Markian Popow

Markian Michaiłowicz Popow Маркиан Михайлович Попов
generał armii
Data i miejsce urodzenia	2 listopada 1902 Ust-Miedwiedickaja, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci	22 kwietnia 1969 Moskwa, ZSRR
Przebieg służby
Lata służby	1920–1969
Siły zbrojne	Armia Czerwona
Stanowiska	d-ca: Frontu Północnego, Frontu Leningradzkiego, d-ca: 61., 40. Armii, 5. Armii Uderzeniowej, 5. Armii Pancernej, d-ca Frontów: Rezerwowego, Briańskiego, Nadbałtyckiego, d-ca OW: Lwowskiego, Tawriczeskiego
Główne wojny i bitwy	wojna domowa w Rosji, II wojna światowa: bitwa pod Moskwą, bitwa stalingradzka, bitwa na Łuku Kurskim, oblężenie Leningradu
Odznaczenia

Markian Michaiłowicz Popow, ros. Маркиан Михайлович Попов (ur. 2 listopada 1902 we wsi Ust-Miedwiedickaja, zm. 22 kwietnia 1969 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, generał armii, szef sztabu Wojsk Lądowych RKKA, Bohater Związku Radzieckiego (1965), deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 2., 3., 4., 5. i 6. kadencji.

Życiorys

Dzieciństwo i młodość

Urodził się 2 listopada 1902 we wsi Ust-Miedwiedickaja (ob. Serafimowicz w obwodzie wołgogradzkim), w rodzinie urzędnika carskiego.

Od 1920 w Robotniczo Chłopskiej Armii Czerwonej (RKKA). Uczestnik wojny domowej 1918–1920 na Froncie Zachodnim. W 1922 ukończył kurs oficerów piechoty, w 1925 kursy doskonalące oficerów RKKA im. marsz. Borysa Szaposznikowa (KUKS "Wystrzał"), a w 1936 Akademię Wojskową im. Michaiła Frunzego.

Był szefem sztabu brygady zmotoryzowanej i korpusu, zastępcą dowódcy – szefem sztabu i od 1939 dowódcą 1. Samodzielnej Armii Dalekiego Wschodu. Od stycznia 1941 dowódca Leningradzkiego Okręgu Wojskowego.

II wojna światowa

W czasie II wojny światowej, po ataku Niemiec na ZSRR, od czerwca 1941 dowodził Frontem Północnym, a następnie Frontem Leningradzkim. Od listopada 1941 dowódca 61. Armii, od lipca 1942 – 40. Armii, a od października 1942 zastępca dowódcy Frontu Stalingradzkiego później Frontu Południowo-Zachodniego, od listopada dowódca 5. Armii Uderzeniowej, a od grudnia – 5 Armii Pancernej.

Następnie od kwietnia 1943 dowodził Frontem Rezerwowym Dowódcy, od czerwca do października 1943 Frontem Briańskim, a od października 1943 do kwietnia 1944 Frontem Nadbałtyckim i 2. Frontem Nadbałtyckim.

W kwietniu 1944 – po nieudanej próbie przełamania obrony nieprzyjaciela na Bałtyku – zwolniony z funkcji dowódcy wojsk 2. Frontu Nadbałtyckiego. 20 kwietnia 1944 zdegradowany do stopnia generała-pułkownika. Od kwietnia 1944 szef sztabu Frontu Leningradzkiego, 2. Frontu Nadbałtyckiego i ponownie Frontu Leningradzkiego.

Uczestnik bitew: moskiewskiej, stalingradzkiej, kurskiej, leningradzkiej. Walczył pod Nowogrodem, w wyzwoleniu Karelii, wybrzeża Bałtyku.

Okres powojenny

Po wojnie dowódca Lwowskiego Okręgu Wojskowego (1945–1946) i Taurydzkiego Okręgu Wojskowego (1946 – 1954). 3 sierpnia 1953 ponownie awansowany do stopnia generała armii. Od stycznia 1955 zastępca szefa, a następnie szef Zarządu Gotowości Bojowej Wojsk Lądowych, od sierpnia 1956 szef sztabu Wojsk Lądowych. Od lipca 1962 inspektor wojskowy – doradca w Grupie Inspektorów Wojskowych Ministerstwa Obrony ZSRR. Deputowany do Rady Najwyższej ZSRR od 2. do 6. kadencji.

Zmarł 22 kwietnia 1969 w Moskwie i został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym.

Awanse

• generał-lejtnant – 4 czerwca 1940
• generał-pułkownik – 23 kwietnia 1943
• generał armii – 26 sierpnia 1943 (degradacja 20 kwietnia 1944; ponowny awans 3 sierpnia 1953)

Odznaczenia

• Medal "Złota Gwiazda" Bohatera Związku Radzieckiego (7 maja 1965)
• Order Lenina – pięciokrotnie
• Order Czerwonego Sztandaru – trzykrotnie
• Order Suworowa I klasy – dwukrotnie
• Order Kutuzowa I klasy – dwukrotnie
• Order Czerwonej Gwiazdy
• Order "Znak Honoru"
• I inne

Bibliografia

• B. Potyrała, W. Szlufik – Who is who? Trzygwiazdkowi generałowie i admirałowie radzieckich sił zbrojnych z lat 1940-1991, Wyd. WSP, Częstochowa 2001, ISBN 83-7098-662-5
• Mała Encyklopedia Wojskowa, t. II, Wyd. MON, Warszawa 1971
• Encyklopedia II wojny światowej, Wyd. MON, Warszawa 1975
• (ros.) Radziecka Encyklopedia Wojskowa, Moskwa
• (ros.) Wielka Encyklopedia Radziecka, t. 20, s. 361, Moskwa 1969-1978
• (ros.) Wojskowy słownik encyklopedyczny, Moskwa 1986
• Маркиан Михайлович Попов – Герои страны (ros.)
• Маркиан Михайлович Попов – Проект ХРОНОС (ros.)