Nieżyt nosa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy medycyny. Zobacz też: inne znaczenia słowa katar.

Nieżyt nosa (łac. rhinitis, corryza, potoczna nazwa katar) – pojęcie dotyczące objawów zapalenia błony śluzowej nosa (niekiedy także zatok przynosowych).

Do objawów należą: kichanie, "drapanie" w nosie i gardle, kaszel, pieczenie spojówek, wyciek płynnej wydzieliny z nosa, zatkany nos, ogólne osłabienie, ból głowy, stan podgorączkowy.

Przyczyny nieżytu nosa[edytuj | edytuj kod]

Alergiczne[edytuj | edytuj kod]

Nieżyt nosa może mieć podłoże alergiczne (alergiczny nieżyt nosa, ang. Seasonal Allergic Rinitis, SAR) o przebiegu sezonowym lub przewlekłym. Alergiczny nieżyt nosa występuje jako reakcja uczuleniowa u osób cierpiących na alergie wziewne na skutek reakcji z alergenem oddziałującym drogą inhalacyjną. Do czynników alergizujących zaliczają się pyłki roślinne, roztocze kurzu domowego, zarodniki pleśni, sierść i naskórek zwierząt. W przypadku alergii na pyłki roślinne ryzyko wystąpienia alergicznego nieżytu nosa wzrasta w okresach podwyższonego stężenia pyłków roślinnych w powietrzu (luty – październik). W przypadku uczulenia na roztocze kurzu domowego, objawy trwają przez cały rok, nasilając się w okresie grzewczym.

Infekcyjne[edytuj | edytuj kod]

Najczęstszą przyczyną wystąpienia kataru są zakażenia wirusowe, szerzące się drogą kropelkową. Z tego względu należy unikać kontaktów z chorymi, ograniczyć przebywanie w większych skupiskach ludzi w okresach nasilania zachorowań (wiosna, jesień).

Inne przyczyny[edytuj | edytuj kod]

Możliwe są również inne przyczyny nieżytu nosa: idiopatyczne, niealergiczne zapalenie błony śluzowej nosa z eozynofilią (NARES), zawodowe, hormonalne, polekowe, emocjonalne[potrzebne źródło], seksualne.

Nierzadko spotyka się również tzw. smakowy nieżyt nosa – jest to wyciek wodnistej wydzieliny z nosa wywoływany przez gorące lub ostro przyprawione potrawy[1].

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Leczenie zależy od przyczyny wywołującej, najczęściej jest objawowe. Przy ostrym nieżycie stosuje się krople, które zmniejszają obrzęk błony śluzowej nosa poprzez obkurczanie drobnych naczyń krwionośnych: ksylometazolina, oksymetazolina, nafazolina. Leki z tej grupy są dostępne również w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (pochodne pseudoefedryny). Bez dodatkowych wskazań od lekarza, leków tych nie powinno się stosować dłużej niż 3-4 dni, gdyż mogą prowadzić do tzw. wtórnego nieżytu nosa opornego na leczenie (rhinitis medicamentosa). Przy nieżycie nosa pomocne są środki powszechnie stosowane w leczeniu przeziębienia, które podwyższają odporność organizmu: w szczególności cynk.

W przypadku leczenia nieżytu nosa o podłożu alergicznym stosuje się leki przeciwhistaminowe II generacji, takie jak substancja czynna azelastyna. Jej działanie polega na hamowaniu dystrybucji mediatorów odczynu zapalnego - histamin, prostaglandyn i leukotrienów, które są odpowiedzialne za wywoływanie alergicznego procesu zapalnego w organizmie. Azelastyna z chlorowodorkiem w postaci sprayu do nosa to przeznaczony do stosowania miejscowego preparat przeciwhistaminowy do terapii pierwszego rzutu. Miejscowa aplikacja daje możliwość podania wyższego stężenia roztworu, który lepiej się wchłania niż leki ogólnoustrojowe i wykazuje wyższą skuteczność. Aplikowanie leku miejscowo daje również korzystny profil bezpieczeństwa, ponieważ minimalizuje ryzyko braku tolerancji organizmu i wejścia w niepożądane reakcje z innymi przyjmowanymi lekami. Pełny efekt donosowo podanej azelastyny uzyskuje się już po kilkunastu minutach.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o katarze
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło katar w Wikisłowniku

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. A. Grzanka et al.. Wątpliwości nomenklaturowe i klasyfikacyjne niealergicznych nieżytów nosa. „Otorynolaryngologia”. 9 (2), s. 45-49, 2010. [dostęp 2013-10-16]. 

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.