Niełazowate
| Niełazowate | |
 Niełaz wielki |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki żyworodne |
| Szczep | ssaki niższe |
| Nadrząd | torbacze |
| Rząd | niełazokształtne |
| Rodzina | niełazowate |
| Nazwa systematyczna | |
| Dasyuridae[1] | |
| Goldfuss, 1820 | |
| Rodzaje | |
|
zobacz opis w tekście |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Niełazowate, workowce drapieżne (Dasyuridae) – rodzina torbaczy występujących w krainie australijskiej. Obejmuje gatunki drapieżne, według większości systematyków prymitywne ewolucyjnie. Blisko spokrewnione z nimi są owadożerne mrówkożerowate, według nowszej klasyfikacji (zobacz torbacze) zaliczane wraz z nimi do rzędu niełazokształtnych.
Niełazowate występują w różnych środowiskach Australii, Nowej Gwinei i Tasmanii. Budową zbliżone są do amerykańskich dydelfowatych. Ciężar ich ciała waha się, w zależności od gatunku, od 4 g (Planigale ingrami) do 9 kg (diabeł tasmański). Charakteryzują się długim, niechwytnym i zwykle mocno owłosionym ogonem. Palce nie są przeciwstawne, kły są dobrze rozwinięte. Torba lęgowa słabo rozwiniętą lub nie występuje.
Niełazy prowadzą nocny tryb życia. Żywią się owadami i drobnymi kręgowcami.
| Wzór zębowy | I | C | P | M | |
|---|---|---|---|---|---|
| 42-44 | = | 4 | 1 | 2 | 4 |
| 3 | 1 | 2-3 | 4 | ||
[edytuj] Systematyka
Podrodzina Dasyurinae z rodzajami:
- Dasycercus
- Dasykaluta (jedynym przedstawicielem jest Dasykaluta rosamondae)
- Dasyuroides (jedynym przedstawicielem jest kowari)
- Dasyurus
- Myoictis
- Neophascogale (jedynym przedstawicielem jest Neophascogale lorentzi)
- Parantechinus (jedynym przedstawicielem jest Parantechinus apicalis)
- Phascolosorex
- Pseudantechinus
- Sarcophilus (jedynym przedstawicielem jest diabeł tasmański)
- Antechinus
- Micromurexia (jedynym przedstawicielem jest Micromurexia habbema)
- Murexechinus (jedynym przedstawicielem jest Murexechinus melanurus)
- Murexia (jedynym przedstawicielem jest Murexia longicaudata)
- Paramurexia (jedynym przedstawicielem jest Paramurexia rothschildi)
- Phascomurexia (jedynym przedstawicielem jest Phascomurexia naso)
- Phascogale
Podrodzina Sminthopsinae z rodzajami:
- Antechinomys (jedynym przedstawicielem jest Antechinomys laniger)
- Ningaui
- Sminthopsis
- Planigale
Niedawno przeprowadzone badania genetyczne sugerują włączenie monotypowych gatunków z rodzajów Micromurexia, Murexechinus, Paramurexia i Phascomurexia do rodzaju Murexia[2][3][4].
Przypisy
- ↑ Dasyuridae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ L. A. Armstrong, C. Krajewski, M. Westerman. Phylogeny of the dasyurid marsupial genus Antechinus based on cytochrome-b, 12S-rRNA, and protamine-P1 genes. „Journal of Mammology”. 79, s. 1379–1389, 1998 (ang.).
- ↑ C. Krajewski, S. Wroe, M. Westerman. Molecular evidence for the pattern and timing of cladogenesis in dasyurid marsupials. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 130 (3), s. 375-404, 2000. doi:10.1006/zjls.1999.0222 (ang.).
- ↑ C. Krajewski, R. Torunsky, J. T. Sipiorski, M. Westerman. Phylogenetic relationships of the dasyurid marsupial genus Murexia. „Journal of Mammalogy”. 88 (3), s. 696-705, 2007. doi:10.1644/06-MAMM-A-310R.1 (ang.).
[edytuj] Bibliografia
- Kazimierz Kowalski: Ssaki, zarys teriologii. Warszawa: PWN, 1971.
- Mały słownik zoologiczny: ssaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
- Myers, P.: Dasyuridae (ang.). (On-line), Animal Diversity Web, 2001. [dostęp 7 kwietnia 2008].
- Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Dasyuridae. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 7 kwietnia 2008]
