Masakra na Chios

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
State Flag of Greece (1863-1924 and 1935-1970).svg Wojny grecko-tureckie Flag of the Ottoman Empire.svg

Wojna grecko-turecka (1821-1832) - Gravia (1821) - Chios (1822) - Missolungi (1825-1826) - Navarino (1827) - Wojna grecko-turecka (1897) - Livadeia (1897) - Sarantaporo (1912) - Pente Pigadia (1912) - Sorovich (1912) - Elli (1912) - Korytsa (1912) - Lemnos (1913) - Bizani (1913) - Wojna grecko-turecka (1919-1922) - Aydin (1919) - Gediz (1920) - Sakarya (1921) - İnönü (1921) - İnönü II (1921) - Eskişehir (1921) - Dumlupinar (1922)

Masakra na Chios, obraz Eugène Delacroix

Masakra na Chios – rzeź greckiej ludności wyspy Chios dokonana w marcu i kwietniu 1822 przez wojska imperium osmańskiego, w wyniku której zginęło ponad 20 tysięcy ludzi, a 50–60 tysięcy uprowadzono w niewolę[1].

Przyczyny i skutki masakry[edytuj | edytuj kod]

W 1821 r. wybuchło powstanie ludności greckiej przeciwko władzy osmańskiej, poprzedzone wystąpieniem Filiki Eteria w krajach rumuńskich, które przekształciło się w wojnę o wyzwolenie Grecji. Towarzyszyły temu liczne masakry ludności cywilnej po obu stronach, w tym w 1821 masakry ludności tureckiej i żydowskiej w Navarino i Tripolista dokonane przez powstańców greckich i greckich mieszkańców (w Navarino zmasakrowano Turków, pomimo kapitulacji miasta i zapewnień danych przez Greków, że ludność cywilna muzułmańska będzie mogła opuścić miasto). Greccy mieszkańcy Chios także przyłączyli się do powstania.

Kiedy armia turecka w następnym roku zaczęła odnosić sukcesy, zajęła Chios. Gdy Turcy wtargnęli na wyspę, Grecy chcąc się ratować daremnie usiłowali się poddać, wychodząc na spotkanie oddziałów tureckich z uroczystą procesją. Turcy nie okazali łaski i rozpoczęła się rzeź wyspy, która trwała przez cały kwiecień 1822. Zginęło ponad 20 tysięcy ludzi, głównie mężczyzn, a głowy ich układano w piramidy. Liczbę uprowadzonych w niewolę, wśród nich większość młodych dziewcząt i kobiet ocenia się na 50–60 tysięcy. Skutkiem masakry było wyludnienie wyspy. Hekatomba ludności wyspy wstrząsnęła całą ówczesną Europą i spowodowała masowe poparcie dla niepodległościowych dążeń Greków.

Masakra w sztuce[edytuj | edytuj kod]

Rzeź na Chios została upamiętniona na słynnym obrazie Masakra na Chios autorstwa Eugène Delacroix, a także w literaturze przez wiersze Victora Hugo w cyklu Les Orientales (Poematy Wschodnie, 1829), m.in. wiersz L'enfant (Dziecko).

Przypisy

  1. Ludwik Bazylow Historia Powszechna 1789–1918, s. 401.