Niszczyciele typu Framée

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Niszczyciele typu Framée
Opis typu
Kraj budowy  Francja
Użytkownicy  Marine nationale
Stocznia La Seyne-sur-Mer,
Saint-Nazaire
Wejście do służby 1900
Zbudowane okręty 4
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność 314 t
Długość 58,09 m
Szerokość 6,3 m
Zanurzenie 3 m
Napęd 2 maszyny parowe VTE o mocy łącznej 4800-5200 KM (indykowanych), 4 kotły parowe, 2 śruby
Prędkość 26 węzłów
Załoga 48
Uzbrojenie 1 działo 65 mm
4 działa 47 mm
2 wyrzutnie torped 380 mm

Niszczyciele typu Framée – seria francuskich niszczycieli z początku XX wieku, będących w służbie podczas I wojny światowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Niszczyciele typu Framée należały do grupy pierwszych francuskich niszczycieli, tzw. 300-tonowych, stanowiąc ich drugą serię, po typie Durandal. Jako jedyne z 300-tonowych niszczycieli wyróżniały się czterema kominami w miejsce dwóch.

Okręty otrzymały, podobnie jak inne niszczyciele programu 300-tonowego, nazwy od historycznych broni piechoty: Epée (miecz), Framée (włócznia, hasta), Pique (pika), Yatagan (jatagan). Zbudowano je po dwa w stoczniach w La Seyne-sur-Mer i Saint-Nazaire.

Okręty miały typowy dla francuskich niszczycieli tego okresu kadłub o zaokrąglonych burtach, przechodzących w pokład górny o zaokrąglonym profilu, nad którym na śródokręciu i rufie na niewielkiej wysokości był zabudowany lekki drewniany pokład dla obsługi uzbrojenia. Pokład dziobowy nie był podniesiony i również był zaokrąglony w przekroju poprzecznym. Ich własności morskie były dobre, aczkolwiek niszczyciele typu Framée miały początkowo problemy ze stabilnością i musiały zostać odciążone, m.in. przez usunięcie jednego z masztów. Miały one też problemy z osiągnięciem prędkości projektowej. Okręty miały cztery kotły parowe i cztery cienkie kominy, w dwóch szeroko rozstawionych grupach. Maszyny parowe znajdowały się w dwóch osobnych przedziałach pomiędzy oboma kotłowniami[1], co zwiększało nieco żywotność okrętów. Nietypową cechą francuskich niszczycieli był ster umieszczony przed śrubami[1].

Działo 65 mm było umieszczone na niewielkiej nadbudówce dziobowej (dobrze chronione od zalewania falami), a działka 47 mm były rozmieszczone po 3 na burtę - dwa obok nadbudówki dziobowej i przedniego komina i jedno koło rufowego komina. Pojedyncze obrotowe wyrzutnie torped znajdowały się na pokładzie między kominami i na rufie. Wyrzutnie miały po jednej torpedzie zapasowej.

Niszczyciele typu Framée w momencie wejścia do służby odpowiadały standardowi dla tej klasy na świecie, jednakże szybko stały się przestarzałe w obliczu szybkiego wzrostu wielkości niszczycieli przed I wojną światową.

Na bazie typu Framée oparto budowane dla Rosji niszczyciele typu Wnimatielnyj (początkowo nazwanego Foriel), które różniły się głównie uzbrojeniem[1].

Okręty[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Stocznia Data wodowania Los
Framée St. Nazaire 21. 10. 1899 zatonął 11. 8. 1900
Pique La Seyne 31. 03. 1900 wycofany 28. 1. 1921
Yatagan St. Nazaire 20. 07. 1900 zatonął 3. 11. 1916
Epée La Seyne 27. 07. 1900 wycofany 1. 10. 1920

Służba[edytuj | edytuj kod]

Główny niszczyciel typu - "Framée" zatonął 11 sierpnia 1900 w kolizji z pancernikiem "Brennus" podczas manewrów[2]. Pozostałe okręty służyły podczas I wojny światowej, chociaż były już wtedy przestarzałe i odpowiadały wielkością nowo budowanym torpedowcom.

Podczas wojny zatonął "Yatagan" w kolizji z brytyjskim parowcem SS "Teviot" pod Dieppe 3 listopada 1916[2]. Reszta okrętów przetrwała wojnę, po czym została wycofana ze służby w latach 1920-1921.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 N.N.Afonin, S.A.Bałakin, "Wnimatielnyj" i drugije. Port-arturskie minonoscy zarubieżnoj postrojki, Morskaja Kollekcja 5/2000
  2. 2,0 2,1 Robert Gardiner (red.), Conway's All the World's Fighting Ships: 1906-1921, Annapolis, 1985, ISBN 0-87021-907-3, s.195

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Robert Gardiner, Roger Chesneau, Eugene Kolesnik: Conway's All The World's Fighting Ships 1860-1905. Annapolis, Md.: Naval Institute Press, 1979. ISBN 978-0-85177-133-5, s. 323, 326.