Methemoglobinemia
| Methemoglobinemia | |||
| Methemoglobinaemia | |||
|
|||
Methemoglobinemia (łac. methaemoglobinaemia, ang. methaeminoglobinaemia) – choroba polegająca na występowaniu hemoglobiny, której cząsteczka hemu zawiera żelazo na +3 stopniu utlenienia zamiast na +2, co skutkuje utratą zdolności do przyłączania i przenoszenia tlenu. W zależności od stopnia nasilenia, może nie powodować żadnych objawów lub w przypadkach zawartości methemoglobiny powyżej 70% może powodować zgon. W przypadku stężenia methemoglobiny powyżej 1,5 g/l chorobie towarzyszy sinica.
Spis treści |
Przyczyny [edytuj]
Przyczyny choroby można podzielić na wrodzone i nabyte:
- wrodzone
- niedobór reduktaz methemoglobiny (najczęściej reduktaza cytochromu b5)
- nieprawidłowa budowa cząsteczki hemoglobiny (np. hemoglobina M)
- nabyte
- spowodowana przez leki:
- spowodowana przez środki chemiczne
Objawy chorobowe [edytuj]
Jak wspomniano, objawy zależą od stężenia methemoglobiny. W lżejszych przypadkach poza występującą sinicą nie występują inne objawy. W ten sposób przebiegają postaci wrodzone choroby. W przypadkach nabytych, najczęściej powstających w wyniku zatruć, występują następujące objawy:
- poziom methemoglobiny (MetHb) poniżej 40% – brak objawów
- poziom MetHb 40 – 50% – męczliwość, duszność przy wysiłku, przyspieszenie akcji serca, ból głowy, zawroty głowy
- poziom MetHb 50 – 60% – senność lub śpiączka
- poziom MetHb powyżej 60% – pogłębienie śpiączki, zgon
W badaniach dodatkowych stwierdza się niedokrwistość hemolityczną oraz ciałka Heinza w erytrocytach (erytrocyty przyjmują postać pierścionka z oczkiem). Inkubacja z błękitem metylenowym pozwala na rozróżnienie postaci wrodzonych. W przypadku niedoboru reduktaz zachodzi szybka redukcja methemoglobiny pod wpływem błękitu, natomiast w przypadku występowania hemoglobiny M – redukcja nie zachodzi.
Leczenie [edytuj]
Z uwagi na odmienne mechanizmy powstania, leczenie postaci wrodzonej i nabytej różni się od siebie.
- postać wrodzona – stosuje się:
- postaci nabyte
- odstawienie substancji powodującej powstanie MetHb
- błękit metylenowy
- komora hiperbaryczna
- wymienne przetoczenie krwi
- cymetydyna w przypadkach wywołanych przez dapson
Profilaktyka [edytuj]
Unikanie substancji chemicznych i leków mogących wywołać powstanie MetHb.
Methemoglobinemia u zwierząt [edytuj]
Do rozwoju methemoglobinemii może dochodzić również u zwierząt. Szczególnie często zdarza się po spożyciu cebuli z uwagi na dwusiarczki, które powstają w procesach metabolicznych w świetle przewodu pokarmowego. Spożycie cebuli w ilości większej niż 0,5% masy ciała zwierzęcia może doprowadzać do śmierci. Szczególnie wrażliwe na zatrucie cebulą są koty[3].
Przypisy
- ↑ Panadol
- ↑ Co w wodzie piszczy.. hydroter.republika.pl. [dostęp 2013-01-16]. [zarchiwizowane z adresu 2009-06-01].
- ↑ Klinika Weterynaryjna THERIOS – zatrucie cebulą
Bibliografia [edytuj]
"Choroby wewnętrzne" pod red. A. Szczeklika, str. 1454 – 1455 ISBN 83-7430-069-8