Nikołaj Rimski-Korsakow
Nikołaj Andriejewicz Rimski-Korsakow (ros. Николай Андреевич Римский-Корсаков; ur. 18 marca [6 marca st.st.] 1844 w Tichwine, zm. 21 czerwca [8 czerwca st.st.] 1908 w Lubieńsku) – rosyjski kompozytor epoki romantyzmu.
Rimski-Korsakow pochodził z rosyjskiej rodziny arystokratycznej. Przyjął też typowe dla swej klasy ogólne wykształcenie. Gdy miał sześć lat, rozpoczął lekcje gry na fortepianie. Wkrótce potem grał w orkiestrze nadwornej domu Rimskich-Korsakowów. W wieku dwunastu lat, w 1856 wstąpił do Carskiej Szkoły Marynarki Wojennej w St. Petersburgu. Po jej ukończeniu został oficerem marynarki wojennej. W międzyczasie odkrył swe zdolności kompozytorskie i jeszcze będąc w służbie wojskowej skomponował swe pierwsze dzieła: symfonię op. 1, poemat symfoniczny Sadko (1867) oraz swą pierwszą operę Pskowianka (1872). W 1873 ostatecznie porzucił służbę wojskową, lecz pozostał inspektorem orkiestr marynarki wojennej. Komponował także utwory dla orkiestr wojskowych.
W roku 1871 został profesorem kompozycji i instrumentacji w konserwatorium muzycznym w St. Petersburgu. W 1905 został jednak usunięty z katedry w związku z działalnością zmierzającą do zachowania autonomiczności szkoły. Ostatecznie odzyskał tytuł i zaufanie władz, które jednak znów utracił po premierze opery Złoty kogucik, w której znalazła się wyraźna krytyka stosunków w carskiej Rosji.
Mimo że był samoukiem, Rimski-Korsakow osiągnął mistrzostwo, szczególnie w dziedzinie orkiestracji. Jego kunszt był doceniany przez współczesnych.
Rimski-Korsakow był najwybitniejszą postacią grupy twórczej Potężna gromadka.
Jest pochowany na Cmentarzu Tichwińskim w Sankt Petersburgu.
Spis treści |
[edytuj] Dorobek
|
|
|
| Muzyka wokalna | |
| Pieśni |
|
| Muzyka chóralna |
|
| Muzyka instrumentalna | |
| Symfonie |
|
| Koncerty |
|
| Muzyka kameralna |
|
| Inne formy orkiestralne |
|
| Utwory na fortepian |
|
| Opery |
|
| Balety |
|
| RAZEM |
|
|---|
Do najbardziej znanych utworów należą:
- suita symfoniczna i balet:
- Szeherezada (1888)
- opery:
- Pskowianka (1868)
- Noc majowa (premiera 1880)
- Śnieżka (1880)
- Noc wigilijna (premiera 1895)
- Sadko
- Bajka o Carze Saltanie (1900) – z niej pochodzi słynny Lot trzmiela
- Nieśmiertelny Kościej (1902)
- Pan Wojewoda (1903)
- Legenda o niewidzialnym grodzie Kiteziu i dziewicy Fiewronii (1903-4)
- Złoty Kogucik (1907)
- symfonia:
- Kaprys hiszpański (1887)
[edytuj] Publikacje
- Harmonia, podstawowe zasady dla uczniów i samouków (1884, wydanie polskie 1970)
- Zasady instrumentacji (1913, wydanie polskie 1953).
[edytuj] Literatura dodatkowa
- Lesław Czapliński, Opera dla Polaków: „Pan Wojewoda” (o Panu Wojewodzie Nikołaja Rimskiego-Korsakowa”) [w:] W kręgu operowych mitów, Kraków 2003.
- Lesław Czapliński O wieczorze ów…, czyli operowa opowieść wigilijna (o Nocy wigilijnej Nikołaja Rimskiego Korsakowa) [w:] W kręgu operowych mitów, Kraków 2003.
[edytuj] Zobacz też
