Nicholas Winton
| Nicholas Winton | |
 Nicholas Winton w Pradze w 2007 roku |
|
| Data i miejsce urodzenia | 19 maja 1909 Anglia |
| Odznaczenia | |
_rib.PNG){kind=small} _BAR.svg){kind=small}  |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Sir Nicholas George Winton (ur. 19 maja 1909) – Brytyjczyk, w roku 1939 zorganizował transport 669 żydowskich dzieci z okupowanych przez Niemców Czech do Wielkiej Brytanii. Winton znalazł domy dla dzieci. Operację w której wziął udział określa się mianem czeskiego Kindertransportu. Prasa w Wielkiej Brytanii określiła go mianem "Brytyjskiego Schindlera"[1]. Udział Wintona w ratowaniu Żydów pozostawał nieznany nawet dla najbliższych aż do roku 1988, kiedy jego żona odnalazła na strychu zapiski i dokumenty z tamtego okresu[2].
Spis treści |
Młodość [edytuj]
Winton pochodzi z żydowsko-niemieckiej rodziny. Jego rodzice przeszli jednak na chrześcijaństwo, a sam Winton został ochrzczony. Z powodu pochodzenia nie został nigdy odznaczony medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. W 1938 roku był maklerem giełdowym w Wielkiej Brytanii. Zamiast zaplanowanych wczasów na nartach w Szwajcarii, odwiedził swojego przyjaciela w Czechach. Tam zetknął się z Niemieckimi obozami pracy i tam narodził się pomysł aby ratować żydowskie dzieci znajdując im rodziny zastępcze w Wielkiej Brytanii[3].
Wyróżnienia i odznaczenia [edytuj]
- W 1983 roku otrzymał Order Imperium Brytyjskiego za pracę na rzecz Abbeyfield – organizacji charytatywnej pomagającej osobom w podeszłym wieku.
- W 1998 roku małżeństwo czeskich astronomów Jana Tichá i Miloš Tichý nazwało Jego imieniem planetoidę z grupy pasa głównego asteroid – (19384) Winton[4].
- W 1998 roku za swoją działalność w latach trzydziestych otrzymał od prezydenta Czech Vaclava Havla Order Tomasza Garrigue Masaryka IV klasy.
- W 2002 roku Elżbieta II nadała Mu tytuł szlachecki[5].
- W 2003 roku Winton otrzymał Pride of Britain Award za dokonania całego życia[6].
- W 2008 roku szkoła podstawowa w Czechach w miejscowości Kunžak została nazwana jego imieniem[7].
- W 2008 roku czeski rząd zgłosił kandydaturę Wintona do Pokojowej Nagrody Nobla[8].
- W 2010 roku Winton został mianowany przez rząd w Wielkiej Brytanii Brytyjskim Bohaterem Holokaustu[9].
Setne urodziny [edytuj]
W setną rocznicę urodzin – w 2009 roku – Sir Nicholas Winton odbył lot samolotem ultralekkim nad lotniskiem White Waltham. Samolot był pilotowany przez Judy Leden, córkę jednego z chłopców uratowanych podczas kindertransportu[10].
Pociąg Wintona [edytuj]
W dniu 1 września 2009 roku, specjalny "pociąg Wintona" wyruszył z głównego dworca kolejowego w Pradze. Pociąg składający się z lokomotywy i oryginalnych wagonów używanych w 1930 roku udał się do Anglii w wzdłuż trasy Kindertransportu. W pociągu jechało 190 osób[11] z których 22 w przeszłości jako dzieci zostali uratowani przez Wintona. Wszyscy zostali odebrani przez Sir Wintona na stacji w Maidenhead. Podróż odbyła się z okazji 70. rocznicy ostatniego Kindertransportu, który miał wyruszyć w dniu 3 września 1939 r., ale nigdy nie wyruszył z powodu wybuchu II wojny światowej. Wydarzenie to zostało upamiętnione posągiem Sir Wintona odsłoniętym na stacji kolejowej Maidenhead[12].
Kultura masowa [edytuj]
Na podstawie czeskiego epizodu życia Wintona zostały nakręcone 3 filmy:
- Wszyscy moi bliscy (Vsichni moji blízcí) (1999) w którym rolę Nicholasa Wintona odgrywał Rupert Graves[13]
- Nicholas Winton: Siła człowieczeństwa (Síla lidskosti – Nicholas Winton) (2002). Film zdobył nagrodę Emmy dla najlepszego filmu dokumentalnego w 2002 r.[14]
- Nickyho rodina (2011)[15]
O Wintonie traktuje również sztuka teatralna "Numbers from Prague", która była odgrywana w Cambridge, w Anglii w styczniu 2011 roku[16].
Przypisy
- ↑ BBC News, dostęp 4 września 2012
- ↑ Leisah Namm: Film documents 'power of good' (ang.). jewishaz.com, 2002-02-01. [dostęp 2012-03-01].
- ↑ BBC News, dostęp 4 września 2012
- ↑ Serwis NASA, dostęp 4 września 2012
- ↑ Biografia Nicholasa Wintona
- ↑ The Pride of Britain Awards, dostęp 4 września 2012
- ↑ Ministry of Defence & Armed Forces of the Czech Republic, dostęp 4 września 2012
- ↑ Informacja w serwisie BBC, dostęp 4 września 2012
- ↑ Oryginalnie opublikowano w The Telegraph. 9 marca 2010
- ↑ BBC News, dostęp 4 września 2012
- ↑ BBC News, dostęp 4 września 2012
- ↑ BBC News, dostęp 4 września 2012
- ↑ Wszyscy moi bliscy w serwisie Filmweb (1999)
- ↑ Nicholas Winton: Siła człowieczeństwa w serwisie Filmweb (2002)
- ↑ Nickyho rodina w serwisie Filmweb (2011)
- ↑ European Associacion for Jewish Culture, dostęp 4 września 2012
