Melpomene (mitologia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Melpomene, muza tragedii, marmurowa kopia rzymska z II wieku n.e. według oryginału greckiego, Muzeum Pio-Clementino (Muzea Watykańskie)

Melpomene (także Melpomena, „Śpiewająca”; gr. Μελπομένη Melpoménē, łac. Melpomene, ‘Śpiewaczka’; od gr. mélpein ‘śpiewać’) – w mitologii greckiej muza tragedii[a][1].

Uchodziła za córkę boga Zeusa i tytanidy Mnemosyne oraz za siostrę: Erato, Euterpe, Kalliope, Klio, Polihymnii, Talii, Terpsychory i Uranii[1][2][3]. Według jednej z wersji miała z bogiem Acheloosem córki – syreny[4].

Była jedną spośród dziewięciu muz olimpijskich (przebywały na Olimpie), które należały do orszaku boga Apollina (Apollon Musagetes), ich przewodnika[3][5][6]. Wraz ze swoimi siostrami uświetniała śpiewem biesiady bosko-ludzkie (m.in. zaślubiny Tetydy i Peleusa oraz Harmonii i Kadmosa), a także uczty olimpijskie samych bogów[1][3].

W sztuce przedstawiana jest zwykle jako kobieta oparta o skałę lub maczugę, z maską tragiczną w ręce i wieńcem z winorośli na głowie – atrybutami symbolizującymi dziedzinę sztuki, której patronowała[1][5][7][8].

Imieniem muzy została nazwana jedna z planetoid – (18) Melpomene.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Zadanie (rola) jakie Melpomene wyznaczono ostatecznie w późnym okresie starożytności.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Wyżyna olimpijska. W: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian. Warszawa: Świat Książki, 2003, s. 145–147. ISBN 83-7391-077-8.
  2. Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 279. ISBN 80-8046-098-1. (słow.); polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
  3. 3,0 3,1 3,2 Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 241–242. ISBN 83-04-04673-3.
  4. Pierre Grimal, op.cit., s. 2. ISBN 83-04-04673-3.
  5. 5,0 5,1 Mity o bogach. W: Michał Pietrzykowski: Mitologia starożytnej Grecji. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1979, s. 163–164. ISBN 83-221-0111-2.
  6. Oskar Seyffert: Dictionary of Classical Antiquities, 1894, s. 404: Musagetes (ang.). ancientlibrary.com. [dostęp 2011-03-22].
  7. Vojtech Zamarovský, op.cit., s. 293–294. ISBN 80-8046-098-1.
  8. Bogowie olimpijscy. W: Jan Parandowski: Mitologia. Wierzenia i podania Greków i Rzymian. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1989, s. 53. ISBN 83-210-0677-9.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Aaron J. Atsma: Melpomene (ang.). theoi.com. [dostęp 2010-01-17].
  2. Melpomene (ang.). mythindex.com. [dostęp 2010-04-26].
  3. Hezjod: Teogonia. Sandomierz: Armoryka, 2010. ISBN 83-62173-44-0.
  4. Mała encyklopedia kultury antycznej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1990, s. 471. ISBN 83-01-03529-3.
  5. Carlos Parada: Melpomene (Muses) (ang.). maicar.com. [dostęp 2010-11-13].
  6. Oskar Seyffert: Dictionary of Classical Antiquities, 1894, s. 388: Melpomene (ang.). ancientlibrary.com. [dostęp 2011-03-22].
  7. Oskar Seyffert: Dictionary of Classical Antiquities, 1894, s. 405: Muses (ang.). ancientlibrary.com. [dostęp 2011-01-10].
  8. William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Melpomene (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-05].
  9. Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Melpomene (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-05].