Ninja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jiraiya, ninja i tytułowa postać japońskiego folkloru, Jiraiya Monogatari.

Ninja (jap. 忍者 ninja?, także: 忍び, shinobi lub 忍びの者, shinobi-no mono) – rodzaj japońskich wojowników – ekspertów specjalizujących się w szpiegowaniu, zamachach i sztukach walki. Działali od okresu Kamakura do okresu Edo. Wojownicy ninja brali udział w tajnych operacjach i zamachach, służyli również jako najemnicy, a przede wszystkim jako wyspecjalizowani zabójcy.

Broń[edytuj | edytuj kod]

Ninja posługiwali się wieloma rodzajami broni. Historia przedstawia nam solidny arsenał ich broni, poczynając od mieczy ninja-tō, a kończąc na sztucznych pazurach używanych przez kunoichi[potrzebne źródło]. Ninja posługiwali się także sztuką rzucania nożami kunai lub gwiazdami shuriken, zaś na pięść nakładali tzw. tagaki.

  • Miecz ninja-tō, zwany też shinobi-gatana, był podstawową bronią ninja. Był prosty i nieco krótszy od katany, lecz dłuższy niż wakizashi. Miecz taki łatwo było ukryć. Ninja nie mieli dostępu do kowali, co tłumaczy niską jakość ich mieczy[potrzebne źródło]. Nie były wytwarzane ze szczególną starannością. Traktowane były jako narzędzie, które łatwo zużyć i zastąpić. Rękojeść ninja-tō była dłuższa niż u katany, gdyż wewnątrz rękojeści ukrywano sztylety i inne małe bronie, mające zaskoczyć przeciwnika w walce[potrzebne źródło]. Był to miecz wymyślony z nazwy jak i z kształtu na potrzeby Hollywood. Miecze ninja były zazwyczaj prymitywnymi ostrzami o dość krótkim ostrzu i małej masie, nie mogły bowiem przeszkadzać przy wspinaczce. Często posiadali miecze wakizashi.
  • Tessen – wachlarz posiadający metalowe ostro zakończone wstawki. Ninja mógł rzucić takim wachlarzem lub zranić z bliska swego przeciwnika.
  • Kunai – metalowe narzędzie, używane przez rolników, a później także przez ninja. Z wyglądu przypomina rybę.
  • Kusari-gama – składa się z jednostronnego ostrza umocowanego do drewnianej rękojeści. Dodatkowo z przymocowanym łańcuchem o długości ok. 2,5-3,5 metra z żelaznym ciężarkiem na końcu. Broń ta została wynaleziona przez chłopów, którzy używali jej do walki z bandytami i rōninami. Później zaczęli jej używać samurajowie, ninja oraz yamabushi(wędrowni mnisi). Kusari-gama rozwinęła się od narzędzia z małym sierpem przyłączonym łańcuchem o dł. 2,7 m. , aż do dużej kosy. Przy pomocy łańcucha ninja oplatał i unieruchamiał ostrze miecza lub włóczni, a także części ciała wroga np. ramiona, szyja, nadgarstek. Jednocześnie zadawał cios ostrzem w głowę lub odsłoniętą szyję.
  • Kyoketsu-shoge – tradycyjna broń ninja. Była to kombinacja yari (włóczni) z sierpem i żelaznego pierścienia ok. 10 cm. średnicy, umocowanego na końcu liny o dł. 2,4 do 3 metrów, zrobionej często z kobiecych lub końskich włosów. Ninja rzucał obręcz z przywiązanym sznurem, sznur oplatał ramiona, nogi lub szyje przeciwnika. Szybkim i mocnym szarpnięciem linki ninja zmuszał wroga do zbliżenia się i zadawał mu cios sztyletem.
  • Yari – rodzaj włóczni
  • Tantō – sztylet japoński
  • Tetsu-bishi – małe, metalowe, ostro zakończone kawałki metalu. Gdy ninja uciekał, wyrzucał je na ziemię, aby przeciwnik wdepnąwszy w nie, nie był w stanie kontynuować pościgu. Czasami polewano końcówki trucizną, aby były jeszcze bardziej śmiercionośne[potrzebne źródło].
  • Shobo – mała broń, używana do uderzania w witalne części człowieka. Kark, szyja, oczy, krocze były najlepszymi miejscami do użycia tej broni.
  • Shuriken – popularnie zwany gwiazdką niekoniecznie przyjmował jej wygląd. Czasem był to po prostu mały nóż do rzucania. Shu – ręka, Ri – wyrzut, Ken – ostrze. Najczęściej były rzucane w witalne części ciała. Nieraz powlekane śmiercionośną trucizną działającą na układ krążenia.
  • Sai - sztylet, służył pierwotnie jako narzędzie rolnicze do siania ryżu.
  • Ashiko – szpony, które zakładało się na stopę, tak by ułatwiły one wspinaczkę na drzewo, bądź ścianę zamku.
  • – długi kij (około 180 cm), który umożliwiał walkę na dystans.
  • Nunchaku
  • Manriki-gusari – łańcuch bojowy, długi na trzy stopy[potrzebne źródło], z większymi ogniwami na końcach. Służył do miażdżenia czaszek, używany był również do duszenia.
  • Kama
  • Hanbō
  • Fuki-ya – dmuchawka używana do wydmuchiwania rzutek z trucizną w przeciwnika. Broń dystansowa, używana tylko z zaskoczenia, mająca na celu otrucie lub oślepienie wroga. Czasami była używana jako rurka do oddychania w wodzie. Kiedy ninja ukrywał się w wodzie, wystawiał tę rurkę i niepostrzeżenie przemieszczał się w kierunku nieprzyjaciela.
  • Łuk
  • Chigiriki – kij z łańcuchem, z ciężką kulą na końcu. Trafienie było śmiertelne bądź ogłuszające.

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Zbroja (kolczuga) noszona przez ninja

Tradycyjnie przedstawia się ich ubranych na czarno, z kolczugą pod okryciem wierzchnim, mieczem na plecach i twarzą pokrytą czarnym barwnikiem. Taki wizerunek ninja wywodzi się m.in. z teatru kabuki, gdzie charakterystyczny, czarny ubiór jest noszony przez pomocników zajmujących się rekwizytami i scenografią podczas przedstawienia. Widownia przyjmuje, że są oni "niewidzialni", dlatego postacie ninja noszące takie kostiumy również miały być "niewidzialne".

Istnieje również teoria, iż ich stroje mogły być raczej ciemnobrązowe, gdyż barwnik taki był tańszy do uzyskania. Przypuszcza się, iż krój stroju początkowo przypominał ówczesne ubrania rolników z regionu Kōka (甲賀地方 - Kōka-chihō), dzisiejszej południowo-wschodniej części prefektury Shiga (滋賀県 - Shiga-ken) i z regionu Iga (伊賀地方 - Iga-chihō), dzisiejsze zachodniej części prefektury Mie (三重県 - Mie-ken). W rzeczywistości dobierali strój stosownie do miejsca i celu zadań, jakie mieli wykonywać.

Ninja preferowali ucieczkę od walki w starciu, przez co musieli być zdolni do możliwie najszybszego odwrotu. Podczas bitew przywdziewali zbroje. Barwy takie byłyby pomocne podczas działań nocnych.

Techniki[edytuj | edytuj kod]

Techniki, którymi posługują się ninja, zwane ninjutsu (jap. 忍術?) dzielą się na innin (jap. 陰忍?) – "techniki do działań w ukryciu" oraz yōnin (jap. 陽忍?) – "techniki do działań jawnych". Innin przeznaczone są do zadań dywersyjnych na terytorium wroga. Yōnin zaś stosuje się podczas przygotowanych wcześniej pod względem strategicznym ataków.

Badania z ostatnich lat wykazały, że ninja byli nie tylko wspólnotą wojowników przestrzegających własnych, bardzo rygorystycznych praw, ale i ugrupowaniem charakteryzującym się zarówno obszerną znajomością fauny i flory, jak i ogromną wiedzą z dziedziny chemii.

Pochodzenie nazwy[edytuj | edytuj kod]

Poprawne japońskie określenie to shinobi-no-mono (jap. 忍の者?), słowa ninja (忍者) rozpowszechniło się jednak szerzej ze względu na to, iż jest łatwiejsze w wymowie. Pierwsze udokumentowane użycie terminu shinobi, pierwotnie zapisywanego przy pomocy chińskich znaków jako 志能備, pochodzi z VIII wieku. Pojawia się w wierszu Heguri Uji no Iratsume dedykowanym Ōtomo no Yakamochi. Pierwotne znaczenie terminu shinobi to ukraść, zaś mono (wymawiane też jako sha lub ja) oznacza osobę.

Słowo ninja zdobyło popularność w kulturze po II wojnie światowej. Główny znak nin (jap. ?) składa się z dwóch mniejszych znaków. Górny ha (jap. ?) oznacza ostrze natomiast dolny kokoro (jap. ?) oznacza serce lub duch. Razem oznaczają tajemnicę, skrytość i wytrzymałość. Jutsu (jap. ?) oznacza prawdę i umiejętność. Ninja oznacza więc człowieka wyszkolonego w sztuce bycia niewidocznym, zaś ninjutsu oznacza umiejętność bycia niewidocznym.

Inne znane terminy to o-niwaban (jap. お庭番 człowiek w ogrodzie?), suppa, rappa, mitsumono, kusa (jap. trawa?) i Iga-mono ("człowiek z Iga").

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]