Najib Tun Razak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Najib Tun Razak
Dato Sri Mohd Najib Tun Razak.JPG
Data i miejsce urodzenia 23 lipca 1953
Kuala Lipis
Malezja Premier Malezji
Przynależność polityczna Zjednoczona Malezyjska Organizacja Narodowa (UNMO)
Okres urzędowania od 3 kwietnia 2009
Poprzednik Abdullah Ahmad Badawi
Malezja Wicepremier Malezji
Okres urzędowania od 7 stycznia 2004
do 3 kwietnia 2009
Poprzednik Abdullah Ahmad Badawi
Następca Muhyiddin Yassin
Malezja Minister finansów
Okres urzędowania od 17 września 2008
do 3 kwietnia 2009
Poprzednik Abdullah Ahmad Badawi
Malezja Minister obrony
Okres urzędowania od 1999
do 17 września 2008
Poprzednik Mahathir bin Mohamad
Następca Abdullah Ahmad Badawi
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Najib Tun Razak (ur. 23 lipca 1953, w Kuala Lipis, stan Pahang) – malezyjski polityk, wicepremier Malezji od 7 stycznia 2004, minister obrony, minister finansów od 17 września 2008, minister obrony w latach 20042008. Przewodniczący Zjednoczonej Malezyjskiej Organizacji Narodowej (UNMO, United Malays National Organisation) od 26 marca 2009. Premier Malezji od 3 kwietnia 2009.

Edukacja i życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Najib Razak jest najstarszym spośród sześciu synów Tun Abdul Razaka, drugiego premiera Malezji. Kształcił się w St. John Institution w Kuala Lumpur, a następnie w Malvern College w hrabstwie Worcestershire w Wielkiej Brytanii oraz na Uniwersytecie w Nottingham, na którym w 1974 ukończył studia ekonomiczne.

Najib Tun Razak ma czterech synów i cztery córki. Jego pierwszą żoną była Tengku Puteri Zainah Tengku Eskandar. Obecnie jest żonaty z Datin Seri Rosmah Mansor.

Kariera polityczna[edytuj | edytuj kod]

Najib Tun Razak jako minister obrony, Waszyngton, 2002

W 1976, w wieku zaledwie 23 lat, zasiadł z ramienia UNMO w Dewan Rakat, niższej izbie malezyjskiego parlamentu. Mandat objął w wyniku śmierci swojego ojca. W parlamencie zasiada do chwili obecnej, reprezentując przez cały czas okręg Pekan.

Początkowo Najib pełnił funkcję szefa młodzieżówki UNMO w okręgu Pekan, jednak z czasem piął się w górę w hierarchii partyjnych stanowisk. W 1981 wszedł w skład Rady Najwyższej UNMO, w 1982 został wiceprzewodniczącym młodzieżówki UNMO, a w 1988 jej przewodniczącym. W 1993 został mianowany jednym z sześciu wiceprzewodniczących partii. Stanowisko to utrzymał w czasie w kongresów partii w 1993, 1996 i w 2000. 29 marca 2009 na kongresie UNMO został wybrany przewodniczącym partii.

Minister[edytuj | edytuj kod]

W trakcie swej kariery politycznej Najib wielokrotnie wchodził w skład gabinetu. Po raz pierwszy, w 1978 w wieku zaledwie 25 lat, objął funkcję wicepremiera ds. energii, telekomunikacji i poczty w rządzie premiera Husseina Onna. W 1980 został mianowany wiceministrem edukacji, a w 1981 wiceministrem finansów. W latach 19821986 zajmował stanowisko ministra edukacji w gabinecie premiera Mahathira bin Mohamada, a następnie w latach 19861987 ministra kultury, młodzieży i sportu. W tym czasie Malezja zajęła pierwsze miejsce w klasyfikacji medalowej na Igrzyskach Azji Południowo-Wschodniej (Southeast Asian Games). Najib opracował również Narodowy Program ds. Sportów oraz wprowadził nagrody finansowe dla medalistów igrzysk olimpijskich.

Od 1990 do 1995 pełnił funkcję ministra obrony. Jako minister, rozpoczął program modernizacji sił zbrojnych, idący w kierunku zmniejszenia ich liczebności i podniesienia skuteczności działania. W armii przeprowadzono wymianę sprzętu, zakupiono samoloty MIG 29 i Boeing F18 oraz stworzono nowy system radarowy.

W latach 19951999 jako minister edukacji, Najib przeprowadził szereg reform w szkolnictwie. Najważniejszą z nich był The Education Act 1996, dostosowujący szkolnictwo do wymogów rynku.

Od 1999 do 17 września 2008 Najib ponownie pełnił funkcję ministra obrony. 7 stycznia 2004 został mianowany przez premiera Abdullaha Ahmada Badawiego wicepremierem w jego rządzie. Jako minister obrony, w 2003 stworzył program Malaysian National Service (Malezyjska Służba Narodowa), program trzymiesięcznej służby wojskowej dla 17-latków, propagujący ideę braterstwa bez względu na rasę i pochodzenie etniczne[1]. Zakupił dla armii nowe rosyjskie samoloty bojowe Suchoj Su-30MKM, polskie czołgi, francuskie okręty podwodne dla marynarki i system obrony powietrznej krótkiego zasięgu Jernas.

Najib Tun Razak, Waszyngton, 2002

17 września 2008 został mianowany ministrem finansów w gabinecie Abdullaha Ahmada Badawiego.

Z powodu spadku popularności premiera Badawiego i słabego wyniku wyborczego, w 2008 w szeregach partii zaczęły pojawiać się głosy, nawołujące go do rezygnacji ze stanowiska lidera UNMO i premiera Malezji. Naturalnym jego następcą wydawał się być Najib Tun Razak. W kwietniu 2008 premier Badawi wskazał Najiba jako swego potencjalnego następcę[2][3]. 10 lipca 2008 premier Badawi ogłosił prawdopodobne ustąpienie ze stanowiska szefa partii i rządu w czerwcu 2010 i przekazanie władzy Najibowi. We wrześniu 2008 ogłosił jednak, że z władzy zrezygnuje być może już wcześniej niż w 2010. 8 października 2008 Badawi, ostatecznie zadeklarował że z urzędu premiera zrezygnuje w marcu 2009[4].

26 marca 2009 podczas Kongresu UNMO Najib Tun Razak został wybrany przewodniczącym partii[5].

3 kwietnia 2013 złożył wniosek do króla Tuanku Abdul Halima o rozwiązanie parlamentu. Najib miał konstytucyjny obowiązek rozpisania wyborów powszechnych w kwietniu, kiedy wygasa pięcioletni mandat rządzącej koalicji Front Narodowy. Jednak notowania koalicji Frontu Narodowego spadały, więc premier skorzystał z prawa rozwiązania parlamentu na co zezwala konstytucja[6].

Premier[edytuj | edytuj kod]

2 kwietnia 2009 premier Abdullah Ahmad Badawi złożył dymisję na ręce króla Mizana Zainala Abidina, wysuwając jednocześnie kandydaturę Najiba Tuna Razaka na swojego następcę[7]. Król zaakceptował jego kandydaturę i 3 kwietnia 2009 Najib Tun Razak został zaprzysiężony na stanowisku premiera Malezji[8][9].

Przypisy

  1. Malaysia's 3-month national service a flop?, Asia Times, 4 maja 2004.
  2. Malaysian PM hints at hand-over, BBC News, 12 kwietnia 2008.
  3. Malaysia's government blueprint for political succession grows clearer, International Herald Tribune , 7 kwietnia 2008.
  4. Badawi to step down as Malaysia's PM in March, ABC Radio Australia, 9 października 2008.
  5. Najib declared as new UMNO President, People's Daily Online, 26 marca 2009.
  6. Malaysia PM dissolves parliament, Al Dżazira, 3 kwietnia 2013.
  7. Malaysian PM has audience with Supreme Head to relinquish post, People's Daily Online, 2 kwietnia 2009.
  8. Najib sworn in as Malaysia's new prime minister, People's Daily ONline, 3 kwietnia 2009.
  9. Najib appointed new Malaysian PM, BBC News, 2 kwietnia 2009.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]