Natura

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy świata przyrody. Zobacz też: inne znaczenia słowa Natura.
Mgławica Kraba widziana w podczerwieni przez SST
Wodospad Hopetoun Falls w Australii

Natura (przyroda) – w najszerszym znaczeniu wszechświat, rzeczywistość. Termin ten obejmuje także zjawiska fizyczne oraz życie – bez uwzględnienia wytworów i oddziaływania ludzi[1][2].

Wszechświat[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Wszechświat.

Wszechświat w kosmologii to nazwa oznaczająca czasoprzestrzeń, która zawiera wszystkie obiekty materialne i energię, dostępne do obserwacji metodami bezpośrednimi lub pośrednimi poprzez teleskopy i inne przyrządy obserwacyjne. Według stany wiedzy na 2008 słowo wszechświat jest dla naukowców dwuznaczne. Zgodnie z ogólnie przyjętą teorią względności i opartej na niej teorii Wielkiego Wybuchu wiek Wszechświata szacuje się na 13,7 miliardów lat. Dla niektórych kosmologów obserwacyjnych, jest to sfera o promieniu około 4 × 1026 m (50 mld lat świetlnych), z nami w centrum, a pojęcie ogólnej czasoprzestrzeni nie ma sensu. Dla niektórych fizyków teoretycznych, Wszechświat jest czasoprzestrzenią według modelu Wielkiego Wybuchu w małej skali (8 × 1026 m). Obecne pomiary jednorodności promieniowania tła wskazują, że Wszechświat jest prawdopodobnie płaski i będzie rozprzestrzeniał się w nieskończoność. Powszechnie dziś przyjętym modelem powstania i ewolucji Wszechświata jest model Wielkiego Wybuchu.

Astronomowie mówią również o wielu wszechświatach, a jedynym domniemanym, empirycznym potwierdzeniem ich istnienia ma być funkcja falowa Wszechświata, zaproponowana przez astrofizyka i kosmologa Stephena Hawkinga – chociaż nie jest to zgodne z przedstawioną powyżej definicją. Mają wtedy na myśli wszechświaty, które (być może) istnieją w innej czasoprzestrzeni, np. postawiono hipotezę, że każda czarna dziura jest zalążkiem nowego wszechświata. W tym sensie można więc mówić o wieloświecie (lub metawszechświecie) zawierającym wszystkie wszechświaty. O tę hipotezę oparta jest inna teoria powstania Wszechświata – teoria Wielkiej Kraksy.

Ziemia[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Ziemia.

Ziemia - trzecia w kolejności, licząc od Słońca, piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Jest największą z planet skalistych w Układzie Słonecznym, a także jak dotychczas jedynym znanym miejscem występowania życia. Wokół Ziemi krąży jeden naturalny satelita - Księżyc oraz prawdopodobnie dwa księżyce pyłowe (księżyce Kordylewskiego) i znaczna liczba sztucznych satelitów. Stałą, stabilną orbitę posiada także planetoida (3753) Cruithne, która pozostając w rezonansie z orbitą Ziemi przez niektórych jest uważana za drugi księżyc Ziemi.

Ziemia posiada masę i grawitację odpowiednią dla utrzymania atmosfery, chroniącej przed promieniowaniem jonizującym oraz własne pole magnetyczne chroniące przed wiatrem słonecznym. Oddalenie od Słońca jest właściwe dla utrzymania odpowiedniej temperatury. Uważa się, że czynniki te sprzyjały powstaniu życia na ziemi.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Zobacz hasło natura w Wikisłowniku