Nowe Miasto (Toruń)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Połączone herby Starego i Nowego Miasta (po prawej)
Plan toruńskiej starówki. Nowe Miasto zaznaczone na niebiesko.

Nowe Miasto w Toruniu – najmłodsza część toruńskiego zespołu staromiejskiego. Nowe Miasto zostało lokowane 13 sierpnia 1264 r. Rozplanowano je na wschód od Starego Miasta, w przeciwieństwie do niego nie miało bezpośredniego dostępu do Wisły. Bloki zabudowy są tutaj bardziej regularne, z ulicami o przebiegu ukośnym względem głównych stron świata. Centrum stanowi rynek, na którym w XIV w. powstał murowany ratusz. W części północno-zachodniej znajduje się teren klasztoru dominikanów, lokowanych tutaj w 1263, z pozostałościami zabudowań klasztornych i kościoła św. Mikołaja. W bloku narożnym na wschód od rynku stoi dawny nowomiejski kościół farny św. Jakuba, który zaczęto budować w 1309 r. Od razu po lokacji przystąpiono do wznoszenia murów miejskich, w których obwodzie znalazły się 3 bramy: Św. Jakuba, Św. Katarzyny i Prosta. Stare i Nowe miasto były rozdzielone murami i fosą, nad którą prowadziły dwa mosty zakończone bramami (Paulińską i Kotlarską). Nowe Miasto było uboższe od Starego, a jego mieszkańcami byli głównie rzemieślnicy.

Zabytki[1][edytuj | edytuj kod]

  • średniowieczny układ urbanistyczny, z prostokątną siatką ulic i kwadratowym Rynkiem Nowomiejskim
  • kościół św. Jakuba
  • teren dawnego klasztoru dominikanów i kościoła św. Mikołaja
  • fragmenty murów miejskich (wzdłuż ul. Międzymurze i przy terenie klasztoru dominikanów, krótki odcinek na tyłach kamienicy przy ul. Wola Zamkowa)
  • kamienice:
    • gotyckie przy ul. Małe Garbary 6, Wielkie Garbary 7, Sukienniczej 26, Królowej Jadwigi 9 (przebudowana w XIX w., z zachowanym układem wnętrza i gotyckimi malowidłami), Apteka Pod Lwem (pierwotnie gotycka kamienica, przebudowana w XIX w.)
    • renesansowe przy ul. Małe Garbary 7, Rynku Nowomiejskim 23, Królowej Jadwigi 3
    • barokowe przy Rynku Nowomiejskim 5 i 17
    • klasycystyczna przy ul. Prostej 5
    • zespół historyzujących kamienic przy ul. Św. Katarzyny 4, 6, 8 i 10
  • dawny zbór ewangelicki, zbudowany na pocz. XIX w. na miejscu ratusza
  • neorenesansowa siedziba Towarzystwa Naukowego w Toruniu z 1881 r.
  • neogotycki budynek dawnego gimnazjum (obecnie I Liceum Ogólnokształcące) przy ul. Zaułek Prosowy
  • kamienice secesyjne przy ul. Wielkie Garbary 17 i Prostej 10

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy