Markiza de Maintenon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Markiza de Maintenon
Paul Scarron - pierwszy mąż markizy

Franciszka d'Aubigné, Markiza de Maintenon fr. Françoise d'Aubigné, marquise de Maintenon (27 listopada 1635 - 15 kwietnia 1719, w Saint-Cyr-l'Ecole), kochanka, a później druga "sekretna" żona króla Francji - Ludwika XIV.

Urodziła się w twierdzy w Niort. Jej ojciec, Konstanty d'Aubigné, był synem Agryppy d'Aubigné (sławnego generała i przyjaciela króla Henryka IV) i został uwięziony jako hugenota. Jej matka, żarliwa katoliczka, ochrzciła dziewczynę według zasad katolicyzmu.

W 1651 poślubiła Paula Scarrona, znanego pisarza komediowego i właściciela pensji dla młodych wdów. Tam Franciszka poznała wiele wpływowych osób. Była bardzo piękna i inteligentna, to głównie dzięki swej mądrości stała się popularną osobą. Po jego śmierci, w 1660, poprowadziła jego pensję a nawet sama królowa Anna Austriaczka przeznaczyła dla pensji 2000 liwrów rocznie. W 1666, po śmierci Anny Austriaczki, król Ludwik XIV odmówił dalszego wspierania pensji. Franciszka postanowiła opuścić Paryż i udać się do Lizbony jako dama dworu królowej Portugalii. Przed wyjazdem spotkała jednak madame de Montespan - królewską faworytę. Ta przekonała ją by nie wyjeżdżała do Portugalii, tylko dalej prowadziła pensję swojego zmarłego męża. Markiza Montespan szczerze polubiła Franciszkę i kiedy w 1669 w sekrecie urodziła swoje (i króla) pierwsze dziecko, to Franciszka miała je potajemnie wychować.

W 1674 król Ludwik postanowił sprowadzić swoje dzieci na dwór królewski i oficjalnie je uznać. Franciszka towarzyszyła im jako ich opiekunka i nauczycielka. Miała już wtedy sporą fortunę i kupiła dobra Maintenon. Król z początku uprzedzony w stosunku do Franciszki, miał teraz wiele okazji do spotkań z nią i zakochał się w niej. Była przeciwieństwem kochanek władcy, była skromna i bardzo bogobojna. Królowi szczególnie podobał się stosunek Franciszki do jego dzieci, którymi się opiekowała. Ludwik XIV pisał, że " ta kobieta potrafi kochać". Miłość do dzieci nie była czymś naturalnym na dworze, dlatego to tak dziwiło króla. Długo nie chciała zgodzić się na romans z Ludwikiem. W 1678 król z własnej inicjatywy nadał Franciszce tytuł Markizy Maintenon. Wkrótce tytuł ów zaczęto na dworze ironicznie przeinaczać na "Madame Le Maintenant", co brzmi w języku francuskim identycznie, a w wolnym przekładzie oznacza "Pani Na Teraz". W 1680 zazdrosna i odrzucona markiza Montespan opuściła dwór królewski. Tymczasem wszyscy polubili nową kochankę króla, nawet królowa Maria Teresa Hiszpańska otwarcie deklarowała, że nigdy nie była tak dobrze traktowana jak obecnie dzięki Franciszce. Ostatecznie królowa Maria Teresa zmarła w ramionach kochanki swojego męża, w 1683.

Francoise Aubigne 1.jpg

W zimie 1685/1686 Franciszka poślubiła sekretnie króla Francji. Ślubu udzielił Harlay, arcybiskup Paryża; obecni byli jedynie spowiednik królewski - Père la Chaise i markiz de Montchevreuil. Małeństwo to tak naprawdę zaszkodziło Franciszce. Nie mogła się z nim afiszować, ponieważ to zaszkodziłoby splendorowi królestwa. Uznano zatem, że jest fałszywa, że tylko udaje, że jest religijna. Ta jednak za namową stronnictwa pobożnego pozostała w tej "krępującej sytuacji". Stronnictwo wmówiło jej, że musi pozostać żoną monarchy aby ten ponownie nie zszedł na drogę grzechu i nie znalazł sobie nowej kochanki. Ponieważ para młoda pochodziła z zupełnie innych warstw społecznych, Franciszka nie mogła zostać koronowana na królową Francji (był to związek morganatyczny). Franciszka i Ludwik XIV nie mieli dzieci.

Po śmierci Ludwika XIV musiała natychmiast opuścić Wersal, ponieważ nie była lubiana przez nowego regenta. Zmarła w szkole dla dziewcząt, którą sama założyła.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]