Niedomykalność zastawki mitralnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Niedomykalność zastawki dwudzielnej (mitralnej)
Insufficientia valvae bicuspidalis (seu mitralis)
Schemat niedomykalności zastawki mitralnej
Schemat niedomykalności zastawki mitralnej
ICD-10 I34.0
Niereumatyczna niedomykalność zastawki dwudzielnej
ICD-10 I05.1
Reumatyczna niedomykalność zastawki dwudzielnej
ICD-10 Q23.3
Wrodzona niedomykalność zastawki dwudzielnej

Niedomykalność zastawki mitralnej (łac. insufficientia valvulae mitralis, ang. mitral regurgitation, MR) – wada serca polegająca na nieprawidłowym zamykaniu się płatków zastawki dwudzielnej, powodującym wsteczny przepływ krwi z lewej komory do lewego przedsionka.

Etiologia[edytuj | edytuj kod]

Przyczyny przewlekłej niedomykalności mitralnej:

Przyczyny ostrej niedomykalności mitralnej:

  • zmiany płatków zastawki
  • pęknięcie struny ścięgnistej
  • choroby mięśni brodawkowatych
  • choroby pierścienia zastawki.

Patofizjologia[edytuj | edytuj kod]

Przewlekła niedomykalność zastawki powoduje cofanie się krwi w czasie skurczu z lewej komory do lewego przedsionka. Ma miejsce przeciążenie objętościowe i ciśnieniowe lewej komory. Przeciążenie objętościowe i w mniejszym stopniu, ciśnieniowe lewego przedsionka prowadzi do jego znacznego poszerzenia i często powoduje migotanie. Dochodzi do wzrostu ciśnienia w krążeniu płucnym. Do niewydolności lewokomorowej z czasem dołącza się prawokomorowa.

W ostrej niedomykalności nie ma czasu na przystosowawcze poszerzenie lewego przedsionka i ciśnienie w krążeniu płucnym szybko wzrasta, prowadząc do ostrego obrzęku płuc (nawet przy niewielkiej niedomykalności).

Objawy i przebieg[edytuj | edytuj kod]

Objawy podmiotowe[edytuj | edytuj kod]

W przewlekłej niedomykalności mitralnej dominują następujące objawy:

  • uczucie zmęczenia
  • duszność
  • kołatanie serca
  • trudności w połykaniu
  • objawy prawokomorowej niewydolności serca (w ciężkiej niedomykalności).

Objawy przedmiotowe[edytuj | edytuj kod]

Objawy osłuchowe
Zjawiska osłuchowe w niedomykalności mitralnej: zaznaczono holosystoliczny pasmowaty szmer skurczowy i rozdwojenie drugiego tonu (S2)
  • szmer skurczowy (holosystoliczny/ pansystoliczny), pasmowaty lub decrescendo, połączony z 1. tonem serca, najgłośniejszy zwykle nad koniuszkiem, promieniuje do lewego dołu pachowego i ku tyłowi do lewej łopatki, o głośności zazwyczaj korelującej z wielkością fali zwrotnej, głośniejszy przy nagłym kucnięciu, podczas ćwiczeń izometrycznych, po fenylefrynie; cichszy w pozycji stojącej i po azotanie amylu. Może nie trwać przez cały okres skurczu i nie występować wcale.
  • często trzeci ton serca (S3) wskutek gwałtownego napełnienia jamy lewej komory, wynikający z przeciążenia objętościowego serca.
  • szmer (turkot) przepływowy wczesnorozkurczowy w dużej niedomykalności, po S3
  • szmer późnoskurczowy w wypadaniu płatka zastawki mitralnej lub w dysfunkcji mięśnia brodawkowatego
  • sztywne rozdwojenie drugiego tonu (S2), wzmożenie P2 (gdy nadciśnienie płucne)
  • ściszenie pierwszego tonu serca (S1)
Inne objawy
  • unoszące uderzenie koniuszkowe, rozlane, przesunięte w lewo i w dół
  • tętnienie w dołku podsercowym
  • powiększona sylwetka serca w badaniu opukowym
  • towarzyszący szmerowi mruk skurczowy, wyczuwalny nad koniuszkiem serca lub po prawej stronie mostka.

Nieprawidłowości w badaniach dodatkowych[edytuj | edytuj kod]

Obraz niedomykalności mitralnej spowodowanej wypadaniem płatka zastawki w echokardiografii przezprzełykowej (TEE). 1) rozkurcz 2) wczesny skurcz, płatki zastawki zaczynają się zamykać 3) tylny płatek zastawki wypada do światła przedsionka 4) początek otwarcia zastawki
  • EKG zwykle prawidłowe
  • w RTG klatki piersiowej cechy powiększenia lewego serca, "sylwetka mitralna"
  • ECHO serca: ocena fali niedomykalności:
    • <5 ml – nieistotna hemodynamicznie
    • 5-10 ml – mała niedomykalność
    • 10-30 ml – umiarkowana niedomykalność
    • >30 ml – duża niedomykalność.

Powikłania[edytuj | edytuj kod]

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się trzy typy niedomykalności mitralnej:

  • Typ I – z normalną ruchomością płatków, spowodowany poszerzeniem pierścienia mitralnego lub perforacją płatka;
  • Typ II – ze wzmożoną ruchomością płatków, spowodowany wydłużeniem struny ścięgnistej, jej pęknięciem, poszerzeniem płatka, wydłużeniem, przemieszczeniem lub pęknięciem mięśnia brodawkowatego;
  • Typ III – z ograniczoną ruchomością płatków, spowodowany fuzją spoideł, fuzją lub pogrubieniem strun ścięgnistych, skróceniem strun lub aparatu podzastawkowego, wciągnięciem płatków lub dysfunkcją mięśnia lewej komory.

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

  • leki rozszerzające naczynia (nitrogliceryna, nitroprusydek sodu)
  • leczenie operacyjne: wskazaniem jest niestabilność hemodynamiczna. Polega na plastyce pierścienia zastawki przez wszczepienie sztucznej lub naturalnej protezy.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.