Nadwodnik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Nadwodnik
Nadwodnik sześciopręcikowy
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd malpigiowce
Rodzina nadwodnikowate
Rodzaj nadwodnik
Nazwa systematyczna
Elatine L.
Sp. Pl. 367. 1753
Typ nomenklatoryczny
Elatine hydropiper L.[2]
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Nadwodnik (Elatine L.) – rodzaj roślin z rodziny nadwodnikowatych (Elatinaceae Dumort.). Obejmuje co najmniej 28 gatunków[3] spotykanych na wszystkich kontynentach[4]. Występują w ekosystemach wodnych i związanych z wodami (brzegi, tereny podmokłe, wysychające zbiorniki)[5].

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Gatunki z rodzaju rozprzestrzenione są na wszystkich kontynentach (z wyjątkiem Antarktydy), jednak na ogół mają rozproszone stanowiska. W Ameryce Północnej i Azji występuje po 14 gatunków, w Europie – 13, w Afryce 8, w Ameryce Południowej – 7, w Australii – 1[4]. W Polsce stwierdzono obecność 4 gatunków[6]:

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Rośliny jednoroczne o pędach pokładających się lub płożących i ukorzeniających w węzłach[5].
Liście
Naprzeciwległe lub okółkowe, krótkoogonkowe, o niewielkiej blaszce liściowej i zwykle całobrzegie[5].
Kwiaty
Bardzo drobne, rozwijają się zwykle pojedynczo w węzłach. Działki kielicha 2-4, są zrośnięte u nasady, błoniaste i nieco zaostrzone na końcach. Płatki korony w liczbie 2-4 są dłuższe od działek, mają tępe końce. Pręciki występują w liczbie dwukrotnie większej od liczby płatków, bądź zredukowane są tylko do jednego. Zalążnia jest kulistawa, 2–4-komorowa i zawiera liczne zalążki. Szyjki słupka w liczbie odpowiadającej liczbie komór, zakończone są główkowatymi znamionami[5].
Owoce
Błoniaste torebki z 2–4 przegrodami. Zawierają nasiona owalne, wygięte, także podkowiasto. Powierzchnia nasion siateczkowata, z zagłębieniami heksagonalnymi lub eliptycznymi[5].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Homonimy taksonomiczne[2]

Elatine J. Hill = Kickxia Dumort.

Synonimy taksonomiczne[2]

Alsinastrum Quer y Martínez, Hydropiper (Endlicher) Fourreau, Ilyphilos Lunell, Potamopitys Adanson, Rhizium Dulac, Willisellus S. F. Gray

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Rodzaj siostrzany dla Bergia w obrębie rodziny nadwodnikowatych (Elatinaceae), która wchodzi w skład obszernego rzędu malpigiowców (Malpighiales), należącego do kladu różowych w obrębie okrytonasiennych[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Theanae R. Dahlgren ex Reveal, rząd nadwodnikowce (Elatinales Nakai), rodzina nadwodnikowate (Elatinaceae Dumort., podrodzina Elatinoideae Eaton, plemię Elatineae Bartl., rodzaj nadwodnik (Elatine L.)[7].

Inne gatunki[3]

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie gatunki występujące w Polsce objęte są częściową ochroną gatunkową.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-12-18].
  2. 2,0 2,1 2,2 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-30].
  3. 3,0 3,1 Elatine. W: The Plant List (2013). Version 1.1. [on-line]. [dostęp 2014-06-08].
  4. 4,0 4,1 Hamid Razifard: Elatine L. Website. [dostęp 2014-06-08].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Elatine Linnaeus. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-06-08].
  6. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  7. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Elatine (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-30].