwca 2009. [dostęp 2 czerwca 2009].
  44. El. MŚ 2010. Mariusz Lewandowski czeka na słoweńską "motywację". sport.pl. [dostęp 12 października 2009].
  45. Mariusz Lewandowski sensacyjnie powołany do kadry na mecze eliminacji MŚ. eurosport.onet.pl, 27 września 2013. [dostęp 27 września 2013].
  46. Луческу и футболистам присвоили звания «заслуженных» | Футбольный клуб Шахтер (Донецк) | Официальный сайт
  47. УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ № 349/2009 - Офiцiйне представництво Президента України
  48. Nagrody Tygodnika Piłka Nożna za 2009 rok rozdane: pilkanozna.pl

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]