Moby Dick (utwór Led Zeppelin)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Moby Dick
Utwór z repertuaru grupy Led Zeppelin
z albumu 'Led Zeppelin II'
Wydany 22 października 1969
Nagrywany 1969
Gatunek hard rock
Długość 4:21
Twórca Bonham/Jones/Page
Producent Jimmy Page
Utwór po utworze

Moby Dick” – utwór instrumentalny angielskiego zespołu rockowego Led Zeppelin, z albumu Led Zeppelin II, który wydany został w roku 1969[1].

Tytuł utworu[edytuj | edytuj kod]

Nazwa publikacji jest hołdem dla tytułowego bohatera – białego kaszalota, z powieści Moby Dick, napisanej przez Hermana Melvilla[2]. Według żony perkusisty – Pat, ich syn Jason często prosił tatę o zagranie „tego długiego kawałka”. Kiedy John zapytał dlaczego, chłopiec odpowiedział „Jest długi jak Moby”.

Geneza instrumentalu[edytuj | edytuj kod]

Na kształt „Moby Dicka” swój wpływ mieli tacy perkusiści jak Joe Morello – utwór „Castilian Drums”[3], a szczególnie wersja live z albumu At Carnegie Hall – oraz Ginger Baker z utworem „Toad”[4]. Wykorzystano tu m.in. takie techniki jak granie gołymi dłońmi, triole pomiędzy rękami a stopą, a także podwójne uderzenia w bęben taktowy. Wszystkie te elementy pojawiają się w wymienionych powyżej utworach – oba zawierają też długie perkusyjne solo. Wpływ na utwór miał również Ed Cassidy ze swoim utworem „It's All the Same”, nagranym z zespołem Spirit[5].

Riff gitarowy jest bardzo podobny do tego z utworu formacji Yardbirds – „I'm Not Talking”, oraz do „The Girl I Love She Got Long Black Wavy Hair”, z albumu Led Zeppelin BBC Sessions[6]. Solo perkusyjne Bonhama było często grane podczas koncertów Led Zeppelin od roku 1968 – stanowił modelowy pokaz jego gry – aż do roku 1977. W latach 1968–69 nosił nazwę „Pat's Delight” (odniesienie do żony Bonhama), w okresie 1969–1975 był to „Moby Dick”, a podczas amerykańskiej trasy koncertowej w 1977, nazywano go „Over the Top” – wówczas zaczynał się on riffem do „Out on the Tiles”, które później przechodziło w długie solo perkusyjne[7].

Ostateczny kształt instrumentalu – jaki znalazł się na drugiej płycie studyjnej Led Zeppelin – utwór uzyskał po tym, jak Page wielokrotnie zastając Bonhama jammującego samotnie grającego w studio, nagrał fragmenty jego popisów, następnie montując wszystko w całość[8].

Na koncertach[edytuj | edytuj kod]

Przy wykonywaniu tego utworu nie brał udziału wokalista Robert Plant – podczas koncertów zapowiadał tylko Bonhama przed zagraniem utworu[9]. Gitara i bas pomagały mu tylko na samym początku i samym końcu, gdzie pozostała część to wyłącznie solo Bonhama.

Podczas koncertów, solo Bonhama trwało od 12., aż do 30. minut[10]. W tym czasie reszta zespołu opuszczała scenę po wspólnym zagraniu wstępu. Podczas gry Bonham często odstawiał pałki, albo rzucał je w publiczność i grał dalej gołymi rękami (czasem aż do krwi). Swego czasu zdarzyło się, że grał on rękami, ponieważ podczas eksplozywnej gry muzyk połamał pałeczki.

Wersje na żywo „Moby Dicka” można usłyszeć na albumach How the West Was Won (o długości 19:20, z Long Beach Arena z roku 1972), oraz na filmie-koncercie The Song Remains the Same, a także na towarzyszącej mu ścieżce dźwiękowej. Na Led Zeppelin DVD pojawiła się 15. minutowa wersja z koncertu w Royal Albert Hall w 1970.

Inne wersje[edytuj | edytuj kod]

Jimmy Page tak zmiksował „Moby Dicka”, aby gładko przechodził w utwór „Bonzo's Montreux” na albumie Led Zeppelin Boxed Set, wydanym w roku 1990[11].

Dread Zeppelin nagrał wersję tego utworu na swoim albumie Un-Led-Ed[12].

Nawiązania do utworu[edytuj | edytuj kod]

W połowie lat '70 w USA Moby Dick stanowił utwór przewodni w kampanii przeciwko śmieceniu.[potrzebne źródło]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Moby Dick by Led Zeppelin (ang.). secondhandsongs.com. [dostęp 2014-07-23].
  2. John Bonham Biography (ang.). johnbonham.co.uk. [dostęp 2014-07-23].
  3. Geoff Nicholls: Tribute: Joe Morello Interview (ang.). musicradar.com, 2011-03-15. [dostęp 2014-07-23].
  4. George Case: Led Zeppelin FAQ: All That's Left to Know About the Greatest Hard Rock Band of All Time ["Moby Dick" (Bonham-Jones-Page)]. Milwaukee: Backbeat Books, 2011.
  5. Zmarł Ed Cassidy - bębniarz Spirit (pol.). magazynperkusista.pl, 2012-12-07. [dostęp 2014-07-23].
  6. Led Zeppelin (ang.). W: BBC Sessions (Atlantic 97) Rating: A- [on-line]. sfloman.com. [dostęp 2014-07-23].
  7. April 17, 1977 (ang.). ledzeppelin.com. [dostęp 2014-07-23].
  8. Moby Dick by Led Zeppelin (ang.). songfacts.com. [dostęp 2014-07-23].
  9. Fun Trivia: L : Led Zeppelin (ang.). funtrivia.com. [dostęp 2014-07-23].
  10. 'Moby Dick' (1969) (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2014-07-23].
  11. Zeppelin: Moby Dick/Bonzo's Montreux (ang.). thegearpage.net. [dostęp 2014-07-23].
  12. Dread Zeppelin – Un-Led-Ed (ang.). discogs.com. [dostęp 2014-07-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Led Zeppelin: Dazed and Confused: The Stories Behind Every Song, by Chris Welch, ISBN 1-56025-818-7
  • The Complete Guide to the Music of Led Zeppelin, by Dave Lewis, ISBN 0-7119-3528-9