Muzy

Muzy

Muzy (lm gr. Μοῦσαι Moúsai, łac. Musae, lp gr. Μούσα Moúsa, łac. Musa) – w mitologii greckiej boginie sztuki i nauki.

Początkowo była jedna – opiekunka aojdów, muza pamięci, później trzy: Aoede (śpiew i poezja), Melete (nauka, praca) i Mneme (pamięć, wspomnienia). W Delfach nosiły one inne nazwy – była Nete, Mesi i Hypate, które są również nazwami trzech antycznych muzycznych strun liry. U Homera jest ich jednak już 9 – są one córkami Zeusa i Mnemosyne. U Hezjoda są córkami Matki Ziemi i Powietrza. Wszystkie muzy miały zdolność wieszczenia i występowały w orszaku Apollina, ich przewodnika. Ośrodkiem kultu muz był Parnas i Helikon w Beocji (muzy helikońskie).

• Kalliope – poezja epicka oraz filozofia i retoryka, przedstawiano ją z tabliczką i rylcem
• Klio – historia, przedstawiano ją ze zwojem papirusu
• Erato – poezja miłosna, przedstawiano ją z kitarą
• Euterpe – poezja liryczna, gra na flecie, przedstawiano ją z aulosem
• Melpomene – tragedia i śpiew, przedstawiano ją z maską tragiczną
• Polihymnia – poezja chóralna, pantomima, przedstawiano ją zawsze głęboko zamyśloną, bez atrybutu
• Talia – komedia, przedstawiano ją z maską komiczną
• Terpsychora – taniec, przedstawiano ją z lirą i plektronem
• Urania – astronomia i geometria, przedstawiano ją z cyrklem i kulą ziemską

Film lub twórczość filmową określa się mianem „dziesiątej muzy”, zaś telewizję – „jedenastej muzy”.

Zobacz też

Informacje w siostrzanych projektach

 Ilustracje i media  w Wikimedia Commons
 Definicje słownikowe  w Wikisłowniku
 Teksty źródłowe  w Wikiźródłach
 Cytaty  w Wikicytatach

• kameny
• Pierydy

Bibliografia

1. Aaron J. Atsma: Mousai (ang.). W: The Theoi Project: Greek mythology. Exploring mythology in classical literature and art. [on-line]. 2000–2011. [dostęp 2010-11-19].
2. Muses (ang.). W: Greek myth index [on-line]. 2007. [dostęp 2010-11-19].
3. Hezjod: Teogonia. Sandomierz: Armoryka, 2010. ISBN 83-62173-44-0.
4. Carlos Parada: Muses (ang.). W: Greek Mythology Link [on-line]. [dostęp 2010-11-19].
5. William Smith: Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology, 1867: Musae (ang.). W: The Ancient Library. The complete classics bookshelf on the web. [on-line]. 2005. [dostęp 2010-11-19].