Nałużyn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Nałużyn
Leea philippinensis
Leea philippinensis
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd winoroślowce
Rodzina winoroślowate
Rodzaj nałużyn
Nazwa systematyczna
Leea D. van Royen ex Linnaeus
Syst. Nat. ed. 12. 2: 627. 15-31 Oct 1767; Mant. 17, 124. 15-31 Oct 1767[2]
Typ nomenklatoryczny
L. aequata L.[2]
Synonimy

Nalagu Adanson.[3]

"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Nałużyn[4] (Leea) – rodzaj roślin z rodziny winoroślowatych (Vitaceae), czasem wyodrębniany w monotypową rodzinę nałużynowate Leeaceae Dumortier. Obejmuje 34 gatunki występujące głównie w Azji południowo-wschodniej sięgając do Australii, dwa gatunki rosną w tropikalnej Afryce i na Madagaskarze[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Krzewy lub małe drzewa, rzadko okazałe byliny. Pędy nie posiadają wąsów czepnych jak inne winoroślowate, za to bywają pokryte rzędami kolców[3].
Liście
Pojedyncze, trójlistkowe lub pierzasto złożone. Przylistki okazałe. Brzeg blaszki liściowej jest piłkowany lub ząbkowany, z gruczołkami na końcach ząbków. Wielokomórkowe gruczoły znajdują się zwykle także na dolnej stronie liści[3].
Kwiaty
Obupłciowe, 5-krotne (rzadko 4-krotne) zebrane są we wzniesione lub zwisające kwiatostany. Kielich dzwonkowaty z trójkątnymi szczytami działek zakończonymi gruczołkami. Pręcików 5 lub 4, słupek górny, złożony z 2-3 owocolistków (rzadko 5), częściowo pogrążony w dysku kwiatowym. Szyjka słupka wydłużona, zakończona jest dyskowatym lub główkowatym znamieniem[3].
Owoc
Jagoda, rzadko owoc suchy, zwykle zaokrąglony, purpurowy, pomarańczowy lub czarny[3].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Jedyny rodzaj z podrodziny Leeoideae Burmeister (w niektórych ujęciach wyodrębnianej jako nałużynowate Leeaceae Dumortier[3]) z rodziny winoroślowatych (Vitaceae). Rodzaj stanowi grupę siostrzaną dla pozostałych winoroślowatych[1].

Gatunki (wybór nazw akceptowanych według The Plant List)[5]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2012-02-01].
  2. 2,0 2,1 Index Nominum Genericorum (ING) (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2012-02-01].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Zhiduan Chen & Jun Wen: Leeaceae (ang.). W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2012-02-01].
  4. Nazwa polska według Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyż̇szych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900, s. 331. (pol.)
  5. Leea (ang.). W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2012-02-01].